FAQ
logotyp Uniwersytetu Jagiellońskiego w Krakowie
PL | EN

Ustawienia prywatności (cookies)

Ta strona używa ciasteczek (cookies), dzięki którym nasz serwis może działać lepiej. Aby uzyskać więcej informacji i spersonalizować swoje preferencje, kliknij „Ustawienia”. W każdej chwili możesz zmienić swoje preferencje, a także cofnąć zgodę na używanie plików cookie na poniższej stronie.
Polityka prywatności (link otworzy się w nowym oknie)
* z wyjątkiem niezbędnych plików cookies do prawidłowego działania strony oraz realizacji obowiązków prawnych administratora
Przesuwając suwak w prawo aktywujesz konkretną zgodę. Przesuwając suwak w lewo wyłączasz taką zgodę.

„Requeerowanie przekładu” – ze szczególnym odniesieniem do Franka O’Hary

Data publikacji: 22.12.2025

Przekładaniec, 2025, Numer 51, s. 133-152

https://doi.org/10.4467/16891864PC.25.025.22466

Autorzy

Joanna Orska
Uniwersytet Wrocławski
, Polska
https://orcid.org/0000-0001-5065-6719 Orcid
Wszystkie publikacje autora →

Pobierz pełny tekst

Drukuj drukuj Cytuj cytuj

Tytuły

„Requeerowanie przekładu” – ze szczególnym odniesieniem do Franka O’Hary

Abstrakt

In the article I address the problem of the reception of translations from the poetry of the New York School. In the late 1980s and early 1990s in Poland this reception was determined by issues of political transformation, which precluded the possibility of reading O’Hara’s poetry in relation to queer studies. O’Hara’s works, whose style and strategies largely depend on camp stylistics, present a distinctly queer character. Through the setting of Piotr Sommer’s translations in Twoja pojedynczość (1987), the metatexts collected for the publication of O'Hara's poems in the New York issue of “Literatura na Świecie” (1986: 7), and finally through poetic allusions in the translated poet's texts, this element was exposed in a sufficiently expressive way. Neither in the 1990s nor later has the ‘queer orientation’ of O'Hara’s poetry shape the Polish reception of his work in any way.

Bibliografia

Pobierz bibliografię

Bäckström Per, Hjartartson Benedikt (red.). 2014. Decentering the Avant-Garde, Amsterdam–New York: Rodopi.

Bartczak Kacper. 2009. Świat nie-scalony, Wrocław: Biuro Literackie.

Boone Bruce. 1979. Gay Language as Political Praxis: The Poetry of Frank O’Hara, „Social Text” 1, s. 59–92.

Bassnett Susan, Lefevere André. 1998. Where Are We in Translation Studies, w: Constructing Cultures. Essays on Literary Translation, Clevedon: Multilingual Matters.

Chauncey Geoffrey. 1994. Gay New York. Gender, Urban Culutre, and the Making of the Gay Male World, 1890–1940, New York: Basic Books. Perseus Books Group.

Czapliński Przemysław, Mizerka Anna. 2012. Kamp. Antologia przekładów, Kraków: Universitas.

Davidson Michael. 2004. Guys Like Us. Citing Masculinity in Cold War Poetics, Chicago: University of Chicago Press.

Damrosch David, Spivak Gayatri Chakravorty. 2011. Comparative Literature/World Literature, „Comparative Literature Studies” 4, s. 455–485.

Diggory Terrence. 2009. Encyclopedia of the New York School Poets, New York: Facts on File.

Epstein Andrew. 2006. The Beautifull Enemies. Friendship and Postwar American Poetry, Oxford–New York: Oxford University Press.

Gooch Brad. 1993, The City Poet. The Life and Times of Frank O’Hara, New York: Knopf.

Goodman Paul. 1951. The Advanced-Guard Writing. 19001950, „Kenyon Revue” 3, s. 357–380.

Gutorow Jacek. 2007. Kilwater, w: tegoż Urwany ślad: o wierszach Wirpszy, Karpowicza, Rózewicza i Sosnowskiego, Wrocław: Biuro Literackie.

Jankowicz Grzegorz. 2003. Otwarcie hasos, w: Grzegorz Jankowicz (red.), Lekcja żywego języka: o poezji Andrzeja Sosnowskiego, Kraków: Zielona Sowa, s. 5–12.

Jankowicz Grzegorz. 2003. Sosnowski i nowoczesność, w: Grzegorz Jankowicz (red.), Lekcja żywego języka: o poezji Andrzeja Sosnowskiego, Kraków: Zielona Sowa, s. 13–37.

Maliszewski Karol. 2005. Nowa poezja. Mały przewodnik po tendencjach i stylachhttps://www.biuroliterackie.pl/biblioteka/recenzje/nowa-poezja-maly-przewodnik-po-tendencjach-i-stylach/ (dostęp 3.01.2025).

Międzyrzecki Artur, Hartwig Julia (red.). 1992. …opiewam nowoczesnego człowieka. Antologia poezji amerykańskiej, tłumacze różni, Warszawa: Reprint, Res Publica.

Heep Hartmut. 2020. Poetic Closets. Gay Lines and the New York School, Berlin: Peter Lang Verlag.

Kozicka Dorota. 2015. Poezja w klinczu (z)rozumienia, „Poznańskie Studia Polonistyczne” 26, s. 51–72.

Lehman David. 1998. The Last Avant-Garde. The Making of the New York School of Poets, New York: Anchor Books.

O’Hara Frank. 1971. The Collected Poems of Frank O’Hara, Donald Allen (red.), Berkeley: University of California Press.

O’Hara Frank. 1987. Twoja pojedynczość, przeł. Piotr Sommer, Warszawa: PIW.

