FAQ
PL | EN

Ustawienia prywatności (cookies)

Ta strona używa ciasteczek (cookies), dzięki którym nasz serwis może działać lepiej. Aby uzyskać więcej informacji i spersonalizować swoje preferencje, kliknij „Ustawienia”. W każdej chwili możesz zmienić swoje preferencje, a także cofnąć zgodę na używanie plików cookie na poniższej stronie.
Polityka prywatności (link otworzy się w nowym oknie)
* z wyjątkiem niezbędnych plików cookies do prawidłowego działania strony oraz realizacji obowiązków prawnych administratora
Przesuwając suwak w prawo aktywujesz konkretną zgodę. Przesuwając suwak w lewo wyłączasz taką zgodę.

Sejmowe projekty tworzenia szkół ludowych dla polskiej mniejszości narodowej w Galicji Wschodniej. Przyczynek do historii stosunków polsko-ukraińskich na początku XX wieku

Data publikacji: 06.11.2020

Prace Historyczne, 2020, Numer 147 (3), s. 529-542

https://doi.org/10.4467/20844069PH.20.029.12483

Autorzy

Jarosław Moklak
Uniwersytet Jagielloński w Krakowie
, Polska
https://orcid.org/0000-0003-1829-4046 Orcid
Kontakt z autorem
Wszystkie publikacje autora →

Pobierz pełny tekst

Drukuj drukuj Cytuj cytuj

Tytuły

Sejmowe projekty tworzenia szkół ludowych dla polskiej mniejszości narodowej w Galicji Wschodniej. Przyczynek do historii stosunków polsko-ukraińskich na początku XX wieku

Abstrakt

This article presents the projects for the creation of primary schools for the Polish national minority in Eastern Galicia that were introduced in the Sejm by Polish deputies Franciszek Sobolewski and Tadeusz Rutowski. These schools were to be established in the Eastern Galicia province, in villages with a predominance of Ukrainian people. Ukrainian deputies accepted the idea of creating schools for national minorities, but they intended to use the notified projects to create a separate parliamentary commission and open a debate on all matters concerning Polish-Ukrainian relations. Ultimately, a separate commission was not established, and Polish-Ukrainian relations became inflamed.

Bibliografia

Pobierz bibliografię
Źródła drukowane

Alegata do sprawozdań stenograficznych Sejmu Krajowego Królestwa Galicyi i Lodomeryi, Lwów 1910: Alegata 805, Ls. 6804/10; Alegata 827, Ls. 7190910.

„Dziennik urzędowy c.k. Rady szkolnej krajowej w Galicyi”, Lwów 1907, numery 13, 24.

„Dziennik ustaw i rozporządzeń krajowych dla Królestwa Galicyi i Lodomeryi wraz w Wielkiem Księstwem Krakowskiem”, Lwów 1907, numery 48, 101.

Handbuch der Reichsgesetze und Ministerialverordnungen über das Volksschulwesen im Reichsrathe vertretenen Königreichen und Ländern, Wien 1878.

Regulamin dla Sejmu Krajowego Królestwa Galicyi i Lodomeryi wraz z Wielkiem Księstwem Krakowskiem, przyjęty dnia 10. października 1907, Lwów 1908.

Stenograficzne sprawozdania z posiedzeń Sejmu Krajowego Królestwa Galicyi i Lodomeryi z Wielkiem Księstwem Krakowskiem, Lwów 1869, 1910, 1912: 5 posiedzenie 3 sesji 2 kadencji z 21 IX 1869; 89 posiedzenie 1 sesji 9 kadencji z 1 X 1910; 90 posiedzenie 1 sesji 9 kadencji z 3 X 1910; 92 posiedzenie 1 sesji 9 kadencji z 8 X 1910; 94 posiedzenie 1 sesji 9 kadencji z 12 X 1910; 114 posiedzenie 1 sesji 9 kadencji z 11 I 1912.

Wspomnienia

Makukh I., Na narodniĭ sluzhbi. Spohady, Seriia „Spadshchyna”, kn. 11. Uporiadkuvannia ta naukove redahuvannia O. Zhernokleiev, V. Velykochyĭ, Kyїv 2001.

Prasa

„Rzeczpospolita” (Lwów), 7 III 1914, nr 115; „Gazeta Lwowska” (Lwów), 4 X 1910, nr 224; 5 X 1910, nr 225; 15 X 1910, nr 234.

Opracowania i artykuły

Arkusha O., Halytsʹkyĭ seĭm. Vyborchi kampaniї 1889 i 1895 rr., Lʹviv 1996.

