Reproducts in Postcard Text: A Prolegomenon to the Question of Textual Models for Messages Sent on Postcards
Wybierz format
RIS BIB ENDNOTEData publikacji: 07.08.2025
Studies in Polish Linguistics, Volume 20 (2025), Vol. 20, Issue 2, s. 51-77
https://doi.org/10.4467/23005920SPL.25.003.22309Autorzy
Reproducts in Postcard Text: A Prolegomenon to the Question of Textual Models for Messages Sent on Postcards
This article analyses the reproducts characteristic of the speech acts that constitute texts sent on postcards (picture postcards, greeting cards, invitation cards, etc.). Following Chlebda, we understand reproducts as words and word combinations that are reproduced in specific communicative situations. Based on an analysis of the frequency of use of particular formulas, the structure of the identified reproducts is presented schematically. On the one hand, this work contributes to research on the phrasematics of speech genres – that is, it aims to identify the constructions that are reproduced within a genre of utterances (postcard text) – but on the other hand, it is intended as the first stage of a broader textual study of messages conveyed on postcards, and, in particular, it is expected to help determine textual models for that genre.
Austin John L. (1962). How to Do Things with Words. Cambridge: Harvard University Press.
Awdiejew Aleksy (2007). Gramatyka interakcji werbalnej. Kraków: Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego.
Bachtin Michaił (1986). Estetyka twórczości słownej. Translated by Danuta Ulicka. Warszawa: Biblioteka Krytyki Współczesnej.
Bartmiński Jerzy & Niebrzegowska-Bartmińska Stanisława (2009). Tekstologia. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN.
Bazerman Charles (1994). Systems of genre and the enactment of social intentions. In Genre and the New Rhetoric, Aviva Freedman & Peter Medway (eds.), 79–101. London: Routledge.
Bhatia Vijay K. (1993). Analysing Genre: Language Use in Professional Settings. London: Longman.
Bizior Renata (2019). Od mikrokazań do memów. O małych formach kaznodziejskich ks. Eugeniusza Burzyka. Prace Językoznawcze 21(3), 5−24. https://doi.org/10.31648/pj.4426.
Bogusławski Andrzej (1978). Jednostki języka a produkty językowe. Problemy tzw. orzeczeń peryfrastycznych. In Z zagadnień współczesnego języka polskiego, Mieczysław Szymczak (ed.), 17–30. Wrocław: Zakład Narodowy im. Ossolińskich.
Chlebda Wojciech (2003). Elementy frazematyki. Wprowadzenie do frazeologii nadawcy. Łask: Leksem.
Chlebda Wojciech (2010). Nieautomatyczne drogi dochodzenia do reproduktów wielowyrazowych. In Na tropach reproduktów. W poszukiwaniu wielowyrazowych jednostek języka, Wojciech Chlebda (ed.), 15–35. Opole: Wydawnictwo Uniwersytetu Opolskiego.
Czachur Waldemar (2020). Teksty minimalne jako przedmiot badań genologicznych. Tekst i Dyskurs – Text und Diskurs 13(2), 25–42. https://doi.org/10.7311/tid.13.2020.02.
Dzienisiewicz Daniel (2021a). Akty podziękowania w treści polsko- i rosyjskojęzycznych wiadomości przesyłanych na kartach pocztowych. Studia Rossica Gedanensia 8, 47–65.
Dzienisiewicz Daniel (2021b). Językowy obraz wartości w polsko- i rosyjskojęzycznych aktach życzeń przesyłanych na kartach pocztowych. PhD thesis. Uniwersytet im. Adama Mickiewicza.
Dzienisiewicz Daniel (2022a). Akty prośby w polsko- i rosyjskojęzycznych wiadomościach przesyłanych na kartach pocztowych. Studia Slavica 26(1), 37–54. https://doi.org/10.15452/StudiaSlavica.2022.26.0003.
Dzienisiewicz Daniel (2022b). Akty przeproszenia w polsko- i rosyjskojęzycznych wiadomościach przesyłanych na kartach pocztowych. Półrocznik Językoznawczy Tertium 7(1), 34–59. https://doi.org/10.7592/Tertium.2022.7.1.196.
Dzienisiewicz Daniel (2022c). Akty zaproszeń w polsko- i rosyjskojęzycznych wiadomościach przesyłanych na kartach pocztowych. Przegląd Rusycystyczny 4(178), 246–265. https://doi.org/10.31261/pr.13269.
Dzienisiewicz Daniel (2022d). Finalne formuły epistolarne w polsko- i rosyjskojęzycznej korespondencji prywatnej (na materiale wiadomości przesyłanych na kartach pocztowych). Studia Rossica Gedanensia 9, 81–103.
Dzienisiewicz Daniel (2022e). Zwroty adresatywne w polsko- i rosyjskojęzycznej korespondencji pocztówkowej. Językoznawstwo 2(17), 57–80. https://doi.org/10.25312/2391-5137.17/2022_05dd.