Okulska Inez. 2015. Tłumacz wobec Innego. Tropy i sygnatury, rozprawa doktorska napisana pod kierunkiem prof. dr hab. Ewy Kraskowskiej, Poznań: Uniwersytet im. Adama Mickiewicza.

Orska Joanna. 1998. Co to jest o’haryzm? Próba krytycznej rewizji pojęcia, „Kresy” 3, s. 44–56.

Orska Joanna. 2013. Linia Miłosza, w: tejże, Republika poetów. Poetyckość i polityczność w krytycznej praktyce, Kraków: emg.

Pióro Tadeusz. 2003. „Czas to biurokracja, którą tworzą wszyscy”, w: Grzegorz Jankowicz (red.), Lekcja żywego języka: o poezji Andrzeja Sosnowskiego, Kraków: Zielona Sowa, s. 101–115.

Pióro Tadeusz. 2014. The Influence of the New York School on Contemporary Polish Poetry, w: Mikołaj Wisniewski (red.), Exorcising Modernizm, Warszawa: Wydawnictwo SWPS.

Perloff Marjorie. 1977. Frank O’Hara: Poet Among Painters, Chicago: University of Chicago Press.

Perloff Marjorie. 1998. Poetry On and Off the Page, Evanstone, Illinois: Northwestern University Press.

Rajewska Ewa. 2012. „Kariera coveru”, w: Włodzimierz Bolecki, Ewa Kraskowska (red.), Kultura w stanie przekładu: translatologia – komparatystyka – transkulturowość, Warszawa: Fundacja Akademia Humanistyczna. Instytut Badań Literackich.

Rivers Larry. 1986. Życie wśród kamieni, przeł. Jolanta Kozak, „Literatura na Świecie” 7, s. 146–162.

Shaw Lytle. 2006. Frank O’Hara. The Poetics of Coterie, Iowa City: University of Iowa Press.

Silverberg Mark. 2010. The New York School Poets and the Neo-Avant-Garde. Between Radical Art and Radical Chic. Farnham: Ashgate Publishing Company.

Skwara Marta. 2009. O’haryzm, interkulturowość – dwa bieguny intertekstualności w poezji najnowszej?, w: Krystyna Pietrych, Tomasz Cieślak (red.), Nowa polska poezja: twórcy – tematy – motywy, Łódź: Księgarnia Akademicka, s. 65–86.

Sommer Piotr (red.). 1986. „Literatura na Świecie” 7.

Sommer Piotr 1987. „O krok od nich”: szkic do portretu Franka O’Hary, w: Frank  O’Hara, Twoja pojedynczość, przeł. Piotr Sommer, Warszawa: PIW, s. 109124.

Sontag Susan. 1979. Notatki o kampie, przeł. Wanda Wertenstein, „Literatura na Świecie” 9, s. 306323.

Truszkowska Teresa (red.). 1976. Wizjonerzy i buntownicy. Wiersze współczesnych poetów amerykańskich, Kraków: Wydawnictwo Literackie.

Waligóra Agnieszka. 2019. Poeci, afekty i miejsca wspólne, czyli „In Memory of My Feelings” Franka O’Hary i Cover” Andrzeja Sosnowskiego w perspektywie krytyki autotematycznej, „Forum Poetyki” 17, s. 8497.

Waligóra Agnieszka. 2022. Autor jako „własność” tłumacza. Frank O’Hara, Piotr  Sommer i krytyka (przekładu), „Przekładaniec” 44, s. 112128.

Informacje

Informacje: Przekładaniec, 2025, Numer 51, s. 133-152

Typ artykułu: Oryginalny artykuł naukowy

Tytuły:

Polski: „Requeerowanie przekładu” – ze szczególnym odniesieniem do Franka O’Hary
Angielski: “Re-queering of Translation” – with Special Reference to the Poetry of Frank O'Hara

Autorzy

https://orcid.org/0000-0001-5065-6719

Joanna Orska
Uniwersytet Wrocławski
, Polska
https://orcid.org/0000-0001-5065-6719 Orcid
Wszystkie publikacje autora →

Uniwersytet Wrocławski
Polska

Publikacja: 22.12.2025

Status artykułu: Otwarte __T_UNLOCK

Licencja: CC BY 4.0  ikona licencji

Udział procentowy autorów:

Joanna Orska (Autor) - 100%

Informacje o autorze:

Joanna Orska – prof. dr hab., pracuje na Uniwersytecie Wrocławskim w Instytucie Filologii Polskiej (Zakład Badań nad Krytyką Literacką). Specjalizuje się Noty o Autorach i Autorkach 263 w problemach nowoczesnej i współczesnej literatury oraz krytyki literackiej, zwłaszcza w odniesieniu do awangardy i pojęć nowoczesności w kontekście kultury XX i XXI wieku. Jest kierowniczką Pracowni Współczesnych Form Krytycznych, współpracuje stale z Ośrodkiem Badań nad Awangardą UJ oraz z międzynarodową siecią badawczą EAM. Autorka książek Przełom awangardowy w dwudziestowiecznym modernizmie w Polsce (2004), Liryczne narracje. Nowe tendencje w poezji polskiej 1989–2006 (2006), Republika poetów. Poetyckość i polityczność w krytycznej praktyce (2013); Performatywy. Składnia/ retoryka, gatunki i programy poetyckiego konstruktywizmu (2019). Obecnie przygotowuje publikację na temat przekładów nowej amerykańskiej poezji na język polski w kontekście zimnej wojny i epoki transformacji ustrojowej

Korekty artykułu:

-

Języki publikacji:

Polski

„Requeerowanie przekładu” – ze szczególnym odniesieniem do Franka O’Hary

cytuj

Pobierz PDF Pobierz

pobierz pliki

RIS BIB ENDNOTE