FAQ
PL | EN

Ustawienia prywatności (cookies)

Ta strona używa ciasteczek (cookies), dzięki którym nasz serwis może działać lepiej. Aby uzyskać więcej informacji i spersonalizować swoje preferencje, kliknij „Ustawienia”. W każdej chwili możesz zmienić swoje preferencje, a także cofnąć zgodę na używanie plików cookie na poniższej stronie.
Polityka prywatności (link otworzy się w nowym oknie)
* z wyjątkiem niezbędnych plików cookies do prawidłowego działania strony oraz realizacji obowiązków prawnych administratora
Przesuwając suwak w prawo aktywujesz konkretną zgodę. Przesuwając suwak w lewo wyłączasz taką zgodę.

2020 (6)

2020 Następne

Data publikacji: 12.2020

Opis

Co-funded by the Erasmus+ Programme of the European Union

Licencja: CC BY-NC-ND 4.0  ikona licencji

Zawartość numeru

Administracyjne prawo materialne

Agnieszka Kania

Rocznik Administracji Publicznej, 2020 (6), 2020, s. 7-25

https://doi.org/10.4467/24497800RAP.20.001.12895
Ingerencja w prawo własności dokonywana w trybie wywłaszczeń stanowi kwestie newralgiczną, szczególnie gdy odjęcie praw rzeczowych następuje na cele budowy lub rozbudowy dróg publicznych. Sytuacja prawna podmiotów, którym odebrano prawa do nieruchomości uległa pogorszeniu po 2006 r., co wiązało się z wprowadzeniem przepisów lex specialis, na gruncie których nie jest jednoznaczna dopuszczalność zwrotu niewykorzystanych na cel wywłaszczenia nieruchomości. Celem niniejszego opracowania jest wskazanie najważniejszych kwestii spornych, które znalazły się w licznych orzeczeniach sądowych i były podejmowane w literaturze przedmiotu. Całość rozważań powinna skłonić do głębszej analizy przedstawionych zagadnień i pozwolić na odniesienie się do sformułowanych wniosków de lege ferenda.
Czytaj więcej Następne

Elżbieta A. Maj, Natalia Maj

Rocznik Administracji Publicznej, 2020 (6), 2020, s. 26-46

https://doi.org/10.4467/24497800RAP.20.002.12896
Postawiony problem badawczy artykułu dotyczy kwestii ochrony prawnej rodziny z dzieckiem niepełnosprawnym w systemie pomocy społecznej i wsparcia społecznego. Z uwagi na charakter tematu, przeanalizowano wybrane krajowe ustawy, głównie w obszarze pomocy społecznej w ujęciu szerokim. Zaprezentowane wnioski oparto na wynikach badań analitycznych wybranych aktów, takich jak: Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r., Karta Praw Osób Niepełnosprawnych z dnia 1 sierpnia 1997 r., ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej, ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych, ustawa z dnia 19 sierpnia 1994 r. o ochronie zdrowia psychicznego, ustawa z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych i innych.
Czytaj więcej Następne

Wioletta Pawska

Rocznik Administracji Publicznej, 2020 (6), 2020, s. 47-75

https://doi.org/10.4467/24497800RAP.20.003.12897
Artykuł o wolności małoletnich od hazardu, uzależnienia od Internetu i gier komputerowych ma wyjaśnić, jakie zagrożenia powoduje obecnie dysfunkcyjne korzystanie z Internetu i jakie może spowodować w przyszłości. Ma stać się apelem przede wszystkim do rodziców, grona pedagogicznego oraz ustawodawcy. Zjawiska wolności od hazardu i uzależnienia małoletnich od gier komputerowych mają pokazać jak jest wykorzystywana delikatna i wrażliwa psychika dzieci do osiągania sukcesu. Działania w konsekwencji mają doprowadzić do samookaleczeń, agresji, krzywdy najbliższych a nawet do samobójstw. Autorka zwraca się do opiekunów o wprowadzenie rygorów korzystania z Internetu przez dzieci, do Rzecznika Praw Dziecka o skuteczne działanie w tym zakresie oraz do ustawodawcy o niezwłoczne ustanowienie wciągania małoletnich w hazard jako czynu zabronionego. Ujęcie wielodyscyplinarne pokazuje, jakie działania są obecnie podejmowane i jak zmieniła się klasyfikacja ICD wymienionych uzależnień. Autorka proponuje również rozwiązanie prawne.
Czytaj więcej Następne

