FAQ

Comparison of guidelines for diabetes diagnostics in 2019 and 2024 in Poland and the rights of insured persons to health services, including access to psychological care

Data publikacji: 07.10.2025

Zdrowie Publiczne i Zarządzanie, 2025, Tom 23, Numer 1, s. 36-43

https://doi.org/10.4467/20842627OZ.25.006.22051

Autorzy

,
Monika Kamińska
Wojewódzki Szpital Zespolony w Kielcach
https://orcid.org/0000-0003-4968-9219 Orcid
Wszystkie publikacje autora →
,
Magdalena Miernik-Skrzypczak
Dolnośląskie Centrum Onkologii, Pulmonologii i Hematologii
https://orcid.org/0009-0004-0987-1686 Orcid
Wszystkie publikacje autora →
,
Marta Malicka
Uniwersytecki Szpital Kliniczny we Wrocławiu
https://orcid.org/0009-0009-1955-6512 Orcid
Wszystkie publikacje autora →
,
Patrycja Karnas-Bogacka
Szpital Powiatowy w Strzyżowie
https://orcid.org/0009-0007-9633-1718 Orcid
Wszystkie publikacje autora →
,
Katarzyna Moczyróg
Samodzielny Publiczny Zakład Opieki Zdrowotnej MSWiA im. Sierżanta Grzegorza Załogi w Katowicach
https://orcid.org/0009-0002-3353-2444 Orcid
Wszystkie publikacje autora →
,
Katarzyna Barwinek-Grajek
Wojewódzki Szpital Specjalistyczny im. Św. Rafała w Czerwonej Górze
https://orcid.org/0009-0004-8198-5573 Orcid
Wszystkie publikacje autora →
Aleksandra Błaszczyk
Collegium Medicum Uniwersytetu Jana Kochanowskiego
https://orcid.org/0009-0001-0482-3798 Orcid
Wszystkie publikacje autora →

Tytuły

Comparison of guidelines for diabetes diagnostics in 2019 and 2024 in Poland and the rights of insured persons to health services, including access to psychological care

Abstrakt

This article compares diabetes diagnostics and treatment reimbursement in Poland between 2019 and 2024, highlighting the changes that occurred over these years. The review is based on an analysis of literature covering diabetes classification, diagnosis, complications, and current guidelines. Scientific articles, reviews, and relevant legislation were analyzed. Diagnostic guidelines highlight the use of glycated haemoglobin (HbA1c) and recommend genetic testing for neonatal diabetes. Reimbursements for diabetes treatment, particularly for modern devices and insulin pen needles, have improved. The 2024 guidelines highlight the importance of mental health, recommending regular psychological assessments. Guidelines have become more comprehensive, and reimbursement policies are more extensive, making access to essential therapies easier for patients. These changes aim at improving treatment outcomes and enhancing the quality of life.

Bibliografia

Pobierz bibliografię

Antar S.A., Ashour N.A., Sharaky M. et al., Diabetes Mellitus: Classification, Mediators, and Complications; A Gate to Identify Potential Targets for the Development of New Effective Treatments, “Biomedicine and Pharmacotherapy” 2023; 168: 115734, https://doi.org/10.1016/j.biopha.2023.115734, Epub2023Oct17, PMID:37857245 .

CrossRef

ElSayed N.A., Aleppo G., Aroda V.R. et al., 2. Classification and Diagnosis of Diabetes: Standards of Care in Diabetes – 2023, “Diabetes Care” 2023; 46 (Suppl 1): S19–S40, https://doi.org/10.2337/dc23-S002. Erratum in: “Diabetes Care” 2023; 46(5): 1106, https://doi.org/10.2337/dc23-er05. Erratum in: “Diabetes Care” 2023; 46(9): 1715, https://doi.org/10.2337/dc23-ad08, PMID:36507649, PMCID: PMC9810477.

CrossRef

Hu J., Zhang R., Zou H. et al., Latent Autoimmune Diabetes in Adults (LADA): From Immunopathogenesis to Immunotherapy, “Frontiers in Endocrinology” 2022; 13: 917169, https://doi.org/10.3389/fendo.2022.917169, PMID: 35937817, PMCID: PMC9350734.

