2081-4488 (Nie)dylematy tożsamościowe Polaków w Wielkiej Brytanii na przykładzie badań w hrabstwie Hertfordshire (Non)Identity Dilemmas of Poles in Great Britain. A Case Study of Hertfordshire County Kapinos Seweryn author Uniwersytet Rzeszowski 03pfsnq21 Correspondence to: Seweryn Kapinos 18 09 2018 Nr 1(167) 2018 (XLIV) 117 143 Copyright © 2018 2018 <p>Większość migrantów z Polski, którzy przebywają w Wielkiej Brytanii, długotrwałych, relatywnie dobrze wykształconych, młodych i posiadających przykre doświadczenia w kraju wysyłającym, radzi sobie w nowych okolicznościach społecznych i zawodowych całkiem dobrze. Co więcej, migranci wyrażają zadowolenie z powodu podjęcia decyzji o wyjeździe. To zupełnie nowa jakość w polskiej migracji. Z tego punktu widzenia, problematyka współczesnych migracji jest ważna i trudna do uchwycenia z powodu swojej odrębności w komparacjach do tradycyjnych form migracji. Kiedy ludzie migrują z jednego narodu czy kultury do odmiennych, zabierają ze sobą tożsamość. Egzystując w nowej kulturze, ich tożsamość kulturowa podlega zmianom. Zmieniać może się również ich poczucie przynależności. Autor stara się odpowiedzieć na pytanie o to, jak przedstawia się tożsamość Polaków, zwykłych ludzi w nowym społeczno-kulturowym środowisku. Głównym przedmiotem badań jest próba zbadania związku między tożsamością społeczno-kulturową i migracją. W prezentowanej pracy autor stara się odpowiedzieć na pytanie, jak prezentuje się tożsamość Polaków w Wielkiej Brytanii.</p> 1 Andrejuk K (2011), Polish students at London universities and their attitudes towards the Polish diaspora in the UK, „Studia Migracyjne – Przegląd Polonijny”, nr 1, s. 291–308. 2 Babbie E. (2009), Podstawy badań społecznych, Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN. 3 Babiński G. (2004), Metodologia a rzeczywistość społeczna. Dylematy badań etnicznych, Kraków: Zakład Wydawniczy NOMOS. 4 Bauman Z. (2000), Ponowoczesność jako źródło cierpień, Warszawa: Wydawnictwo Sic!. 5 Bauman Z. (2006), Płynna nowoczesność, Kraków: Wydawnictwo Literackie. 6 Bielewska A. (2013), Kupowanie polskości – tożsamość narodowa jako towar wśród polskiej migracji poakcesyjnej w Wielkiej Brytanii, w: Praszałowicz D., Łużniak-Piecha Ł., Kulipńska J., Młoda polska emigracja w UE jako przedmiot badań psychologicznych, socjologicznych i kulturowych, http://www.euroemigranci.pl/dokumenty/pokonferencyjna/Bielewska.pdf [data dostępu: 16.04.2016]. 7 Bierzyńska-Sudoł M. (2013), Proces podtrzymywania tożsamości narodowej współczesnych migrantów polskich w przestrzeni Internetu (na przykładzie Wielkiej Brytanii i Irlandii 2004–2011), Bydgoszcz: Wydawnictwo Uniwersytetu Kazimierza Wielkiego. 8 Boski P. (2009), Kulturowe ramy zachowań społecznych. Podręcznik psychologii międzykulturowej, Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN. 9 Burrell K. (2011), Going Steerage on Ryanair: Cultures of Air Travel for Migration from Poland to the UK, „Journal of Transport Geography”, Vol. 19, Issue 5, s. 1023–1030. 10 Castles S., Miller M. J. (2011), Migracje we współczesnym świecie, Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN. 11 Chałasiński J. (1936), Emigracja jako zjawisko społeczne, „Przegląd Socjologiczny”, z. 3–4, s. 491–518. 12 Drinkwater S., Garapich M. P., Migration Plans and Strategies of Recent Polish Migrants to England and Wales: Do They Have Any and How Do They Change?, „Norface Migration Discussion Paper”, No 23, http://www.norface-migration.org/publ_uploads/NDP_23_13.pdf [Accessed:10.09.2017]. 