Religijni nieumarli. O nowej konceptualizacji wampiryzmu w przestrzeni medialnej (na przykładzie serialu „Nocna msza” Mike’a Flanagana)
Wybierz format
RIS BIB ENDNOTEReligijni nieumarli. O nowej konceptualizacji wampiryzmu w przestrzeni medialnej (na przykładzie serialu „Nocna msza” Mike’a Flanagana)
Data publikacji: 30.06.2022
Zeszyty Prasoznawcze, 2022, Tom 65, Numer 2 (250), s. 93-108
https://doi.org/10.4467/22996362PZ.22.018.15609Autorzy
Religijni nieumarli. O nowej konceptualizacji wampiryzmu w przestrzeni medialnej (na przykładzie serialu „Nocna msza” Mike’a Flanagana)
Celem artykułu jest analiza toposu wampira w serialu „Nocna msza” (2021). Ze względu na wyjątkowe, w aspekcie religijnym, ujęcie figury nieumarłego koniecznym wydaje się odpowiedź na następujące pytania: w jakim zakresie semantycznym produkcja Netflixa wnosi nowe treści do dotychczasowej ewolucji obrazu krwiopijcy w kulturze? Dlaczego powiązanie wampiryzmu z religijnością, chociaż już we wcześniejszych utworach pojawiały się tego typu reprezentacje, stanowi novum? Jakie nawiązania oraz paralele można zaobserwować w serialu w odniesieniu do słynnych antenatów – powieści Brama Stokera, Stephena Kinga, Anne Rice, filmów Friedricha Wilhelma Murnau czy Wernera Herzoga? Metodologia wykorzystana w tekście korzysta z kategorii wypracowanych na gruncie semiotyki kultury popularnej (ewolucja intermedialnego wizerunku wampira), teorii komunikowania masowego (konteksty konwergencyjne) oraz badań komparatystycznych (relacja w zakresie wykorzystania motywów fabularnych między „Nocną mszą” a wcześniejszymi utworami, w których manifestuje się topos krwiopijcy). Wartość poznawcza artykułu opiera się na wykazaniu poszerzenia pola semantycznego wampiryzmu w kontekście religijnym, który pojawił się w serialu Mike’a Flanagana.
Achmatowa A. (1981). „Wolnością pachnie dziki miód...”, przeł. G. Gieysztor. W: Poezje, wybór i posłowie J. Szymak-Reiferowa. Kraków.
Bartlett W., Idriceanu F. (2006). Legends of Blood: The Vampire in History and Myth. Westport, CT.
Blue A. (1998). Pocałunek. Od metafizyki do erotyki, przeł. K. Rabińska. Warszawa.
Bowles N. (2013). Crucifix, Communion, and Convent: The Real Presence of Anglican Ritualism in Bram Stoker’s “Dracula”. Christianity and Literature, vol. 62, s. 243–258.
Carroll N. (2004). Filozofia horroru albo paradoksy uczuć, przeł. M. Przylipiak. Gdańsk.
Ciećwierz P. (2009). Synowie Kaina, córy Lilith… Rzecz o wampirach w fantasy. Warszawa.
Filiciak M. (2013). Media, wersja beta. Film i telewizja w czasach gier komputerowych. Gdańsk.
Gemra A. (2008). Od gotycyzmu do horroru. Wilkołak, wampir i Monstrum Frankensteina w wybranych utworach. Wrocław.
Has-Tokarz A. (2011). Horror w literaturze współczesnej i filmie. Lublin.
Hendrykowski M. (2014). Współczesna adaptacja filmowa. Poznań.
Herbert Ch. (2002). Vampire Religion. Representations, vol. 79, s. 100–121.
Janion M. (2008). Wampir. Biografia symboliczna. Gdańsk.
Jenkins H. (2007). Kultura konwergencji. Zderzenie starych i nowych mediów, przeł. M. Bernatowicz, M. Filiciak. Warszawa.
Kaczor K. (1998). Od Draculi do Lestata. Portrety wampira. Gdańsk.
Karg B., Spaite A., Sutherland R. (2010). Wampiry. Historia z zimną krwią spisana, przeł. O. Kwiecień-Majewska. Gliwice.
Karpińska A. (2015). Literatura a media – wspólne oddziaływanie i zależności w świetle badań empirycznych opinii społecznej. Zeszyty Prasoznawcze, nr 4, s. 959–973.
Klepka R. (2020). Przestrzeń medialna. W: O. Wasiuta, R. Klepka (red.). Vademecum bezpieczeństwa informacyjnego, t. 2: N-Z (s. 230–234). Kraków.
Krysztofiak M. (2019). Dracula Antychryst – wątki religijne w literaturze wampirycznej. Przegląd Religioznawczy, nr 4, s. 93–104.
McQuail D. (2007). Teoria komunikowania masowego, przeł. M. Bucholc, A. Szulżycka. Red. T. Goban-Klas. Warszawa.
Morin E. (1975). Kino i wyobraźnia, przeł. K. Eberhardt. Warszawa.
Petoia E. (2004). Wampiry i wilkołaki. Źródła, historia, legendy od antyku do współczesności, przeł. B. Bielańska, J. Kornecka, N. Korzycka, M. Małecka, A. Pers. Kraków.
Piekarz D. (2017). (Nie)bój się Boga. Co Biblia mówi o lęku? Kraków.