CrossRef

Lu Y., Wang W., Liu J. et al., Vascular Complications of Diabetes: A Narrative Review, “Medicine” 2023; 102 (40): e35285, https://doi.org/10.1097/MD.0000000000035285, PMID: 37800828, PMCID: PMC10553000.

CrossRef

Fung T.H., Patel B., Wilmot E.G. et al., Diabetic Retinopathy for the Non-Ophthalmologist, “Clinical Medicine” 2022; 22 (2): 112–116, https://doi.org/10.7861/clinmed.2021-0792, PMID: 35304370, PMCID: PMC8966825.

CrossRef

Di Vincenzo A., Bettini S., Russo L. et al., Renal Structure in Type 2 Diabetes: Facts and Misconceptions, “Journal of Nephrology”2020; 33 (5): 901–907, https://doi.org/10.1007/s40620-020-00797-y, Epub 2020 Jul 12, PMID: 32656750, PMCID: PMC7557481.

CrossRef

Armstrong D.G., Tan T.W., Boulton A.J.M. et al., Diabetic Foot Ulcers: A Review, “Journal of the American Medical Association”2023; 330 (1): 62–75, https://doi.org/10.1001/jama.2023.10578, PMID: 37395769, PMCID: PMC10723802.

CrossRef

Małecki M., Jarosz-Chobot P., Kołakowska K. et al., Praktyczne aspekty prawne dla osób z cukrzycą, „Pediatria Polska” 2016 Apr.: 11–16.

Christ-Crain M., Winzeler B., Refardt J., Diagnosis and Management of Diabetes Insipidus for the Internist: an Update, “Journal of Internal Medicine” 2021; 290 (1): 73–87, https://doi.org/10.1111/joim.13261, Epub 2021 Mar 13, PMID: 33713498.

CrossRef

Burgess J.L., Wyant W.A., Abdo Abujamra B. et al., Diabetic Wound-Healing Science, “Medicina” 2021; 57 (10): 1072, https://doi.org/10.3390/medicina57101072, PMID: 34684109, PMCID: PMC8539411.

CrossRef

Sweeting A., Wong J., Murphy H.R. et al., A Clinical Update on Gestational Diabetes Mellitus, “Endocrine Reviews” 2022; 43 (5): 763–793, https://doi.org/10.1210/endrev/bnac003, PMID: 35041752, PMCID: PMC9512153.

CrossRef

Czupryniak L., Dzida G., Gierczyński J. et al., Rozwój terapii w diabetologii, Modern Healthcare Institute, Warszawa 2022.

Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 13 października 2023 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie wykazu wyrobów medycznych wydawanych na zlecenie (Dz.U. poz. 2461).

Głodzik, System ciągłego monitorowania glikemii metodą skanowania. Przedłużanie zlecenia w gabinecie lekarza rodzinnego, 2024, https://www.mp.pl/insulinoterapia/refundacja/340166,system-ciaglego-monitorowania-glikemii-metoda-skanowania-przedluzanie-zlecenia-w-gabinecie-lekarza-rodzinnego (accessed: 29.08.2025).

Głodzik, Jak w 2024 r. wystawić zlecenie na refundowany system ciągłego monitorowania glikemii w czasie rzeczywistym?, 2024, https://www.mp.pl/insulinoterapia/refundacja/338885,jak-w-2024-r-wystawic-zlecenie-na-refundowany-system-ciaglego-monitorowania-glikemii-w-czasie-rzeczywistym (accessed: 29.08.2025).

Obwieszczenie Ministra Zdrowia z dnia 5 czerwca 2019 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu rozporządzenia Ministra Zdrowia w sprawie wykazu wyrobów medycznych wydawanych na zlecenie (Dz.U. poz. 1267).

Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 26 września 2019 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie wykazu wyrobów medycznych wydawanych na zlecenie (Dz.U. poz. 1899).

