Numer tematyczny czasopisma „Studia Historica Gedanensia”
Miasto w procesie. Zmiany, punkty zwrotne i rewolucje w dziejach Gdańska

Komitet redakcyjny „Studia Historica Gedanensia” ogłasza nabór tekstów do kolejnego numeru czasopisma poświęconego kluczowym przemianom, przełomowym momentom i rewolucjom w historii Gdańska.

Gdańsk, w swojej ponad tysiącletniej historii odgrywał istotną rolę jako ośrodek handlowy, kulturalny i polityczny, będąc przy tym uczestnikiem wielu transformacji społecznych, gospodarczych i ustrojowych. W ciągu wieków miasto doświadczało konfliktów, zmian przynależności państwowej, przesunięć granic oraz redefinicji własnego statusu – od jednej z najważniejszych metropolii wczesnonowożytnej Europy po prowincjonalny ośrodek garnizonowy w pierwszej połowie XIX wieku.

Celem planowanej publikacji jest pogłębiona refleksja nad procesami transformacji, które kształtowały Gdańsk na przestrzeni dziejów. Interesują nas zarówno długofalowe zmiany, jak i punkty zwrotne oraz momenty przejściowe, które prowadziły do przeobrażeń w strukturze miasta, jego tożsamości czy roli w regionie i Europie. Zachęcamy do nadsyłania tekstów analizujących nie tylko same przełomy, ale także mniej oczywiste komponenty złożonych procesów społeczno-kulturowych i politycznych.

Szczególnie cenimy ujęcia interdyscyplinarne oraz te, które sięgają poza klasyczne ramy historiografii miejskiej – interesują nas również sposoby interpretacji przeszłości, zmieniające się narracje historyczne oraz czynniki wpływające na kształtowanie polityki pamięci w odniesieniu do Gdańska.

Proponowane zagadnienia szczegółowe:

• Społeczne, polityczne i gospodarcze przemiany Gdańska oraz ich wpływ na charakter miasta;
• Wydarzenia przełomowe – „kamienie milowe” w historii Gdańska;
• Przestrzenna i urbanistyczna ewolucja miasta;
• Rewolucje kulturowe, ideologiczne i światopoglądowe;
• Oddolne inicjatywy społeczne jako motor zmian;
• Animatorzy i realizatorzy przemian miejskich (jednostki, grupy, instytucje);
• Przełomowe inwestycje budowlane, inżynieryjne i militarne;
• Katastrofy, tragedie i klęski żywiołowe w dziejach miasta;
• Procesy odbudowy miasta po zniszczeniach wojennych;
• Przemiany Gdańska w kontekście porównawczym – na tle innych ośrodków europejskich;
• Kulturowe i symboliczne aspekty miejskich transformacji;
• Rola Gdańska w szerszym kontekście regionalnych, krajowych i europejskich przemian;
• Ewolucja narracji historycznych i zmieniające się oceny przeszłości: polityka pamięci, interpretacje wydarzeń, determinanty zmian w podejściu do historii Gdańska;
• Przestrzeń miejska jako świadek i dokument procesów transformacyjnych.

Zapraszamy Państwa do zgłaszania autorskich artykułów, materiałów źródłowych, sprawozdań z konferencji bądź recenzji. Propozycje tekstów w języku polskim bądź językach kongresowych prosimy nadsyłać na adres: magdalena.starega@ug.edu.pl do końca grudnia 2025 roku. Po ich akceptacji termin nadsyłania gotowych tekstów upływa 30 kwietnia 2026 roku. Artykuły, które przejdą pozytywnie proces recenzyjny zostaną opublikowane w 18 tomie „Studia Historica Gedanensia”, którego planowany termin wydania to jesień 2027 roku. Aktualnie czasopismo znajduje się na liście czasopism punktowanych przez MNiSW z liczbą 70 pkt.