1234-7175 Cierpienie i nadzieja Suffering and hope Makselon Józef author Uniwersytet Papieski Jana Pawła II w Krakowie 0583g9182 Correspondence to: Józef Makselon jozef.makselon@upjp2.edu.pl 08 01 2026 Tom 40 Numer 2 Tom 40 (2025) 37 41 Copyright © 2026 2026 W pierwszej części autor, wychodząc z założeń personalistycznej wizji człowieka oraz koncepcji humanistyczno-egzystencjalnych, najpierw opisuje niektóre przejawy ustosunkowania się do cierpienia i stawia centralne pytanie o jego sensowność. Odwołuje się do analiz zawartych w <em>Salvifici doloris</em> Jana Pawła II, by ukazać trzy wymiary możliwego definiowania intencjonalności cierpienia.<br />Druga część tekstu jest próbą opisania fenomenu nadziei i jej roli nie tylko w doświadczeniach cierpienia. Bogactwo konotacyjnych znaczeń słowa „nadzieja” częstokroć sprawia, że jest ona kojarzona z płytkim optymizmem lub – przeciwnie – funkcjonuje jako najważniejsza wartość.<br />Nadzieja umiera ostatnia, ale miłość trwa wiecznie. Dlatego poszerzenie nadziei o wiarę (wiarygodność) i miłość (aprobatę osoby) pokazuje szerszą perspektywę rozumienia cierpienia. Jest ono wtedy nie tylko faktem, problemem, lecz także tajemnicą, gdyż może odsłaniać głębię osoby. 1 Benedykt XVI (2007). Encyklika Spe salvi. Watykan. 2 Frankl V.E. (1984). Homo patiens. Warszawa: Pax. 3 Grulkowski B. (1996). Elementy motywacyjne postaw „być” i „mieć”. Lublin: Towarzystwo Naukowe KUL. 4 Jan Paweł II (1984). Salvifici doloris – List Apostolski Ojca Świętego Jana Pawła II o chrześcijańskim sensie ludzkiego cierpienia. Watykan. 5 Kępiński A. (2014). Melancholia. Kraków: Wydawnictwo Literackie. 6 Kozielecki J. (2006). Psychologia nadziei. Warszawa: Wydawnictwo Akademickie „Żak”. 7 Makselon J. (1993). Spotkanie w sytuacji cierpienia. Zeszyty Naukowe Uniwersytetu Jagiellońskiego. Prace Psychologiczne, 9, 51–57. 8 Makselon J. (2000). Psychologiczne aspekty cierpienia. Sympozjum, 4, 71–83. 9 Makselon J. (2018), Między lękiem a nadzieją. Psychoonkologia, 1, 18–22. 10 Meadow M.J., Kahoe R.D. (1984). Psychology of religion. Religion in individual lives. New York: Harper &amp; Row. 11 Tischner J. (1994). Świat ludzkiej nadziei. Wybór szkiców filozoficznych 1966–1975. Kraków: Wydawnictwo Znak. 12 Wrona-Polańska H. (2008). Zdrowie i jego psychobiologiczne mechanizmy. W: H. Wrona-Polańska (red.), Zdrowie – stres – choroba w wymiarze psychologicznym. Kraków: Impuls, 17–36.