Obraz własnego ciała i satysfakcja z życia seksualnego kobiet pochodzących z rodzin z problemem alkoholowym
Wybierz format
RIS BIB ENDNOTEData publikacji: 08.01.2026
Sztuka Leczenia, Tom 40 (2025), Tom 40 Numer 2, s. 23-34
https://doi.org/10.4467/18982026SZL.25.011.22437Autorzy
Obraz własnego ciała i satysfakcja z życia seksualnego kobiet pochodzących z rodzin z problemem alkoholowym
Psychologowie od wielu dekad interesują się wpływem środowiska rodzinnego na życie jednostki, szczególnie w sytuacjach, gdy środowisko to jest dysfunkcjonalne. Rodzina, w której przynajmniej jeden z rodziców pije w sposób szkodliwy lub jest uzależniony od alkoholu, tworzy specyficzne środowisko wychowawcze pełne niepewności, lęku, a często również przemocy. Od lat 60. XX wieku badacze pochylają się nad skutkami wychowania w rodzinie z problemem alkoholowym. Tematy tych badań rzadko jednak skupiały się na cielesności i seksualności. Przeprowadzano badanie kwestionariuszowe bazujące na samoopisie, którego celem było sprawdzenie, czy pomiędzy kobietami pochodzącymi z rodzin z problemem alkoholowym a kobietami niemierzącymi się z tym, występują różnice w kwestii odczuwanej satysfakcji seksualnej i obrazu własnego ciała. Za pomocą kwestionariusza złożonego z testów: Children of Alcoholics Screening Test (CAST), Skali Satysfakcji Seksualnej Kobiet (SSS-W-R15) i Skali Oceny Ciała (BES) przebadano 169 kobiet w wieku 18–48 lat. Kobiety, których rodzic z dużym prawdopodobieństwem był alkoholikiem, gorzej oceniły swoje ciało w skalach „kontrola wagi”, „atrakcyjność seksualna”, „kondycja fizyczna” niż kobiety, których żaden z rodziców nie nadużywał alkoholu. W zakresie odczuwanej satysfakcji seksualnej nie zauważono istotnych statystycznie różnic między tymi grupami.
Al Sudani A.A.D., Budzyńska K., Sileńska A. (2015). Obraz ciała a aktywność fizyczna uczniow i studentow. Rozprawy Naukowe Akademii Wychowania Fizycznego we Wrocławiu, 48, 151–155.
Borodziuk D. (2019). Życie dorosłych dzieci alkoholikow. Parezja, 2(12), 79–93.
Brouwers M. (1990). Treatment of body image dissatisfaction among women with bulimia nervosa. Journal of Counseling & Development, 69(2), 144–147.
Brytek-Matera A. (2008). Obraz ciała – obraz siebie. Wizerunek własnego ciała w ujęciu psychospołecznym. Warszawa: Centrum Doradztwa i Informacji Defin.
Chrostowska-Buzun A. (2001). Obraz ciała u dziecka po traumie. Dialogi, 3/4, 4–32.
Cierpiałkowska L., Grzegorzewska I. (2016). Dzieci alkoholików z perspektywy rozwojowej i klinicznej. Poznań: Wydawnictwo UAM.
Currier K.D, Aponte J.F. (1991). Sexual dysfunction in female adult children of alcoholics. International Journal of Mental Health and Addiction, 26(2), 195–201.
Davis D., Shaver P., Widaman K., Vernon M., Follette W., Beitz K. (2006). “I can’t get no satisfaction”: Insecure attachment, inhibited sexual communication and sexual dissatisfaction. Personal Relationships, 13, 465–483.
Filipiak M. (2008). Seksualność dorosłych dzieci alkoholików. Leszno: Wyższa Szkoła Humanistyczna w Lesznie.
Filipiak M., Waszyńska K. (2009). Aktywność seksualna osob dorosłych pochodzących z rodzin alkoholowych. Doniesienia z badań. Seksuologia Polska, 7(1), 19–23.
Franco F. (2021). Understanding and Treating C-PTSD. Journal of Health Service Psychology, 47, 85–93.
Franzoi S.L. (1995). The body-as-object versus the body-as-process: Gender differences and gender considerations. Sex Roles: A Journal of Research, 33(5–6), 417–437.
Franzoi S.L., Shields S.A. (1984). The Body Esteem Scale: Multidimensional structure and sex differences in a college population. Journal of Personality Assessment, 48(2), 173–178.
Funder, D.C., & Ozer D.J. (2019). Evaluating effect size in psychological research: Sense and nonsense. Advances in Methods and Practices in Psychological Science, 2(2), 156–168.
Gąsior K. (2012). Dorośli, dzieci alkoholikow: kim są i czy potrzebują terapii? Świat Problemów, 6, 5–8.
Halka-Pokorska J. (2017). Psychologia i fizjologia reaktywności seksualnej u kobiety. W: M. Lew-Starowicz, Z. Lew-Starowicz, V. Skrzypulec-Plinta (red.), Seksuologia. Warszawa: PZWL Wydawnictwo Lekarskie, 64–84.
Haverfield M.C., Theiss J.A. (2014). A theme analysis of experiences reported by adult children of alcoholics in online support forums. Journal of Family Studies, 20(2), 166–184.