Dzienisiewicz Daniel (2023a). Struktura i semantika rečevogo akta poželaniâ v polʹskih i russkih tekstah pozdravitelʹnyh otkrytok. Slavia Orientalis 72(3), 563–580. http://dx.doi.org/10.24425/slo.2023.147520.
Dzienisiewicz Daniel (2023b). Pozdrowienia przesyłane za pośrednictwem widokówek – aspekt formalnojęzykowy i pragmatyczny. Językoznawstwo 2(19), 99–115. https://doi.org/10.25312/j.6866.
Dzienisiewicz Daniel (2023c). Pytania w treści polsko- i rosyjskojęzycznej korespondencji przesyłanej za pośrednictwem kart pocztowych. Przegląd Rusycystyczny 4(184), 239–270. https://doi.org/10.31261/pr.14675.
Dzienisiewicz Daniel (2023d). Tematyka wypowiedzi informacyjno-sprawozdawczych w rosyjskojęzycznych listach przesyłanych na okolicznościowych kartach pocztowych w drugiej połowie XX wieku. Oblicza Komunikacji 15, 15–32. https://doi.org/10.19195/2083-5345.15.2.
Dzienisiewicz Daniel (2023e). Topics discussed in informative and reporting utterances in Polish postcard messages. Kwartalnik Neofilologiczny 3, 353–370. http://dx.doi.org/10.24425/kn.2023.146589.
Dzienisiewicz Daniel & Wierzchoń Piotr (2017). Z prac nad korpusem polsko- oraz rosyjskojęzycznych wiadomości przesyłanych na kartach pocztowych w drugiej połowie XX w. Zagadnienia transkrypcji i anotowania. Napis 23, 277–301. https://doi.org/10.18318/napis.2017.1.17.
Ficek Ewa (2013). Poradnik. Model gatunkowy i jego tekstowe aktualizacje. Katowice: Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego.
Furgalska Aldona & Warchala Jacek (1982). O tekstach pozdrowień. Socjolingwistyka 4, 123–127.
Gajda Stanisław (1993). Gatunkowe wzorce wypowiedzi. In Encyklopedia kultury polskiej XX wieku. T. 2: Współczesny język polski, Jerzy Bartmiński (ed.), 245–258. Wrocław: Wiedza o Kulturze.
Grabowski Łukasz (2014). On lexical bundles in Polish patient information leaflets: A corpus-driven study. Studies in Polish Linguistics 9(1), 21–43. https://doi.org/10.4467/23005920SPL.14.002.2186.
Grabowski Łukasz (2015). Phrase frames in English pharmaceutical discourse: A corpus-driven study of intradisciplinary register variation. Research in Language 13(3), 266–291.
Grodziński Eugeniusz (1980). Wypowiedzi performatywne. Z aktualnych zagadnień filozofii języka. Wrocław: Zakład Narodowy im. Ossolińskich.
Grzegorczykowa Renata (1990). Wprowadzenie do semantyki językoznawczej. Warszawa: PWN.
Hasan Ruqaiya (1984). The nursery tale as a genre. Nottingham Linguistic Circular 13, 71–102.
Jurewicz Magdalena (2019). Benefaktywność i malefaktywność aktu mowy w przemówieniach parlamentarnych (na przykładzie życzeń wygłaszanych przez posłów w polskim Sejmie i niemieckim Bundestagu). Poznań: Wydawnictwo Naukowe UAM.
Komorowska Ewa (2008). Pragmatyka dyrektywnych aktów mowy w języku polskim. Szczecin/Rostock: Print Group Sp. z o.o.
Kowalski Piotr (2010). Gratulanci i winszownicy. Zarys komunikacyjnej historii winszowania. Wrocław: Wydawnictwo Uniwersytetu Wrocławskiego.
Książek Elżbieta (2008). Tekst epistolarny w świetle etykiety językowej. Kraków: Wydawnictwo Naukowe Akademii Pedagogicznej.
Marcjanik Małgorzata (2000). Polska grzeczność językowa. Kielce: Wyższa Szkoła Pedagogiczna im. Jana Kochanowskiego.
Marcjanik Małgorzata (2015). Słownik językowego savoir-vivre’u. Warszawa: Wydawnictwo Uniwersytetu Warszawskiego.
Martin Jim R. & Rose David (2008). Genre Relations: Mapping Culture. London: Equino.
Masłowska Ewa (1991). Proszę, dziękuję, przepraszam. In Język a kultura. T. 6: Polska etykieta językowa, Janusz Anusiewicz & Małgorzata Marcjanik (eds.), 81‒88. Wrocław: Wiedza o Kulturze.
Mazur Jan (1990). Styl i tekst w aspekcie pragmatycznym. Z zagadnień teoretycznometodologicznych. Socjolingwistyka 9, 70–85.