Ewa Piwowarska

Rocznik Administracji Publicznej, 2020 (6), 2020, s. 76-94

https://doi.org/10.4467/24497800RAP.20.004.12898
Celem niniejszego opracowania jest zwrócenie uwagi na powszechny problem dyskryminacji dziecka w dostępie do edukacji z powodu jego pochodzenia etnicznego. Problem ten dotyka zwłaszcza dzieci mniejszości romskiej, wobec których stosowane są praktyki zakazane przez prawo antydyskryminacyjne, w szczególności segregacja szkolna i klasowa oraz praktyka nieprawidłowego umieszczania Romów w szkołach specjalnych. Artykuł przedstawia analizę sytuacji dzieci romskich w trzech wybranych państwach: Polska, Czechy, Słowacja na podstawie danych źródłowych, w szczególności badań na temat dyskryminacji i mniejszości, prowadzonych przez Agencję Praw Podstawowych Unii Europejskiej oraz innych zebranych danych. W opracowaniu zostały przedstawione również metody i próby podejmowane przez państwa w celu zwalczenia praktyk powodujących dyskryminację dzieci pochodzenia romskiego.
Czytaj więcej Następne

Kacper Cholewa

Rocznik Administracji Publicznej, 2020 (6), 2020, s. 95-111

https://doi.org/10.4467/24497800RAP.20.005.12899
Problematyka ochrony praw małoletnich stała się przedmiotem zainteresowania zarówno doktryny, jak i praktyków już w ubiegłym stuleciu. Celem niniejszego artykułu jest poddanie analizie społeczno-prawnej sytuacji dziecka w Polsce w XXI w. Temat ten wydaje się być szczególnie aktualny ze względu na fakt, iż starzejące się społeczeństwo coraz to bardziej docenia dobro narodowe, jakim są małoletnie dzieci. dążąc do zagwarantowania im jak najlepszych warunków bytowych. Ze względu na znaczenie prawidłowego rozwoju dziecka i szczególną potrzebę zapewnienia ochrony praw małoletnich, należy przyjrzeć się ich sytuacji faktycznej m.in. w trakcie toczących się postępowań sądowych, spraw rozwodowych oraz konfliktów rówieśniczych, które to wywierają znaczący wpływ zarówno na rozwój psychiczny dziecka, jak i postrzeganie jego funkcji w społeczeństwie.
Czytaj więcej Następne

Aleksandra Garbacz

Rocznik Administracji Publicznej, 2020 (6), 2020, s. 112-127

https://doi.org/10.4467/24497800RAP.20.006.12900
Dyskryminacja jest zjawiskiem powszechnym i mocno ugruntowanym w społeczeństwie. Jej przejawy można zaobserwować już na etapie relacji między dziećmi. Szkoła jako naturalne środowisko rówieśnicze jest miejscem styku różnych osób charakteryzujących się określonymi cechami, gdzie niektóre jednostki przez wzgląd na obecność bądź brak pewnych właściwości różnią się od ogółu i to właśnie te cechy są przyczyną zachowań dyskryminacyjnych w stosunku do nich. Dyskryminacja powstaje na bazie ukształtowanych i funkcjonujących w społeczeństwie stereotypów oraz uprzedzeń i wywołuje określone konsekwencje dotyczące wszystkich sfer życia zarówno dla osób doświadczających dyskryminacji jak i dyskryminujących.
Czytaj więcej Następne