13 Duda-Dziewierz K. (1938), Wieś małopolska a emigracja amerykańska. Studium wsi Babica powiatu rzeszowskiego, Warszawa – Poznań: Polski Instytut Socjologiczny. 14 Eade J., Drinkwater S., Garapich M. P. (2007), Class and Ethnicity – Polish Migrants in London, http://www.surrey.ac.uk/cronem/files/POLISH_FINAL_RESEARCH_REPORT_WEB.pdf [Accessed:23.12.2016]. 15 Fomina J. (2009), Światy równoległe – wizerunek własny Polaków w Wielkiej Brytanii, Warszawa: ISP, http://www.isp.org.pl/files/1975607530144791001254742838.pdf [data dostępu: 12.10.2017]. 16 Frankfort-Nachmias C., Nachmias D. (2001), Metody badawcze w naukach społecznych, Poznań: Wydawnictwo Zysk i S-ka. 17 Frelak J., Roguska M., Powroty do Polski. Wyniki badań, Warszawa: ISP. Galasińska A., Kozłowska O. (2009), Discourses of a „Normal Life” among Post-accession Migrants from Poland to Britain, w: Burrell K. (red.), Polish Migration to the UK in the ‘New’European Union Aft er 2004, Farnham: Ashgate, s. 87–106. 18 Garapich M. P. (2008), Odyssean Refugees, Migrants and Power – Construction of ‘Other’ within the Polish ‘Community’ in the UK, w: Reed-Danahay D., Brettel C. (red.), Immigration and Citizenship in Europe and the U.S. Anthropological Perspectives, Rutgers, http://www.surrey.ac.uk/cronem/files/Odyssean_Reffuges_Migrants_and_Power.pdf [Accessed: 10.11.2013]. 19 Garapich M. P. (2010), Chłopi i żołnierze, budowlańcy i pijacy. Dominujący dyskurs migracyjny, jego kontestacje i konsekwencje dla konstruowania polskiej grupy etnicznej w wielokulturowym Londynie, w: Grzymała-Moszczyńska H., Kwiatkowska A., Roszak J. (red.), Drogi i rozdroża. Migracje Polaków w Unii Europejskiej. Analiza psychologiczno-socjologiczna, Kraków: Nomos, s. 35–54. 20 Garstka E. (2015), Sacrum jako aspekt kultury świątecznej – tożsamość młodych Polaków za granicą, „Uniwersyteckie Czasopismo Socjologiczne”, nr 13(4), s. 139–147. 21 Giddens A. (2001), Nowoczesność i tożsamość, ‘Ja’ i społeczeństwo w epoce późnej nowoczesności, Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN. 22 Grabowska-Lusińska I., Okólski M. (2009), Emigracja ostatnia, Warszawa: Wydawnictwo Naukowe SCHOLAR. 23 Irek M., Małek A., Napierała P., Praszałowicz D., Pustułka P., Pyłat J., Grzymała-Moszczyńska H. (2012), Polskie szkolnictwo w Wielkiej Brytanii: tradycja i nowoczesność – raport, http://pau.krakow.pl/projekty_badawcze/raporty/Polskie_szkolnictwo_UK/Polskie_szkolnictwo_UK_RAPORT.pdf [data dostępu: 17.05.2016]. 24 Jaczewska B. (2014), Polityka integracyjna imigrantów na poziomie lokalnym na przykładzie wybranych miast w Niemczech i Wielkiej Brytanii, „Studia Migracyjne – Przegląd Polonijny”, nr 2, s. 151–176. 25 Janeta M. (2012), Polacy w Wielkiej Brytanii – emigracja powojenna i poakcesyjna. Różnice, podobieństwa, wzajemne relacje, „Studia Migracyjne – Przegląd Polonijny”, nr 3, s. 5–26. 26 Jaźwińska E. (2000), Metody ilościowe w badaniach nad migracjami międzynarodowymi, „CMR Working Papers”, nr 36. 27 Kłoskowska A. (1983), Socjologia kultury, Warszawa: PWN. 28 Krotofil J. (2013), Religia w procesie kształtowania tożsamości wśród polskich migrantów w Wielkiej Brytanii, Kraków: NOMOS. 29 Lacroix T. (2011), The Indian and Polish Transnational Organisational Fields, „IMI Working Paper”, No 40, https://hal.archives-ouvertes.fr/halshs-00820308/document [Accessed: 17.08.2017]. 