2544-0853 Warunki ekologicznej równowagi naziemia i podziemia Conditions for the ecological balance of ground and underground environments Mizia Małgorzata author Institute of Urban Design, Faculty of Architecture, Cracow University of Technology Correspondence to: Małgorzata Mizia mamizia@pk.edu.pl 18 05 2020 Numer 1/2020 2020 25 38 Copyright © 2020 2020 <p>Żyjemy w krytycznym momencie zmian klimatycznych. Jedną z dróg poszukiwań zaradczych jest eksploracja i wykorzystanie luk urbanistycznych miast i ich niezurbanizowanego podziemia. Aby przywrócić równowagę środowiska, szuka się modelowego trójwymiarowego sposobu projektowania urbanistycznego. Jednak mimo wykorzystania doświadczeń pionierskich, każde rozwiązanie wymaga rozpoznania warunków miejscowych i dostosowania projektu do indywidualnych lokalnych potrzeb.</p> 1 Admiraal H., Cornaro A., Underground Spaces Unveiled. Planning and creating the cities of the future, ICE Publishing, Londyn 2018. 2 Bèlanger P., Landscape as Infrastructure, Routledge 2016. 3 Bloomberg M., Pope C., Climate of Hope. How Cities, Businesses, and Citizens Can Save the Planet, St. Martin’s Press, New York 2017. 4 Broere W., Urban underground space. Solving the problems of today’s cities, „Tunneling and Underground Space Technology”, 55/2016, 245–248. 5 Brown H., Next Generation Infrastructure. Principles for Post-Industrial Public Works, Island Press, New York 2014. 6 Hajer M., Dassen T., Smart about Cities. Visualising the Challenge for 21st Century Urbanism, PBL Netherlands Environmental Assessment Agency, Rotterdam 2014. 7 New Urban Agenda (NUA), 2017, UN, Equador, The United Nations publication, Habitat III Secretariat, A/RES/71/256*. 8 Our Common Future (Brundtland Report), World Commission on Environment and Development, Oxford University Press, Oxford 1987. 9 Rethinking the Clyde Waterfront, YPTDP, ISOCARP+itacus+TDUK, UK, Glasgow 2016. 10 Shanghai Manual. A Guide for Sustainable Urban Development of the 21st Century, United Nations Department of Economic and Social Affairs (UNDESA), 2012, [online] sustainabledevelopment.un.org (dostęp: 15.11.2019). 11 Sterling R., Bobylev N., Urban underground space. A growing imperative: Perspectives and current research in planning and design for underground space use, „Tunneling and Underground Space Technology”, 55/2016, 1–4. 12 TOD Standard, wyd. 3, Institute for Transportation and Development Policy, ITDP, New York 2017, [online] www.itdp.org (dostęp: 15.11.2019).