Czy potrzebny był nowy przekład baśni Andersena?
Wybierz format
RIS BIB ENDNOTECzy potrzebny był nowy przekład baśni Andersena?
Data publikacji: 2011
Przekładaniec, 2009, Numer 22-23 – Baśń w przekładzie, s. 97-129
Autorzy
Czy potrzebny był nowy przekład baśni Andersena?
A positive answer to the above question seems obvious after a critical analysis of the history of the reception of Hans Christian Andersen’s fairy tales and stories in Poland in the second part of the 19th century and in the fi rst part of the 20th century. On the one hand, over a hundred years ago the writer was classifi ed as an author of exclusively children’s literature due to intended or unintended misinterpretations of the spirit of his prose. This classifi cation was then inherited by next generations of readers and translators. On the other hand, a huge number of various kinds of mistakes in translation depleted Andersen’s unique style. The analysis shows how Andersen’s narration was changed to traditional literary style (especially when it came to dialogues); how humour and irony were either overlooked, misunderstood or judged improper for children; how translators miscomprehended Danish grammar and vocabulary; and how little attention was paid to the consistency of the text. The effect is a narration which is “too sweet,” often lengthy, boring, and at times illogical. The analysis compares selected examples from the most recent complete edition of 167 fairy tales and stories translated from Danish by Boguslawa Sochanska (2006) with the previous complete edition (of 155 fairytales and stories) translated from German by Stefania Beylin and Jarosław Iwaszkiewicz, whose work has enjoyed high recognition for 50 years. The detailed discussion of mistakes and misunderstandings in Polish translations done from German also illustrates typical diffi culties that appear when translating Andersen’s prose. Therefore, the article points out similar problems with giving Andersen’s prose its proper shape in the most recent Polish edition.
Andersen H.C. 1859. Powiastki moralno-fantastyczne, przeł. F.H. Lewestam, Warszawa.
Andersen H.C. 1868. Samlede Skrifter (Pisma zebrane), t. 1–28, Kopenhaga.
Andersen H.C. 1890. Powiastki, przeł. W. Młodnicka, Lwów.
Andersen H.C. 1892. Bajki i opowiadania, przeł. Anonim, Warszawa.
Andersen H.C. 1892. Fantastyczne opowieści, przeł. W. Młodnicka, Lwów.
Andersen H.C. 1898. Baśnie i powiastki dla młodego wieku, przeł. Anonim, Poznań.
Andersen H.C. 1899. Baśnie, oprac. C. Niewiadomska, Warszawa.
Andersen H.C. 1900. Nowe powieści czarodziejskie Andersena, t. 1–2, przeł. M. Glotz, Warszawa.
Andersen H.C. 1909. Calineczka. Bajka Andersena, opowiedział wierszem Leon Rygiel, Warszawa.
Andersen H.C. 1923. Nowy wybór bajek Andersena, przeł. W. Młodnicka, Lwów.
Andersen H.C. 1924. Baśnie Andersena dla dzieci, przeł. J. Colonna-Walewska, Warszawa.
Andersen H.C. 1929. Baśnie, przeł. F. Mirandola, Poznań.
Andersen H.C. 1929. Baśnie, oprac. C. Niewiadomska, Warszawa.
Andersen H.C. 1929. Najpiękniejsze baśnie H.C. Andersena, oprac. J. Mortkowiczowa, Warszawa.
Andersen H.C. 1931. Baśnie, t. 1–6, przeł. St. Beylinówna i S. Sawicki, Warszawa.
Andersen H.C. 1932. Baśnie, oprac. E. Jezierski, Warszawa.
Andersen H.C. 1938. Bajki, przeł. A. Przemski, Kraków.
Andersen H.C. 1938. Bajki, przeł. M. Tarnowski, Warszawa.
Andersen H.C. 1946. Bajki, przeł. W. Zechenter, Kraków.
Andersen H.C. 1946. Bajki, przeł. C. Kędzierski, Poznań.
Andersen H.C. 1956. Baśnie, t. 1–3, przeł. S. Beylin, S. Sawicki, J. Iwaszkiewicz, Warszawa.
Andersen H.C. 1975. Dadbøger (Dzienniki), t. I–X, Kopenhaga.
Andersen H.C. 2003. Eventyr og Historie (Baśnie i opowieści), t. 1–3, Kopenhaga.
Andersen H.C. 2006. Baśnie i opowieści, t. 1–3, przeł. B. Sochańska, Poznań.
Beylinówna St. 1931. Wstęp, w: H.C. Andersen, Baśnie, t. 1, Warszawa.
Iwaszkiewicz J. 1956. Wstęp, w: H.Ch. Andersen, Baśnie, t. 1, Warszawa.
Korotyńska E. [b.r.w.] Baśnie Andersena, Warszawa.
Sochańska B. 2005a. Andersen nie tylko dla dzieci, „Między nami polonistami” 1.
Sochańska B. 2005b. Andersen znany i nieznany, „Wychowanie w Przedszkolu” 7.
Sochańska B. 2005c. Pan Andersen czyta bajki dzieciom, „Odra” 7–8.
Sochańska B. 2006. Andersen w Polsce, w: H.Ch. Andersen, Baśnie i opowieści, t. 3, Poznań.
Sochańska B. 2007. Andersen – nie tylko baśnie, „Odra” 7–8.
Sochańska B. 2008. Między niebem a ziemią – Andersen nieznany, „Polonistyka” 8.
Wullschläger J. 2005. Andersen. Życie baśniopisarza, przeł. B. Sochańska, Warszawa.
Zechenter W. 1946. Słowo wstępne, w: H.C. Andersen, Bajki, Kraków.
Informacje: Przekładaniec, 2009, Numer 22-23 – Baśń w przekładzie, s. 97-129
Typ artykułu: Oryginalny artykuł naukowy
Tytuły:
Czy potrzebny był nowy przekład baśni Andersena?
Uniwersytet Adama Mickiewicza w Poznaniu, Wieniawskiego 1, 61-712 Poznań
Publikacja: 2011
Status artykułu: Otwarte
Licencja: Żadna
Udział procentowy autorów:
Korekty artykułu:
-Języki publikacji:
PolskiLiczba wyświetleń: 3468
Liczba pobrań: 9900