Wojciech Glac

Rocznik Administracji Publicznej, 2020 (6), 2020, s. 144-161

https://doi.org/10.4467/24497800RAP.20.008.12902
Opieka wytchnieniowa, nazywana także wyręczającą, stanowi formę wspierania rodzin osób z niepełnosprawnościami, wymagającymi stałej opieki, zwłaszcza realizowanej w domu. Celem tego rodzaju wsparcia jest czasowe odciążenie rodziny, bądź opiekunów nieformalnych od konieczności wykonywania czynności opiekuńczych, które przejmuje wówczas wyspecjalizowany podmiot. Wydaje się ona być przede wszystkim instrumentem pomocy społecznej, a nie jak czasem mylnie bywa traktowana – systemu ochrony zdrowia. Celem przedmiotowego opracowania pozostaje analiza obecnego stanu prawnego dotyczącego opieki wytchnieniowej, jej umiejscowienia w porządku prawnym i systemie wsparcia osób z niepełnosprawnościami, oraz ich rodzin. Przede wszystkim oparta pozostaje ona na analizie piśmiennictwa, jako zasadniczej zastosowanej metodzie badawczej. W artykule poddano analizie rozwiązania przyjęte m.in. w Ustawie o Funduszu Solidarnościowymi Programach pn. Opieka wytchnieniowa.
Czytaj więcej Następne

Paweł Ostachowski

Rocznik Administracji Publicznej, 2020 (6), 2020, s. 162-176

https://doi.org/10.4467/24497800RAP.20.009.12903
Artykuł przedstawia problematykę budżetu partycypacyjnego jako szybko rozwijającego się współczesnego narzędzia partycypacji mieszkańców miast w zarządzaniu przestrzenią lokalną. Praca skupia się na korzyściach z wprowadzenia budżetu partycypacyjnego, który jest wspólny dla władz i społeczności lokalnej. Przedstawia też zagrożenia dla tego narzędzia partycypacji społecznej, w tym jedno z największych, jakim jest słabnące zainteresowanie mieszkańców uczestnictwem w jego tworzeniu i realizacji. Główna hipoteza artykułu zakłada w tym wypadku, że najsilniej problem frekwencyjny związany z uczestnictwem ludności miejskiej w budżecie partycypacyjnym dotyka dużych miast, co potwierdza analiza funkcjonowania tego narzędzia w największych polskich miastach, w latach 2014–2018. W podsumowaniu wyników analizy, w artykule podkreślono, że budżet partycypacyjny w dużych polskich miastach nadal pozostaje narzędziem nie do końca ugruntowanym i skutecznym. Wymaga także kolejnych lat pracy władz lokalnych i samego społeczeństwa, aby stać się narzędziem bardziej upowszechnionym społecznie, tak w zakresie wiedzy o nim samym, jak i obywatelskiego uczestnictwa w jego tworzeniu i realizacji.
Czytaj więcej Następne

Nauki o polityce i administracji

Karolina Jasnosz

Rocznik Administracji Publicznej, 2020 (6), 2020, s. 177-202

https://doi.org/10.4467/24497800RAP.20.010.12904
W artykule autorka porusza problematykę formowania się postaw i instytucji społeczeństwa obywatelskiego w realiach polskiej transformacji ustrojowej rozpoczętej w 1989 r. Autorka skupia się na czynnikach mających wpływ na rozwój społeczeństwa polskiego w kontekście obywatelskości. Przedstawione kwestie obrazują kierunki rozwojowe przyjęte przez państwo polskie, które miały na celu wzmocnienie instytucji społeczeństwa obywatelskiego w przestrzeni publicznej. Diagnozują również stan polskiej obywatelskości w obliczu przemian ustrojowych i postkomunistycznych. Artykuł został wzbogacony o wyniki badań ankietowych przeprowadzonych w maju 2020 r. Przygotowany kwestionariusz ankiety służył zbadaniu stopnia zaangażowania respondentów w sprawy lokalnej społeczności. Całość zamykają wnioski.
Czytaj więcej Następne

Artur Szklarski

Rocznik Administracji Publicznej, 2020 (6), 2020, s. 203-224

https://doi.org/10.4467/24497800RAP.20.011.12905
Rosjanie przegrali I wojnę czeczeńską. FSB zorganizowała porwania zachodnich obywateli, które miały zmienić rzeczywisty wizerunek czeczeńskiego narodu w Rosji i na Zachodzie. Agent FSB Adam Denijew założył pierwszą organizację wahabicką w Czeczenii. Współpracujący z GRU Szamil Basajew przeprowadził w Rosji szereg zamachów terrorystycznych. Stopniowo czeczeński ruch narodowowyzwoleńczy został przekształcony w ruch dżihadystyczny. FSB przeprowadziła słynne zamachy bombowe w Rosji, które wraz z ofensywą lądową Basajewa w Dagestanie, stały się casus belli do rozpoczęcia wygranej przez Rosjan II wojny czeczeńskiej. Po zamachu na prezydenta Czeczenii – Achmada Kadyrowa władzę przejął jego syn, rządzący do dzisiaj dyktator Ramzan Kadyrow, który jest prawą ręką Władimira Putina na Północnym Kaukazie.
Czytaj więcej Następne