Obwieszczenie Ministra Zdrowia z dnia 27 grudnia 2018 r. w sprawie wykazu refundowanych leków, środków spożywczych specjalnego przeznaczenia żywieniowego oraz wyrobów medycznych na 1 stycznia 2019 r., https://www.gov.pl/web/zdrowie/obwieszczenie-ministra-zdrowia-z-dnia-27-grudnia-2018-r-w-sprawie-wykazu-refundowanych-lekow-srodkow-spozywczych-specjalnego-przeznaczenia-zywieniowego-oraz-wyrobow-medycznych-na-1-stycznia-2019-r. (accessed: 26.08.2024).

Obwieszczenie Ministra Zdrowia z dnia 30 kwietnia 2019 r. w sprawie wykazu refundowanych leków, środków spożywczych specjalnego przeznaczenia żywieniowego oraz wyrobów medycznych na 1 maja 2019 r., https://www.gov.pl/web/zdrowie/obwieszczenie-ministra-zdrowia-z-dnia-30-kwietnia-2019-r-w-sprawie-wykazu-refundowanych-lekow-srodkow-spozywczych-specjalnego-przeznaczenia-zywieniowego-oraz-wyrobow-medycznych-na-1-maja-2019-r. (accessed: 26.08.2024).

Obwieszczenie Ministra Zdrowia z dnia 23 października 2019 r. w sprawie wykazu refundowanych leków, środków spożywczych specjalnego przeznaczenia żywieniowego oraz wyrobów medycznych na 1 listopada 2019 r., https://www.gov.pl/web/zdrowie/obwieszczenie-ministra-zdrowia-z-dnia-23-pazdziernika-2019-r-w-sprawie-wykazu-refundowanych-lekow-srodkow-spozywczych-specjalnego-przeznaczenia-zywieniowego-oraz-wyrobow-medycznych-na-1-listopada-2019-r. (accessed: 26.08.2024).

Obwieszczenie Ministra Zdrowia z dnia 11 grudnia 2023 r. w sprawie wykazu refundowanych leków, środków spożywczych specjalnego przeznaczenia żywieniowego oraz wyrobów medycznych na 1 stycznia 2024 r., https://www.gov.pl/web/zdrowie/obwieszczenie-ministra-zdrowia-z-dnia-11-grudnia-2023-r-w-sprawie-wykazu-refundowanych-lekow-srodkow-spozywczych-specjalnego-przeznaczenia-zywieniowego-oraz-wyrobow-medycznych (accessed: 26.08.2024).

Obwieszczenie Ministra Zdrowia z dnia 17 czerwca 2024 r. w sprawie wykazu refundowanych leków, środków spożywczych specjalnego przeznaczenia żywieniowego oraz wyrobów medycznych na 1 lipca 2024 r., https://www.gov.pl/web/zdrowie/obwieszczenie-ministra-zdrowia-z-dnia-17-czerwca-2024-r-w-sprawie-wykazu-refundowanych-lekow-srodkow-spozywczych-specjalnego-przeznaczenia-zywieniowego-oraz-wyrobow-medycznych-na-1-lipca-2024-r (accessed: 26.08.2024).

Holt R.I., de Groot M., Golden S.H., Diabetes and Depression, “Current Diabetes Reports” 2014; 14 (6): 491, https://doi.org/10.1007/s11892-014-0491-3, PMID: 24743941, PMCID: PMC4476048.

CrossRef

Araszkiewicz A., Bandurska-Stankiewicz E., Borys S. et al., Zalecenia kliniczne dotyczące postępowania u osób z cukrzycą 2024. Stanowisko Polskiego Towarzystwa Diabetologicznego, Polskie Towarzystwo Diabetologiczne, Łódź 2023.

Poos S., Faerovitch M., Pinto C. et al., The Role of Diabetes Distress in Diabulimia, “Journal of Eating Disorders” 2023; 11 (1): 213, https://doi.org/10.1186/s40337-023-00924-7, PMID: 38041170, PMCID: PMC10691075.

CrossRef

Gebeyehu N.A., Gesese M.M., Tegegne K.D. et al., Global Prevalence of Sexual Dysfunction among Diabetic Patients from 2008 to 2022: Systematic Review and Meta-Analysis, “Metabolism Open” 2023; 18: 100247, https://doi.org/10.1016/j.metop.2023.100247 , PMID: 37323562, PMCID: PMC10267599.