Hendrickson B. (2016). Parental alcoholism on attachment within romantic relationships [niepublikowana praca magisterska]. St. Catherine University in St. Paul Minnesota.
Ilska M., Przybyła-Basista H., Brant A. (2017). Skala satysfakcji seksualnej kobiet Cindy Meston i Paula Trapnella – właściwości psychometryczne polskiej wersji narzędzia. Polskie Forum Psychologiczne, 22(3), 440–458.
Jamieson T. (2019). Adult children of Alcoholics’ Experiences of Close Relationships in Adulthood [doctoral dissertation]. Pietermaritzburg: University of KwaZulu-Natal.
Klostermann K., Chen R., Kelley M.L., Schroeder V.M., Braitman A.L., Mignone T. (2011). Coping behawior and depressive symptoms in adult children of alcoholics. Substance Use & Misuse, 46(9), 1162–1168.
Kozłowska A., Rawińska M. (2017) Satysfakcja seksualna kobiet homo-, hetero- i biseksualnych. Seksuologia Polska, 15(2), 63–69.
Krawczyk P., Święcicki Ł. (2020). ICD-11 vs. ICD-10 –przegląd aktualizacji i nowości wprowadzonych w najnowszej wersji Międzynarodowej Klasyfikacji Chorob WHO. Psychiatria Polska, 54(1), 7–20.
Kulik, H., Dutkiewicz, S. (2011). Życie z piętnem rodziny alkoholowej. W: M. Seń, G. Dębska (red.), Zagrożenia zdrowotne wśród dzieci i młodzieży. T. 3.Krakow: Oficyna Wydawnicza AFM, 113–124.
Laskowska B. (1998). Alkoholizm matki i jego destrukcyjny wpływ na dziecko. Studia nad Rodziną, 2/1(2), 177–185.
Lease S.H. (2002). A model of depression in adult children of alcoholics and nonalcoholics. Journal of Counseling & Development, 80(4), 441.
Lelek A., Bętkowska-Korpała B. (2008). Doświadczanie własnego ciała u kobiet z syndromem Dorosłego Dziecka Alkoholika (DDA) – doniesienie z badań. Psychoterapia, 4(147), 43–51.
Lelek A., Bętkowska-Korpała B., Jabłoński M. (2011).
Lęk a obraz własnego ciała u kobiet dorastających w rodzinie z problemem uzależnienia. Psychiatria Polska, 45(5), 683–692.
Lipowska M. Lipowski M. (2013). Polish normalization of the Body Esteem Scale. Health Psychology Report, 1, 72–81.
Malczewski A., Jabłoński P. (red.) (2023). Raport 2023 uzależnienia w Polsce. Warszawa: Krajowe Centrum Przeciwdziałania Uzależnieniom.
Mellody P. (1993). Toksyczne związki. Anatomia i terapia współuzależnienia. A. Polkowski (tłum.). Warszawa: Jacek Santorski & Co Agencja Wydawnicza.
Meston C.M., Trapnell P. (2005). Development and validation of a five-factor sexual satisfaction and distress scale for women: The Sexual Satisfaction Scale for Women (SSS-W). The Journal of Sexual Medicine, 2, 66–81.
Neumark-Sztainer D., Bauer K.W., Friend S., Hannan P.J., Story M., Berge J.M. (2010). Family weight talk and dieting: How much do they matter for body dissatisfaction and disordered eating behaviors in adolescent girls? Journal of Adolescent Health, 47, 270–276.
Pasternak A., Schier K. (2013). Doświadczanie własnej cielesności przez kobiety pochodzące z rodzin z problemem alkoholowym. Alkoholizm i Narkomania, 26(3), 295–312.
Pilat J.M., Jones J.W. (1984). Identification of children of alcoholics: Two empirical studies. Alcohol Health & Research World, 9(2), 27–33.
Ryś M. (1998). Rodzina z problemem alkoholowym jako rodzina dysfunkcyjna. Studia nad Rodziną, 2/2(3), 65–74.
Ryś M. (2007). Rodzinne uwarunkowania psychospołeczne funkcjonowania Dorosłych Dzieci Alkoholików. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN.
Shahhosseini Z., Gardeshi Z. H., Pourasghar M., Salehi F. (2014). A review of affecting factors on sexual satisfaction in women. Materia Socio-Medica, 26(6), 378–381.
Sztander W. (1995). Co to jest rodzina alkoholowa? Świat Problemów, 12, 4–7.
Wnuk M., Purandare B., Marcinkowski J.T. (2013). Struktura spożycia alkoholu w Polsce w ujęciu historycznym. Problemy Higieny i Epidemiologii, 94(3), 446–450.
Zgliczyński W. (2016). Alkohol w Polsce. INFOS Zagadnienia Społeczno-Gospodarcze, 11(215), 1–4.
Informacje: Sztuka Leczenia, Tom 40 (2025), Tom 40 Numer 2, s. 23-34
Typ artykułu: Oryginalny artykuł naukowy
Tytuły:
Uniwersytet Jana Kochanowskiego w Kielcach
Polska
Publikacja: 08.01.2026
Otrzymano: 02.02.2025
Zaakceptowano: 12.06.2025
Status artykułu: Otwarte
Licencja: CC BY
Udział procentowy autorów:
Korekty artykułu:
-Języki publikacji:
PolskiLiczba wyświetleń: 118
Liczba pobrań: 152