Łukasz Zweiffel

Rocznik Administracji Publicznej, 2020 (6), 2020, s. 225-236

https://doi.org/10.4467/24497800RAP.20.012.12906
Autor podejmuje temat transformacji społecznej i politycznej, jaka miała miejsce w Niderlandach na przełomie lat 60/70 tych ubiegłego wieku. Była to transformacja kluczowa dla istnienia obecnie tolerancyjnych i otwartych Niderlandów. Pociągnęła za sobą trwałe zmiany, nie tylko w sferze kulturowej i społecznej ale miała swoje odzwierciedlenie również w sferze politycznej.
Czytaj więcej Następne

Zarządzanie i ekonomia w administracji publicznej

Elżbieta Szczygieł

Rocznik Administracji Publicznej, 2020 (6), 2020, s. 237-253

https://doi.org/10.4467/24497800RAP.20.013.12907
Artykuł prezentuje zagadnienie pomiaru cyrkularności dokonywanego w gospodarstwach domowych. Główna uwaga skupiona jest na prezentacji dostępnych sposobów pomiaru cyrkularności m.in. w gospodarce. Główna teza tego artykułu zakłada, że ustalenie powiązań między postrzegalną poprawą jakości życia, a wdrażaniem zachowań cyrkularnych w gospodarstwach domowych jest kluczowe w ocenie możliwości wdrażania postulatów gospodarki obiegu zamkniętego we wszystkich elementach gospodarki. Celem niniejszego artykułu jest podjęcie próby powiązania dwóch wymienionych obszarów i wskazania potencjalnych elementów, jakie powinny zostać wzięte pod uwagę przy pomiarze. Artykuł jest trzecim z cyklu artykułów poświęconych zagadnieniu gospodarki obiegu zamkniętego i ma charakter teoretyczny.
Czytaj więcej Następne

Krzysztof Sala

Rocznik Administracji Publicznej, 2020 (6), 2020, s. 254-266

https://doi.org/10.4467/24497800RAP.20.014.12908
Środowisko przyrodnicze może być narażone na wiele różnorodnych rodzajów zanieczyszczeń. Najczęściej wymienia się zanieczyszczenie powietrza, wody, gleby czy też skażenie promieniotwórcze. Natomiast znacznie rzadziej wspomina się o kwestiach zanieczyszczenia świetlnego. Zanieczyszczenie świetlne dotyczy wyłącznie światła pochodzącego ze sztucznych źródeł. Okazuje się, że światło oprócz swoich niewątpliwych zalet i kolosalnego znaczenia dla życia, w pewnych przypadkach może wiązać się z istotnymi zagrożeniami. Celem i tezą niniejszej publikacji jest wykazanie, że zanieczyszczenie świetlne niesie ze sobą niebagatelne zagrożenia dla środowiska naturalnego, w tym także dla zwierząt i ludzi. Jednocześnie, istnieją jednak sposoby skutecznego ograniczania tego zjawiska. W pracy dokonano omówienia pojęcia zanieczyszczenia świetlnego, jego źródeł, form oraz podziału. Szczególną uwagę poświęcono scharakteryzowaniu zagrożeń, jakie niesie ze sobą omawiane zjawisko dla środowiska naturalnego, w tym także dla ludzi. W publikacji ujawniono również przykłady działań mających na celu ograniczanie tego szkodliwego zjawiska. Artykuł powstał przy wykorzystaniu materiałów książkowych, czasopism, jak również informacji netograficznych. Metodę badawczą zastosowaną w publikacji stanowi analiza danych zastanych i krytyka piśmiennicza. Wyniki badań pozytywnie weryfikują postawioną tezę.
Czytaj więcej Następne