Migoń Krzysztof (2006). Bibliologia o drukach ulotnych i okolicznościowych. In Druki ulotne i okolicznościowe – wartości i funkcje. Materiały międzynarodowej konferencji naukowej, Wojnowice, 8–10 października 2004, Krzysztof Migoń, Marta Skalska-Zlat, & Anna Żbikowska-Migoń (eds.), 9–19. Wrocław: Wydawnictwo Uniwersytetu Wrocławskiego.
Miller Carolyn R. (1984). Genre as social action. Quarterly Journal of Speech 70(2), 151–167.
Niebrzegowska-Bartmińska Stanisława (2007). Wzorce tekstów ustnych w perspektywie etnolingwistycznej. Lublin: Wydawnictwo UMCS.
Partyka Joanna (2019). Przysłowie, aforyzm, sentencja. Definicje małych form literackich w perspektywie komparatystycznej. Teksty Drugie: Teoria Literatury, Krytyka, Interpretacja 2, 32–41. https://doi.org/10.18318/td.2019.2.4.
Pietraszko Stanisław (1992). Przekazy i wartości. In Aksjosemiotyka karty pocztowej, Paweł Banaś (ed.), 29–47. Wrocław: Wydawnictwo Uniwersytetu Wrocławskiego.
Przybyła Olga (2004). Akty mowy w języku nauczycieli. Katowice: Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego.
Rudyk Anna (2021). Zwroty adresatywne w języku rosyjskim i polskim. Rzeszów: Wydawnictwo Uniwersytetu Rzeszowskiego.
Searle John R. (1969). Speech Acts. Cambridge: Cambridge University Press.
Searle John R. (1975). A taxonomy of illocutionary acts. In Language, Mind, and Knowledge. Minnesota Studies in the Philosophy of Science, Keith Gunderson (ed.), 344–369. Minneapolis: University of Minnesota Press.
Swales John M. (1990). Genre Analysis: English in Academic and Research Settings. Cambridge/New York: Cambridge University Press.
Ścigała-Stiller Barbara (2012). Akty etykiety językowej na forach internetowych. PhD thesis. Uniwersytet Śląski.
Śleziak Marta & Olszewska Izabela (2020). Analiza wydawnictw efemerycznych – ujęcie lingwistyczne. Studia Linguistica 39, 183–198.
Tabakowska Elżbieta (2001). Kognitywne podstawy języka i językoznawstwa. Kraków: Universitas.
Tomiczek Eugeniusz (1983). System adresatywny współczesnego języka polskiego i niemieckiego. Socjolingwistyczne studium konfrontatywne. Wrocław: Wydawnictwo Uniwersytetu Wrocławskiego.
Wierzbicka Anna (1973). Akty mowy. In Semiotyka i struktura tekstu, Maria Renata Mayenowa (ed.), 201–219. Wrocław: Zakład Narodowy im. Ossolińskich.
Wojtak Maria (2004). Wzorce gatunkowe wypowiedzi a realizacje tekstowe. In Gatunki mowy i ich ewolucja. T. 2: Tekst a gatunek, Danuta Ostaszewska (ed.), 29–39. Katowice: Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego.
Wojtak Maria (2014). Genologiczna analiza tekstu. Prace Językoznawcze 16(3), 63–71.
Wray Alison (2002). Formulaic Language and the Lexicon. Cambridge: Cambridge University Press.
Wray Alison (2009). Identifying formulaic language: Persistent challenges and new opportunities. In Formulaic Language. Vol. 1: Distribution and historical change, Roberta Corrigan, Edith A. Moravcsik, Hamid Ouali, & Kathleen Wheatley (eds.), 27–51. Amsterdam/Philadelphia: John Benjamins.
Wyrwas Katarzyna (2002). Skarga jako gatunek mowy. Katowice: Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego.
Zgółka Tadeusz (2005). Życzenie jako kategoria językowo-komunikacyjna. In Język a Kultura. T. 17: Życzliwość i agresja w języku i kulturze, Anna Dąbrowska, Alicja Nowakowska (eds.), 17–22. Wrocław: Wydawnictwo Uniwersytetu Wrocławskiego.
Zięba Anna & Dzienisiewicz Daniel (2023). Urlop w PRL-u: multimodalna analiza dyskursu polskich widokówek z okresu 1945–1989. Napis 29, 45–70. https://doi.org/10.18318/napis.2023.1.3.
Informacje: Studies in Polish Linguistics, Volume 20 (2025), Vol. 20, Issue 2, s. 51-77
Typ artykułu: Oryginalny artykuł naukowy
Tytuły:
Publikacja: 07.08.2025
Status artykułu: Otwarte
Licencja: CC BY 4.0
Udział procentowy autorów:
Korekty artykułu:
-Języki publikacji:
AngielskiLiczba wyświetleń: 475
Liczba pobrań: 402