2391-890X Taksa wojewodzińska Zbąszynia w XVIII w. jako źródło do badań nad historią gospodarczą miasta szlacheckiego Voivodeship tariff in Zbąszyń in the 18th century as a source of research on economic history of a private town Frąś Marcin author Uniwersytet Mikołaja Kopernika w Toruniu Correspondence to: Marcin Frąś 13 01 2019 Tom VI 2019 125 131 Copyright © 2019 2019 <p>Nadrzędnym celem poniższego artykułu jest przybliżenie tekstu taksy podwojewodzińskiej na towary spożywcze dla miasta Zbąszynia z 1751 r. Źródło zostało wniesione do księgi miejskiej Zbąszynia z lat 1592–1807, która przechowywana jest w Bibliotece Kórnickiej PAN w Kórniku. Na tle dotychczas wydanych tego typu źródeł prezentuje się ona miernie. Głównie ze względu na to, że nie obejmuje pozostałych rzemiosł istniejących wówczas w mieście. Niemniej jednak jej niewątpliwą zaletą jest fakt, iż jest to pierwszy tego typu przekaz z dawnego województwa poznańskiego. Co więcej, przybliża nas do poznania warunków życia codziennego w małym mieście szlacheckim. Podano w niej ceny gorzałki, pieczywa i mięsa, czyli głównych artykułów stanowiących dietę ówczesnych ludzi.</p> 2 Biblioteka Kórnicka Polskiej Akademii Nauk w Kórniku, sygn. BK 01730, s. 128–129. 4 Basiak A., Bednarski W.W., Ważniejsze immunitety i przywileje stanowe w latach 1180–1578, Lublin 1989. 5 Biniaś-Szkopek M., Księga miejska zbąszyńska (1588–1914) – zapomniane źródło do dziejów Zbąszynia w zbiorach Biblioteki Kórnickiej, „Pamiętnik Biblioteki Kórnickiej” 2018, z. 35, s. 93–118. 6 Bogucka M., Samsonowicz H., Dzieje miast i mieszczaństwa w Polsce przedrozbiorowej, Warszawa 1986. 7 Cennik towarów dla miasta Warszawy z roku 1565, wyd. M.R. Witanowski, „Rocznik PTPN” 1891, t. 8. 8 Guldon Z., Wijaczka J., Taksy podwojewodzińskie dla miast kujawskich z lat 1660–1730, „Ziemia Kujawska” 1994, t. 10. 9 Hoszowski S., Ceny we Lwowie w XVI i XVII wieku, Lwów 1928. 10 Kilka zabytków ustawodawstwa królewskiego i wojewodzińskiego w przedmiocie handlu i ustanawiania cen, wyd. B. Ulanowski, „Archiwum Komisji Prawniczej” 1895, t. 1, s. 37–144. 11 Lauda sejmików ziemi dobrzyńskiej, wyd. F. Kluczycki, „Acta Historica” 1887, t. 10, nr 13. 12 Lepszy K., Instrukcja wydawnicza dla źródeł historycznych od XVI w. do poł. XIX w., Warszawa 1953. 13 Łosowski J., Kancelarie miast szlacheckich województwa lubelskiego, od XV do XVIII wieku, Lublin 1997. 14 Miasta a życie polityczne w Polsce XVI–XVII w., [w:] Władza i społeczeństwo w XVI i XVII w. Prace ofiarowane Antoniemu Mączakowi w sześćdziesiątą rocznicę urodzin, pod red. M. Kamlera, Warszawa 1989, s. 39–47. 15 Niemcewicz J.U., Zbiór pamiętników o dawnej Polszcze, t. 3, Lipsk 1839, s. 323–344. 16 Opas T., Miasta prywatne a Rzeczpospolita, „Kwartalnik Historyczny” 1971, t. 78, z. 1, s. 28–47. 17 Pelc J., Ceny w Krakowie w latach 1369–1600, Lwów 1935. 18 Rusiński W., Ceny w województwie kaliskim w 1775 r., „Rocznik Kaliski” 1980, t. 13, s. 265–273. 19 Samsonowicz H., Historia Polski do roku 1795, Warszawa 1985. 20 Statuty i przywileje cechów bydgoskich z lat 1434–1770, wyd. T. Esman, Z. Guldon, Bydgoszcz 1963, s. 80–86. 21 Sygański J., Historia Nowego Sącza od wstąpienia dynastii Wazów do pierwszego rozbioru Polski, t. 3, Lwów 1901, s. 121–127, 132–136, 316–321. 22 Szymański J, Nauki pomocnicze historii, Warszawa 2001. 23 Ślawski T., Produkcja i wymiana towarowa Biecza w XVI i XVII wieku, Rzeszów 1968. 24 Taksa podwojewodzińska z 1761 roku, wyd. A. Adamczyk, „Pamiętnik Lubelski” 1938, t. 3, s. 453–470. 25 Taksy podwojewodzińskie dla miast powiatu chęcińskiego z lat 1637 i 1640, wyd. L. Sępkowski, „Studia Kieleckie” 1979, nr 1, s. 81–103. 26 Taryfy cen dla województwa krakowskiego z roku 1565, wyd. E. Bostel, „Archiwum Komisji Historycznej” 1891, t. 4, s. 298–316. 27 Ustawy cen dla miasta Starej Warszawy, od roku 1606–1672, wyd. A. Chmiel, „Archiwum Komisji Historycznej” 1894, t. 7, s. 51–268. 28 Zientara B., Mączak A., Ihnatowicz I., Landau Z., Dzieje gospodarcze Polski do 1939, Warszawa 1965.