Paulina Szyja

Rocznik Administracji Publicznej, 2020 (6), 2020, s. 267-281

https://doi.org/10.4467/24497800RAP.20.015.12909
Pandemia koronawirusa Sars – CoV-2 spowodowała poważne zmiany w funkcjonowaniu państw i ich społeczności na całym świecie. Obserwujemy konsekwencje rozprzestrzeniania się choroby, która nie zna granic. Eksperci mówią i piszą o kryzysie, którego skutki dotyczą różnych sfer życia społeczno-gospodarczego. Rządy wielu państw przy wsparciu administracji publicznej podjęły szereg działań związanych z zapewnieniem bezpieczeństwa obywateli, ale również ciągłości funkcjonowania państwa oraz ograniczenia skutków możliwego spowolnienia gospodarczego. Celem artykułu jest zdiagnozowanie, w jaki sposób choroba COVID-19 wpłynęła i wpływa (w dalszym ciągu utrzymuje się bowiem stan pandemii ogłoszony przez Światową Organizację Zdrowia) na funkcjonowanie administracji publicznej w oparciu o analizę podejmowanych działań, implementację dobrych praktyk, w takich obszarach jak: zarządzanie zasobami ludzkimi, obsługa klienta, komunikacja na linii władze krajowe i obywatele.
Czytaj więcej Następne

Prawo i administracja w wymiarze europejskim i międzynarodowym

Klaudia Baran, Wiktoria Burek, Martyna Gibek

Rocznik Administracji Publicznej, 2020 (6), 2020, s. 282-299

https://doi.org/10.4467/24497800RAP.20.016.12910
W artykule zawarto najważniejsze aspekty dotyczące wpływu wirusa Covid-19 na europejskie społeczeństwo oraz prawo. Zwrócono uwagę na kwestie związane z wprowadzonymi obostrzeniami ukazując dodatkowo różnice pomiędzy innymi krajami Unii Europejskiej. Ponadto przedstawiono takie aspekty jak: sankcje za nieprzestrzeganie prawa w Polsce, wybory prezydenckie 2020, czy też sytuację prawną obowiązującą w takich krajach jak Węgry, Austria, Włochy czy też Hiszpania. Zakres czasowy przeprowadzonej analizy obejmuje okres wprowadzania obostrzeń w państwach. W artykule ujęto stanowiska znanych osób, jak i organizacji, co do sposobu wprowadzenia i charakteru restrykcji i obostrzeń. Celem artykułu jest przedstawienie negatywnego wpływu wirusa Covid-19 oraz opis sposobu reagowania władz poszczególnych państw na zaistniałą sytuację. W artykule przywołano przykłady stosowania prawa, stanowiące konsekwencję wprowadzanych zmian w państwie oraz zwiększenia kompetencji aparatu policyjnego. Wirus Covid-19, potocznie nazywany ,,koronawirusem’’ znacząco osłabił gospodarki krajów europejskich, jak również doprowadził do bagatelizacji praw ustanowionych. Jak w Polsce wyglądała sytuacja od marca 2020 oraz czy wprowadzone rozporządzenia jak i również ustawy były w pełni kompatybilne z obowiązującym prawem i zasadami? Odpowiedzi między innymi na te pytania Autorzy starają się udzielić w niniejszym artykule.
Czytaj więcej Następne

Sabina Kubas

Rocznik Administracji Publicznej, 2020 (6), 2020, s. 300-319

https://doi.org/10.4467/24497800RAP.20.017.12911
Współcześnie status organizacji międzynarodowych nie budzi już większych kontrowersji i jest na tyle silnie ugruntowany, że ich działalność często stanowi przedmiot odrębnych analiz, ujętych w ramy prawa organizacji międzynarodowych jako samodzielnej dyscypliny naukowej. Swoimi zadaniami wkraczają nawet w obszary zarezerwowane dotąd wyłącznie dla państw. Realizowanie wspólnych zadań dla danej organizacji międzynarodowej następuje z chwilą uzyskania statusu członka. Status ten może mieć charakter pełny, a więc oparty na pełni praw i obowiązków, które przysługują danemu podmiotowi. Może także mieć charakter niepełny, a więc w pewien sposób ograniczony, gdzie te uprawnienia nie przysługują w całości danemu podmiotowi, lecz w dalszym ciągu dają możliwość współpracy z organizacją międzynarodową i realizacją jej założeń statutowych.
Czytaj więcej Następne