Artykuł przedstawia dzieje Brzegu Dolnego (dawnego Dyhernfurth) – niewielkiego miasta na Dolnym Śląsku, którego rozwój w XVII-XIX wieku wiązał się z działalnością żydowskiej drukarni założonej przez Sabbathaja Josefa Bassa z Kalisza. Autor analizuje okoliczności powstania żydowskiej oficyny, działającej w latach 1688-1834, oraz jej znaczenie dla kultury żydowskiej i historii drukarstwa hebrajskiego w Europie Środkowej. Praca ukazuje także tło społeczne, gospodarcze i urbanistyczne Brzegu Dolnego, będącego przez stulecia prywatnym miastem należącym do rodu von Dyhrn i jego następców. W artykule omówiono relacje między trzema wspólnotami wyznaniowymi – katolicką, luterańską i żydowską – oraz przedstawiono losy dolnobrzeskiej synagogi i cmentarza żydowskiego, unikalnie włączonego w XVIII w. w kompozycję parku krajobrazowego. Studium podkreśla znaczenie Brzegu Dolnego jako ważnego, choć dziś zapomnianego, ośrodka drukarstwa żydowskiego związanego z tradycją kaliską.

The article presents the history of Brzeg Dolny (formerly Dyhernfurth) – a small town in Lower Silesia whose development in the 17th-19th centuries was closely linked to the activity of a Jewish printing house founded by Sabbathai Josef Bass from Kalisz. The author analyzes the circumstances of the establishment of this Jewish printing workshop, active between 1688 and 1834, and its significance for Jewish culture and the history of Hebrew printing in Central Europe. The study also discusses the social, economic, and urban background of Brzeg Dolny, which for centuries remained a private town owned by the von Dyhrn family and their successors. The article examines the coexistence of three religious communities – Catholic, Lutheran, and Jewish – and describes the fate of the local synagogue and Jewish cemetery, the latter uniquely incorporated into an 18thcentury landscape park composition. The study highlights the importance of Brzeg Dolny as a significant, though now largely forgotten, center of Jewish printing connected with the cultural traditions of Kalisz.