CrossRef

Abdoli S., Hessler D,. Doosti-Irani M. et al., The Value of Measuring Diabetes Burnout, “Current Diabetes Reports” 2021; 21 (8): 25, https://doi.org/10.1007/s11892-021-01392-6, PMID: 34132905.

CrossRef

Hood K.K., Peterson C.M., Rohan J.M. et al., Association between Adherence and Glycemic Control in Pediatric Type 1 Diabetes: a Meta-Analysis, “Pediatrics” 2009; 124 (6): e1171-9, https://doi.org/10.1542/peds.2009-0207, Epub 2009 Nov 2, PMID: 19884476.

CrossRef

Araszkiewicz A., Bandurska-Stankiewicz E., Budzyński A. et al., 2019 Guidelines on the Management of Diabetic Patients. A Position of Diabetes Poland, “Clinical Diabetology” 2019; 8 (1), https://doi.org/10.5603/DK.2019.0001.

CrossRef

Wender-Ożegowska E., Bomba-Opoń D., Brązert J. et al., Standardy Polskiego Towarzystwa Ginekologów i Położników postępowania u kobiet z cukrzycą, „Ginekologia i Perinatologia Praktyczna” 2017; 2 (5): 215–229.

Banach M., Burchardt P., Chlebus K. et al., Wytyczne PTL/KLRwP/PTK/PTDL/PTD/PTNT diagnostyki i leczenia zaburzeń lipidowych w Polsce 2021, „Lekarz POZ Suplement” 2021; 1.

Głodzik W., Jak w 2024 r. wystawić zlecenie na refundowany system monitorowania glikemii FreeStyle Libre 2?, 2024, https://www.mp.pl/insulinoterapia/refundacja/338886,jak-w-2024-r-wystawic-zlecenie-na-refundowany-system-monitorowania-glikemii-freestyle-libre-2 (accessed: 29.08.2025).

Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 10 marca 2015 r. w sprawie wzorów oświadczeń o przysługującym świadczeniobiorcy prawie do świadczeń opieki zdrowotnej (Dz.U., poz. 438).

Ustawa z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (art. 3 ust. 1 i art. 66 ust. 1).

Ustawa z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz.U. z 2017 r., poz. 1938, z późn. zm.).

Etiologiczna klasyfikacja cukrzycy wg WHO (1999, modyfikacja 2019), https://www.mp.pl/interna/table/016_8677 (accessed: 10.08.2024).

Od 1 stycznia refundacja systemu ciągłego monitorowania glikemii dla kobiet w ciąży z cukrzycą, 2023, https://www.mp.pl/insulinoterapia/aktualnosci/334166,od-1-stycznia-refundacja-systemu-ciaglego-monitorowania-glikemii-dla-kobiet-w-ciazy-z-cukrzyca (accessed: 10.08.2024).

Prywatne ubezpieczenie zdrowotne ma już niemal 5 mln Polaków, 2024, https://piu.org.pl/prywatne-ubezpieczenie-zdrowotne-ma-juz-niemal-5-mln-polakow/ (accessed: 10.08.2024).

1 lipca wchodzą nowe zasady. Od dziś zmiany dla ponad 3 milionów pacjentów, 2024, https://www.rynekzdrowia.pl/Serwis-Diabetologia/1-lipca-wchodza-nowe-zasady-Od-dzis-zmiany-dla-ponad-3-milionow-pacjentow,260008,1016.html?mp=promo (accessed: 10.08.2024).

