2392-0106 Z działalności Stanisława Mańkowskiego (1876-1937) – właściciela majątku w Kazimierzu Biskupim Activities undertaken by Stanisław Mańkowski (1876-1937) - owner of an estate in Kazimierz Biskupi Durka Jarosław author Uniwersytet Kaliski im. Prezydenta Stanisława Wojciechowskiego Correspondence to: Jarosław Durka 28 06 2018 V 2018 221 233 Copyright © 2018 2018 <p>Artykuł przedstawia rys biograficzny Stanisława Mańkowskiego (1876-1937), który był ziemianinem, posiadaczem dóbr w Kazimierzu Biskupim. Świetnie przygotowany do swojej roli potrafił sprawnie zarządzać dużym majątkiem składającym się między innymi z kilku folwarków, cukrowni, tartaku, gorzelni, hodowli zwierząt. Jako lider społeczności lokalnej bardzo angażował się w działalność o charakterze patriotycznym. Podejmował liczne inicjatywy dobroczynne: tworzenie szkół, wspieranie licznych organizacji. W aktywności społecznej wspierała go żona Wanda, która w latach 30. XX wieku mocno zaangażowała się w działalność Akcji Katolickiej. Stanisław Mańkowski od 1935 r. zasiadał w Senacie RP.</p> 2 „Głos Koniński” 1921-1937 3 „Monitor Polski” 1935, nr 216 5 Dębiński J. (2012), Katolickie stowarzyszenia młodzieży w diecezji włocławskiej w latach 1918-1939, „Archiwa Biblioteki i Muzea Kościelne”, nr 98. 6 Durka J. (2017), Wacław Iwanowski (1869-1942) – nauczyciel i wychowawca synów polskiej arystokracji w świetle własnej korespondencji, [w:] Ziemiaństwo na Lubelszczyźnie VI. Bakalaureaty arystokraty, czyli dole i niedole dzieciństwa, red. H. Łaszkiewicz, Lublin. 7 Epsztein T. (2017), Wychowawcy i nauczyciele w domu ziemiańskim w XIX i XX wieku – próba charakterystyki grupy społecznej, [w:] Ziemiaństwo na Lubelszczyźnie VI. 8 Bakalaureaty arystokraty, czyli dole i niedole dzieciństwa, red. H. Łaszkiewicz, Lublin. 9 Gołdyn P. (2015), Działalność społeczna i wychowawcza sióstr służek w północnych powiatach Wielkopolski Wschodniej w pierwszej połowie XX wieku, „Polonia Maior Orientalis”, T. II. 10 Grętkiewicz W. (1988 r), Ku pracy organicznej, „Przegląd Koniński” z 2 października. Jaworski J. (2001), Kazimierz Biskupi – wieś i gmina w Polsce odrodzonej (1918-1939), [w:] (red.), Dzieje Kazimierza Biskupiego, Część I: Monografia, red. Z. Chodyła, Kazimierz Biskupi-Konin. 11 Kaczmarek A. (1988), Pomnik głaz o nazwie Patkul, „Mówią wieki”, nr 3. 12 Kwilecki A. (2001), Ziemiaństwo wielkopolskie: między wsią a miastem, Poznań. 13 Majewski P. (2009), Mańkowski Stanisław Maria Grzegorz, [w:] Posłowie i senatorowie Rzeczypospolitej Polskiej 1919-1939. Słownik biograficzny, T. IV, red. G. Mazur, Warszawa. 14 Mańkowski A. E. (2017), Kronika domowa Mańkowskich, Warszawa. 15 Mańkowski A. (1997), Wspomnienia mojego życia, Warszawa. 16 Mańkowski M. (2007), Mańkowski Kazimierz, [w:] Ziemianie polscy XX wieku. Słownik biograficzny, część 8, red. S. Górzyński, Warszawa. 17 Molik M. (2004), Przekształcanie się wielkopolskiego szlachcica w ziemianina – uspołecznionego farmera w XIX i na początku XX wieku, [w:] Ziemiaństwo wielkopolskie. W kręgu arystokracji, red. A. Kwilecki, Poznań. 18 Polak-Pałkiewicz E. (2017), Przyjaciele domu, czyli nauczyciele domowi. Przyczynek do sztuki wychowania w polskich rodzinach ziemiańskich, [w:] Ziemiaństwo na Lubelszczyźnie VI. Bakalaureaty arystokraty, czyli dole i niedole dzieciństwa, red. H. Łaszkiewicz, Lublin. 19 Popiel P. (1933), 2918 kilometrów na koniu: wycieczka sportowo-krajoznawcza w dorzeczu Wisły, Sanu, Bugu, Wieprza, Skawy, Styru, Nidy, Prosny, Warty, Brdy, Noteci i Pilicy, Lwów. 20 Rybczyński P. (2008), Listopad 1918 roku w Koninie, „Kronika Wielkopolski”, nr 4. 21 Szober T. [oprac.] (1932), Rocznik Polskiego Przemysłu i Handlu 1932, Warszawa. 22 Świtalski K. (1992), Diariusz 1919-1935, Warszawa. 23 Urban J. (1987), 50-lecie powrotu OO. Kamedułów do pustelni „Srebrna Góra” w Bieniszewie, „Życie i Myśl”, nr 9-10. 24 Witkowski R. (2012), Rekonstrukcje księgozbiorów trzech klasztornych bibliotek - benedyktynów w Lubiniu, jezuitów w Poznaniu i kamedułów w Bieniszewie (Rekonstrukce tří Řádových knižních fondů - Benediktského v Lubini, Jezuitského v Poznani a Kamaldulského v Bieniszewu), [w:], Bibliotheca Antiqua 2012. Sbornik z 21. Konferencje 7.-8. listopadu 2012 Olomouc, red. R. Krušinský, T. Vintrová, Olomouc. 25 Wojciechowski J.W. (2013), Jak róż girlandy. Studia nad wybranymi siedzibami ziemiańskimi i ich dawnymi właścicielami w północno-wschodniej Wielkopolsce, Konin. 27 Biblioteka Sejmowa, https://bs.sejm.gov.pl/ 28 Genealogia dynastyczna. Polski serwis genealogiczny, http://genealogia.grocholski.pl.