30 Lisak M. (2010), Religijność i moralne orientacje polskich imigrantów: raport z badań w Dublinie (2008–2010), w: Grubka M., Lisak M. (red.), Polscy migranci w Irlandii: wokół środowiska duszpasterstwa polonijnego. Szkice teologiczne i społeczne, Kraków – Dublin: Esprit–Euro Nexus, s. 135–160. 31 Łukowski W. (2001), Społeczny sens ruchliwości niepełnej (biwalentnej), w: Jaźwińska E., Okólski M. (red.), Ludzie na huśtawce. Migracje między peryferiami Polski a Zachodu, Warszawa: Wydawnictwo Naukowe SCHOLAR, s. 125–163. 32 Metykova M. (2010), Only a Mouse Click Away from Home: Transnational Practices of Eastern European Migrants in the United Kingdom, „Social Identities”, Vol. 16, Issue 3, s. 325–338. 33 Milewski M., Ruszczak-Żbikowska J. (2008), Motywacje do wyjazdu, praca, więzi społeczne i plany na przyszłość polskich migrantów przebywających w Wielkiej Brytanii i Irlandii, „CMR Working Papers”, nr 35/93. 34 Mostwin D. (1985), Trzecia wartość. Formowanie się nowej tożsamości polskiego emigranta w Ameryce, Lublin: RW KUL. 35 Mucha J. (1996), Codzienność i odświętność. Polonia w South Bend, Warszawa: Oficyna Naukowa. 36 Nowicka E. (2010), Migracje powrotne: powrót do domu czy nowa migracja?, w: Grzymała-Moszczyńska H., Kwiatkowska A., Roszak J. (red.), Drogi i rozdroża. Migracje Polaków w Unii Europejskiej. Analiza psychologiczno-socjologiczna, Kraków: Nomos, s. 190–206. 37 Okólski M. (2001), Mobilność międzynarodowa ludności Polski w okresie transformacji. Przegląd problematyki, w: Jaźwińska E., Okólski M. (red.), Ludzie na huśtawce. Migracje między peryferiami Polski i Zachodu, Warszawa: Wydawnictwo Naukowe SCHOLAR, s. 9–30. 38 Osipowicz D. (2002), Rola sieci i kapitału społecznego w migracjach zarobkowych. Przykład Moniek, „Prace Migracyjne”, nr 46. 39 Paleczny T. (2008), Socjologia tożsamości, Kraków: Krakowskie Towarzystwo Edukacyjne – Oficyna Wydawnicza AFM. 40 Piętka E. (2011), Encountering Forms of Co-Ethnic Relations Among Polish Community in Glasgow, „Studia Migracyjne – Przegląd Polonijny”, nr 1, s. 129–152. 41 Rabikowska M. (2010), The ritualisation of food, home and national identity among Polish migrants in London, „Social Identities”, Vol. 16, Issue 3, s. 377–398. 42 Rabikowska M., Burrell, K. (2009) The material worlds of recent Polish migrants: transnationalism, food, shops and home, w: Burrell K. (red.), Polish migration to the UK in the ‘new’ European Union, Ashgate: Farnham, s. 211–232. 43 Ravenstein E. G. (1885), Th e Laws of Migration, „Journal of the Statistical Society of London”, Vol. 48, No. 2, s. 167–235. 44 Slany K., Ślusarczyk M. (2010), Zostać czy wracać? Dylematy emigranta, w: Grzymała-Moszczyńska H., Kwiatkowska A., Roszak J. (red.), Drogi i rozdroża. Migracje Polaków w Unii Europejskiej. Analiza psychologiczno-socjologiczna, Kraków: Nomos, s. 163–177. 45 Sztabiński P. B., Sztabiński F. (1997), Przywiązanie do miejsca zamieszkania jako wymiar polskiego tradycjonalizmu, w: Domański H., Rychard A. (red.), Elementy nowego ładu, Warszawa: IFiS PAN, s. 256–269. 46 Sztumski J. (1995), Wstęp do metod i technik badań społecznych, Katowice: Wydawnictwo Śląsk. Thomas W. I., Znaniecki F. (1976), Chłop polski w Europie i Ameryce. Pamiętnik imigranta, t. III, Warszawa: LSW. 47 Trevena P., McGhee D., Heath S. (2016), Parental capital and strategies for school choicemaking: Polish parents in England and Scotland, „Central and Eastern European Migration Review, Vol. 4, http://ceemr.uw.edu.pl/articles/parental-capital-and-strategies-school-choicemakingpolish-parents-england-and-scotland, [Accessed: 11.07.2017]. 48 Tuan Y. F. (1987), Przestrzeń i miejsce, Warszawa: PIW.