Informacje

Informacje: Zdrowie Publiczne i Zarządzanie, 2025, Tom 23, Numer 1, s. 36-43

Typ artykułu: Oryginalny artykuł naukowy

Tytuły:

Angielski:
Comparison of guidelines for diabetes diagnostics in 2019 and 2024 in Poland and the rights of insured persons to health services, including access to psychological care

Autorzy

https://orcid.org/0000-0003-4968-9219

Monika Kamińska
Wojewódzki Szpital Zespolony w Kielcach
https://orcid.org/0000-0003-4968-9219 Orcid
Wszystkie publikacje autora →

Wojewódzki Szpital Zespolony w Kielcach

https://orcid.org/0009-0004-0987-1686

Magdalena Miernik-Skrzypczak
Dolnośląskie Centrum Onkologii, Pulmonologii i Hematologii
https://orcid.org/0009-0004-0987-1686 Orcid
Wszystkie publikacje autora →

Dolnośląskie Centrum Onkologii, Pulmonologii i Hematologii

https://orcid.org/0009-0009-1955-6512

Marta Malicka
Uniwersytecki Szpital Kliniczny we Wrocławiu
https://orcid.org/0009-0009-1955-6512 Orcid
Wszystkie publikacje autora →

Uniwersytecki Szpital Kliniczny we Wrocławiu

https://orcid.org/0009-0007-9633-1718

Patrycja Karnas-Bogacka
Szpital Powiatowy w Strzyżowie
https://orcid.org/0009-0007-9633-1718 Orcid
Wszystkie publikacje autora →

Szpital Powiatowy w Strzyżowie

https://orcid.org/0009-0002-3353-2444

Katarzyna Moczyróg
Samodzielny Publiczny Zakład Opieki Zdrowotnej MSWiA im. Sierżanta Grzegorza Załogi w Katowicach
https://orcid.org/0009-0002-3353-2444 Orcid
Wszystkie publikacje autora →

Samodzielny Publiczny Zakład Opieki Zdrowotnej MSWiA im. Sierżanta Grzegorza Załogi w Katowicach

https://orcid.org/0009-0004-8198-5573

Katarzyna Barwinek-Grajek
Wojewódzki Szpital Specjalistyczny im. Św. Rafała w Czerwonej Górze
https://orcid.org/0009-0004-8198-5573 Orcid
Wszystkie publikacje autora →

Wojewódzki Szpital Specjalistyczny im. Św. Rafała w Czerwonej Górze

https://orcid.org/0009-0001-0482-3798

Aleksandra Błaszczyk
Collegium Medicum Uniwersytetu Jana Kochanowskiego
https://orcid.org/0009-0001-0482-3798 Orcid
Wszystkie publikacje autora →

Collegium Medicum Uniwersytetu Jana Kochanowskiego

Publikacja: 07.10.2025

Status artykułu: Otwarte __T_UNLOCK

Licencja: CC BY  ikona licencji

Udział procentowy autorów:

Monika Kamińska (Autor) - 14.28%
Magdalena Miernik-Skrzypczak (Autor) - 14.28%
Marta Malicka (Autor) - 14.28%
Patrycja Karnas-Bogacka (Autor) - 14.28%
Katarzyna Moczyróg (Autor) - 14.28%
Katarzyna Barwinek-Grajek (Autor) - 14.28%
Aleksandra Błaszczyk (Autor) - 14.28%

Informacje o autorze:

Monika Kamińska – Provincial Hospital in Kielce, Kielce, Poland.

Magdalena Miernik-Skrzypczak – Lower Silesian Center for Oncology, Pulmonology and Hematology, Wrocław, Poland.

Marta Malicka – University Clinical Hospital in Wrocław, Wrocław, Poland.

Patrycja Karnas-Bogacka – County Hospital in Strzyżów, Strzyżów, Poland.

Katarzyna Moczyróg – The Sergeant Grzegorz Zaloga Hospital of the Ministry of the Interior and Administration, Katowice, Poland.

Katarzyna Barwinek-Grajek – Department of Allergology and Lung Disease, Holy Cross Centre for Lung Diseases, Czerwona Góra, Poland.

Aleksandra Błaszczyk – Collegium Medicum, Jan Kochanowski University, Kielce, Doctoral School of the Jan Kochanowski University in Kielce, Kielce, Poland.

Korekty artykułu:

-

Języki publikacji:

Angielski

Comparison of guidelines for diabetes diagnostics in 2019 and 2024 in Poland and the rights of insured persons to health services, including access to psychological care

cytuj

Pobierz PDF Pobierz

pobierz pliki

RIS BIB ENDNOTE