2083-7658
Pieśni Papuszy w perspektywie geo- i etnopoetyki
Papusza’s Songs in the Perspective of Geo- and Ethnopoetics
Szott
Mirosława
author
Uniwersytet Zielonogórski
Correspondence to: Mirosława Szott mirka.szott@wp.pl
23
05
2017
Tom 13, Numer 4
2016
469
486
Copyright © 2017
2017
<p>Papusza to osobowość wyjątkowa i wyjątkowe są jej pieśni. Jednak jej cygańska twórczość znana jest w mniejszym stopniu ze względu na walory immanentne. Zamiast tego traktowana jest drugoplanowo i jedynie kontekstowo. Najważniejszy bowiem okazuje się aspekt legendotwórczy. Stąd w swoim artykule skoncentruję się na literaturze (osadzonej w kontekście biografii i praktyk kulturowych). Moim celem będzie spojrzenie na utwory Papuszy z nowych perspektyw badawczych. Jako narzędzia do analizy posłużą strategie lektury wypracowane przede wszystkim przez geopoetykę, etnopoetykę, a na marginesie pojawią się odniesienia do badań feministycznych. W centrum rozważań znajdzie się przestrzeń lasu. Obrazowanie tego miejsca stanowi bowiem obszar wspólny wymienionych metodologii.</p>
[
Papusza, Lesie, ojcze mój, Warszawa 1990.
]
[
Papusza, Pieśni mówione, wyb., tłum. i wstęp J. Ficowski, Łódź 1973.
]
[
Pieśni Papuszy, wyb., tłum. J. Ficowski, Wrocław 1956.
]
[
Ańska H., Papusza, „Nadodrze” 1975, nr 13.
]
[
Balcerzan E., Religijne i metafizyczne horyzonty polskiej liryki, „Teksty Drugie” 2015, nr 3.
]
[
Bartmiński J., Formy obecności sacrum w folklorze [w:] Folklor – sacrum – religia, red. J. Bartmiński, M. Jasińska-Wojtkowska, Lublin 1995.
]
[
Bończuk L., Papusza, czyli wolność tajemna, Gorzów Wielkopolski 1996.
]
[
Calvino I., Niewidzialne miasta, tłum. A. Kreisberg, Warszawa 2013.
]
[
Eliade M., Mity, sny i misteria, tłum. K. Kocjan, Warszawa 1994.
]
[
Eliade M., Sacrum, mit, historia, tłum. A. Tatarkiewicz, Warszawa 1970.
]
[
Ficowski J., Cyganie w Polsce. Dzieje i obyczaje, Warszawa 1989.
]
[
Ficowski J., Papusza i jej pieśń [w:] Papusza, Lesie, ojcze mój, tłum. i wstęp J. Ficowski, Warszawa 1990.
]
[
Ficowski J., Papusza i jej pieśń [w:] Papusza, Pieśni mówione, wyb., tłum. i wstęp J. Ficowski, Łódź 1973.
]
[
Ficowski J., Pismo obrazkowe, Warszawa 1962.
]
[
Kopaliński W., Słownik symboli, Warszawa 2006.
]
[
Kuźniak A., Papusza, Wołowiec 2013.
]
[
Machowska M., Bronisława Wajs Papusza. Między biografią a legendą, Kraków 2011.
]
[
Mikołajczak M., Co zostało na dnie „kulturowego tygla”? Powroty do miejsc utraconych w twórczości najstarszego pokolenia lubuskich poetów [w:] tejże, Zbliżenia. Studia i szkice poświęcone literaturze lubuskiej, Zielona Góra 2011.
]
[
Miller N.K., Arachnologie: kobieta, tekst i krytyka, tłum. K. Kłosińska, K. Kłosiński [w:] Teorie literatury XX wieku. Antologia, red. A. Burzyńska, M.P. Markowski, Kraków 2006.
]
[
Mirga A., Mróz L., Cyganie. Odmienność i nietolerancja, Warszawa 1994.
]
[
Mróz L., Dzieje Cyganów-Romów w Rzeczpospolitej XV–XVIII w., Warszawa 2001.
]
[
O Romach w Polsce i Europie. Tożsamość, historia, kultura, edukacja, red. P. Borek, Kraków 2009.
]
[
Papusza, czyli Wielka tajemnica, wyb. tekstów i posł. K. Kamińska, Gorzów Wielkopolski 1992.
]
[
Prokop-Janiec E., Etnopoetyka [w:] Kulturowa teoria literatury 2. Poetyki, problematyki, interpretacje, red. T. Walas, R. Nycz, Kraków 2012.
]
[
Przyboś J., Papusza i pieśń ludowa, „Przegląd Kulturalny” 1956, nr 20.
]
[
Romowie w Polsce i Europie – historia, prawo, kultura, red. P. Borek, Kraków 2007.
]
[
Sobczak M., „Czy bajką było to, czy prawdą?”. Próba demitologizacji Bronisławy Wajs (Papuszy) [w:] Miejsce i tożsamość. Literatura lubuska w perspektywie poetyki przestrzeni i antropologii, red. M. Mikołajczak, K. Gieba, M. Sobczak, Zielona Góra 2013.
]
[
Sobieska A., Dzieci Hagar. Literackie wizerunki Romów/Cyganów. Studia imagologiczne, Warszawa 2015.
]
[
Studia o Romach w Polsce i w Europie, red. P. Borek, Kraków 2013.
]
[
Szymborska W., Pieśni Papuszy, „Życie Literackie” 1956, nr 19.
]
[
Waldenfels B., Podstawowe motywy fenomenologii obcego, tłum. J. Sidorek, Warszawa 2009.
]
[
Waśkiewicz A.K., Papusza & Ficowski, „Ziemia Gorzowska”, luty 1974.
]
[
Waśkiewicz A.K., Papusza. Szkic do portretów, „Nadodrze” 1963, nr 6.
]
[
White K., Geopoetyki, wyb., tłum. K. Brakoniecki, Olsztyn 2014.
]
[
White K., Poeta kosmograf, wyb., tłum. K. Brakoniecki, Olsztyn 2010.
]