Artykuł dotyczy zagadnień związanych z oświetleniem naturalnym światłem słonecznym architektury domów wolno stojących w kontekście natury. Jednorodzinne domy wolno stojące stanowiące większość zabudowy rozproszonej w polskim krajobrazie miast i wsi mają istotny wpływ na jakość przestrzeni i życia człowieka w środowisku mieszkaniowym. Priorytetem w kształtowaniu współczesnych siedlisk ludzkich zawierających zabudowę domów wolno stojących są wzajemne relacje zachodzące pomiędzy architekturą, a naturą. Artykuł zawiera 16 projektów architektoniczno-urbanistycznych studentów II roku studiów wykonanych w roku akademickim 2016/2017 w Katedrze Kształtowania Środowiska Mieszkaniowego Wydziału Architektury Politechniki Krakowskiej. W kreacjach i wizjach przestrzennych domów wolno stojących pojawiają się tendencje do przyjęcia dominującej roli słońca jako priorytetowej w rozwiązaniach funkcjonalno-przestrzennych.

The article discusses matters associated with lighting the architecture of detached houses in the context of nature, using natural sunlight. Single-family detached houses, which constitute the majority of dispersed buildings in the Polish landscape of cities and villages, have a significant impact on the quality of the space and human life within the residential environment. The priority in the shaping of modern human habitats that contain detached houses are the mutual relations between architecture and nature.
The article contains 16 architectural and urban designs by second-year students, developed during the 2016/2017 academic year at the Chair of the Shaping of the Housing Environment of the Faculty of Architecture of the Cracow University of Technology. Tendencies towards adopting the dominant role of the sun as a priority in functional and spatial solutions appear in the concepts and visions of spatial detached houses.