Rawski J. (2014). Metamorfozy motywu wampira w kulturze popularnej XX i XXI wieku. Zarys problematyki. In Gremium, nr 8, s. 189–201.
Rice A. (2007a). Krwawy kantyk, przeł. P. Korombel. Poznań.
Rice A. (2007b). Wywiad z wampirem, przeł. T. Olszewski. Poznań.
Roux J.P. (2013). Krew. Mity, symbole, rzeczywistość, przeł. M. Chrobak. Kraków.
Stasiak S. (2018). Symbolika krwi a bezkrwawa dieta w Starym i Nowym Testamencie i jej wpływ na styl życia. Aspekty prawne. Ekonomia – Wroclaw Economic Review, nr 4, s. 25–37.
Stoker B. (2008). Dracula, przeł. M. Król. Kraków.
Wałaszewski Z. (2002). Krucyfiks kontra wampirze kły. Kinowa historia pewnej niewiary. Kultura Popularna, nr 1, s. 69–80.
Wolski M. (2016). Krwiopijca kosmopolityczny. Wpływ „Wampira: Maskarady” na współczesną kulturę wampiryczną. W: R. Dudziński, A. Wróblewska (red.). Gry fabularne. Kultura – praktyki – konteksty (s. 11–29). Wrocław.
Wolski M. (2020). Wrażliwi krwiopijcy. O współczesnych antybohaterach wampirycznych. Kraków.
Wydmuch M. (1975). Gra ze strachem. Fantastyka grozy. Warszawa.
Ziółkowska M. (1983). Gawędy o drzewach. Warszawa.
Žižek S. (2021). Chaos w niebie, przeł. M. Szczubiałka. Warszawa.
Coppola F.F. (reż.) (1992). Dracula [film]. USA.
Flanagan M. (scen. i reż.) (2021). Book I: Genesis [Księga I: Księga Rodzaju] (sez. 1, odc. 1) [odcinek serialu telewizyjnego]. W: M. Flanagan, J. Howard, T. Macy (prod. wyk.), Midnight Mass [Nocna msza]. Netflix.
Flanagan M. (reż.). Flanagan M., Flanagan J., Gale E. (scen.) (2021). Book II: Psalms [Księga II: Księga Psalmów] (sez. 1, odc. 2) [odcinek serialu telewizyjnego]. W: M. Flanagan, J. Howard, T. Macy (prod. wyk.), Midnight Mass [Nocna msza]. Netflix.
Flanagan M. (reż.). Flanagan M., Flanagan J. (scen.) (2021). Book III: Proverbs [Księga III: Księga Przysłów] (sez. 1, odc. 3) [odcinek serialu telewizyjnego]. W: M. Flanagan, J. Howard, T. Macy (prod. wyk.), Midnight Mass [Nocna msza]. Netflix.
Flanagan M. (reż.). Flanagan M., Flanagan J. (scen.) (2021). Book V: Gospel [Księga V: Ewangelia] (sez. 1, odc. 5) [odcinek serialu telewizyjnego]. W: M. Flanagan, J. Howard, T. Macy (prod. wyk.), Midnight Mass [Nocna msza]. Netflix.
Flanagan M. (reż.). Flanagan M., Flanagan J., Howard J. (scen.) (2021). Book VI: Acts of the Apostles [Księga II: Dzieje Apostolskie] (sez. 1, odc. 6) [odcinek serialu telewizyjnego]. W: M. Flanagan, J. Howard, T. Macy (prod. wyk.), Midnight Mass [Nocna msza]. Netflix.
Flanagan M. (scen. i reż.) (2021). Book VII: Revelation [Księga VII: Apokalipsa] (sez. 1, odc. 7) [odcinek serialu telewizyjnego]. W: M. Flanagan, J. Howard, T. Macy (prod. wyk.), Midnight Mass [Nocna msza]. Netflix.
Gillespie C. (reż.) (2011). Fright Night [Postrach nocy] [film]. USA.
Hardwicke C. (reż.) (2008). Twilight [Zmierzch] [film]. USA.
Jordan N. (reż.) (1994). Interview with the Vampire [Wywiad z wampirem] [film]. Warner Bros.
Murnau F.W. (reż.) (1922). Nosferatu – Eine Symphonie des Grauens [Nosferatu – symfonia grozy] [film]. Niemcy.
Polański R. (reż.) (1967). The Fearless Vampire Killers [Nieustraszeni pogromcy wampirów] [film]. USA.
Informacje: Zeszyty Prasoznawcze, 2022, Tom 65, Numer 2 (250), s. 93-108
Typ artykułu: Oryginalny artykuł naukowy
Tytuły:
Religijni nieumarli. O nowej konceptualizacji wampiryzmu w przestrzeni medialnej (na przykładzie serialu „Nocna msza” Mike’a Flanagana)
Religious Undead. New Conceptualization of Vampirism in the Media Space (Based on the Example of Mike Flanagan’s “Midnight Mass” Series)
Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa w Głogowie
Publikacja: 30.06.2022
Status artykułu: Otwarte
Licencja: CC BY-NC-ND 4.0
Udział procentowy autorów:
Korekty artykułu:
-Języki publikacji:
PolskiLiczba wyświetleń: 1485
Liczba pobrań: 1128