2082-7695 Polityka Niemiec w stosunku do proklamacji ukraińskiej niepodległości i jej następstwa w ostatniej dekadzie XX w. German policy towards the proclamation of Ukrainian independence and its aftermath in the last decade of the 20th century Siekierka Michał author Oddziałowe Biuro Badań Historycznych IPN we Wrocławiu, Polska Correspondence to: Michał Siekierka 20 12 2022 Tom 16 2022 376 393 Copyright © 2022 2022 <p>Celem badawczym niniejszego tekstu jest ukazanie stanowiska Niemiec w stosunku do proklamacji ukraińskiej niepodległości oraz analiza stosunków niemiecko-ukraińskich w latach 90. XX w. Historyczne powiązania między Niemcami a Ukraińcami były bardzo głębokie. Jednak natura tych relacji pozostawała asymetryczna. Nie ulega wątpliwości, że dobre relacje z Rosją były w okresie lat 90. XX w. dla Niemiec priorytetowe w porównaniu z byłymi republikami sowieckimi. Przyczyn takiego stanu rzeczy można upatrywać w wielu czynnikach: politycznych, gospodarczych i historycznych. Począwszy od 1991 r. Niemcy nie posiadały klarownego, sprecyzowanego i celowego programu politycznego w stosunku do Ukrainy, a wszelkie polityczne działania były wypadkową relacji z Rosją, która stanowiła główny punkt odniesienia dla polityki wschodniej Berlina.</p> 1 Bilinsky, Y., Germany, Western Europe, and Ukraine after World War II, [in:] German – Ukrainian Relations in Historical Perspective, eds. H.J. Torke, J.P. Himka, Toronto 1994. 2 EU-Ukraine Summits: 16 Years of Wheel-Spinning, https://ukrainianweek.com/Politics/73494. 3 Fedorowicz, K., Polityka Polski wobec Rosji, Ukrainy i Białorusi w latach 1989–2010, Poznań 2011. 4 German President Apologizes for Wartime Atrocities, „The Ukrainian Weekly”, 22 II 1998, http://www.ukrweekly.com/old/archive/1998/089811.shtml. 5 Gibas-Krzak, D., Polsko-ukraińskie partnerstwo polityczne – przeszłość, teraźniejszość i przyszłość (1991–2009), „Doctrina. Studia Społeczno-Polityczne” 2009, nr 6. 6 Godziny grozy, „Rzeczpospolita”, 12 IX 2001. 7 Grodzki, R., Denukleryzacja byłych republik radzieckich, „Przegląd Zachodni” 2001, nr 3. 8 Jędrzejczak, K., Strategiczne partnerstwo ukraińsko-polskie. Polska w polityce niepodległej Ukrainy, Poznań 2010. 9 Kamiński, Z. &amp; Kozakiewicz, J., Stosunki Polsko-Ukraińskie. Raport, Warszawa 1997. 10 Marušiak, J., Stosunki Ukrainy z Niemcami, [in:] Ukraina w stosunkach międzynarodowych, eds. M. Pietraś, T. Kapuśniak, Lublin 2007. 11 Mazurek, K., Polityka zagraniczna Niemiec w okresie 1989–2005. Determinanty zmiany i kontynuacji, [in:] Polityka zagraniczna zjednoczonych Niemiec. Kontynuacja czy zmiana, ed. P. Karolewski, Wrocław 2011. 12 Meister, S., Reframing Germanys Russia Policy – an opportunity for the EU, https://ecfr.eu/publication/reframing_germanys_russia_policy_an_opportunity_for_the_eu306/.  13 Metzner, I.D., Wojna w Iraku nauczyła mówić Niemcy NIE, https://www.dw.com/pl/wojna-w-iraku-nauczyła-mówić-niemcy-nie/a-16684628. 14 Mironowicz, M., Polityka zagraniczna Ukrainy 1990–2010, Białystok 2012. 15 Offizieller besuch des bundeskanzlers in der ukraine und in bulgarien vom 9. bis 11. juni 1993, https://www.bundesregierung.de/breg-de/service/bulletin/offizieller-besuch-des-bundeskanzlers-in-der-ukraine-und-in-bulgarien-vom-9-bis-11-juni-1993-800486. 16 Schroeder underscores German support for Ukraine’s entry into European Union, http://ukrweekly.com/archive/pdf3/2001/The_Ukrainian_Weekly_2001-50.pdf. 17 Stankiewicz, W., Proces integracji Ukrainy z Unią Europejską, „Nowa Polityka Wschodnia” 2013, vol. 5, nr 2. 18 Stent, A., Ukraine and Germany: Toward a New Partnership?, „Harvard Ukrainian Studies” 1997, vol. 21, no. 3/4. 19 Stępniewski, T., „Do Europy razem z Rosją”: polityka zagraniczna Ukrainy w czasie prezydentury Leonida Kuczmy, „Myśl Ekonomiczna i Polityczna” 2018, vol. 63, nr 4. 20 Surmacz, B., Współczesne stosunki polsko-ukraińskie. Politologiczna analiza traktatu o dobrym sąsiedztwie, Lublin 2002. 21 Szubart, K., Intensyfikacja stosunków niemiecko-ukraińskich w okresie od Szczytu Partnerstwa Wschodniego w Wilnie do „rewolucji godności”, „Wschodnioznawstwo” 2016. 22 Świętek, H., Wojna z Irakiem w 2003 r. w polityce Stanów Zjednoczonych Ameryki. Motywy i uwarunkowania, Warszawa 2014. 23 Tymanowski, J., Ukraina między Wschodem a Zachodem, Warszawa 2014. 24 Vertragsrechtliche Grundlage der deutsch-ukrainischen Beziehungen, http://germany.old.mfa.gov.ua/de/ukraine-de/legal-acts. 25 Woronowycz, R., Chancellor Kohl reiterates German support for Ukraine during Kyiv visit, „The Ukrainian Weekly”, 8 IX 1996, http://www.ukrweekly.com/old/archive/1996/369601.shtml. 26 Żukiewicz, P., Przywództwo labilne. Mechanizm powrotu do władzy w świetle teorii przywództwa politycznego, Warszawa 2012.