Arkusha O., Polityka polʹsʹkykh klubiv Halytsʹkoho seĭmu shchodo ukraїnsʹkoho pytannia (kinetsʹ XIX‒pochatok XX stolittia) [w:] Ukraїna: kulʹturna spadshchyna, natsionalʹna svidomistʹ, derzhavnistʹ, Vyp. 7, Lʹviv 2000.

Baranowski B.A., Szkolnictwo ludowe w Galicyi w swym rozwoju liczebnym od roku 1868 do roku 1909 z uwzględnieniem stosunków hygienicznych, Lwów 1910.

Burger H., Sprachenrecht und Sprachgerechtigkeit im österreichischen Unterrichtswesen 1867‒1918, Wien 1995.

Chornovol I., Polʹsʹko-ukraїnsʹka uhoda 1890‒1894 rr., Lʹviv 2000.

Gruchała J., Rząd austriacki i polskie stronnictwa polityczne w Galicji wobec kwestii ukraińskiej (1890‒1914), Katowice 1988.

Kulʹchytsʹkyĭ V., Prystash L.,Shovinistychna polityka kraĭovoї shkilʹnoї rady v Halychyni, „Visnyk LNU. Seriia iurydychna” 2002, nr 37.

Kurliak I.Ie., Narodne shkilʹnytstvo u Halychyni (Druha polovyna XIX ‒ pochatok XX st.), „Pedahohika i psykholohiia” 1995, nr 1, s. 144–151.

Kurliak I.Ie., Rozvytok klasychnoї osvity na zakhidnoukraїnsʹkykh zemliakh (XIX‒persha polovyna XX ctolittia), Kyїv 2000.

Kurliak I.Ie., Ukraїnsʹka himnaziĭna osvita u Halychyni (1864–1918 p.), Lʹviv 1997.

Maciak D., Próba porozumienia polsko-ukraińskiego w Galicji w latach 1888‒1895, Warszawa 2006.

Moklak J., Hałyczyna contra Galicja. Ukraińskie szkolnictwo średnie i wyższe w debatach Sejmu Krajowego galicyjskiego 1907‒1914, Kraków 2013.

Moklak J., Stanowisko posłów polskich (gente Rutheni) i ruskich (ukraińskich) w Sejmie Krajowym galicyjskim wobec projektu ustawy o języku wykładowym w szkołach ludowych i średnich (1866 r.), „Biuletyn Ukrainoznawczy”, t. 8, Południowo-Wschodni Instytut Naukowy, Przemyśl 2002, s. 28–41.

Moklak J., W walce o tożsamość Ukraińców. Zagadnienie języka wykładowego w szkołach ludowych i średnich w pracach galicyjskiego Sejmu Krajowego 1866‒1892, Kraków 2004.

Mudryĭ M., Sproby ukraїnsʹko-polʹsʹkoho porozuminnia v Halychyni (60‒70-i roky XIX st.) [w:] Ukraїna: kulʹturna spadshchyna, natsionalʹna svidomistʹ, derzhavnistʹ, Lʹviv 1997, vyp. 3‒4, s. 81‒101.

Puszka A., Nauczyciele historii i geografii państwowych szkół średnich w Galicji w okresie autonomii, Lublin 1999.

Sirka A., The Nationality Question in Austrian Education: The Case of Ukrainians in Galicia 1867‒1914, Frankfurt am Main 1980.

Stourzh G., Die Gleichberechtigung der Nationalitäten in der Verfassung und Verwaltung Österreichs 1848‒1918, Wien 1985.

Świątek A., Gente Rutheni, natione Poloni. Z dziejów Rusinów narodowości polskiej w Galicji, Kraków 2014.

Informacje

Informacje: Prace Historyczne, 2020, Numer 147 (3), s. 529-542

Typ artykułu: Oryginalny artykuł naukowy

Tytuły:

Polski:
Sejmowe projekty tworzenia szkół ludowych dla polskiej mniejszości narodowej w Galicji Wschodniej. Przyczynek do historii stosunków polsko-ukraińskich na początku XX wieku
Angielski:

The Sejm projects for the creation of primary schools for the Polish national minority in Eastern Galicia. A contribution to the history of Polish-Ukrainian relations at the beginning of the 20th century

Autorzy

https://orcid.org/0000-0003-1829-4046

Jarosław Moklak
Uniwersytet Jagielloński w Krakowie
, Polska
https://orcid.org/0000-0003-1829-4046 Orcid
Kontakt z autorem
Wszystkie publikacje autora →

Uniwersytet Jagielloński w Krakowie
Polska

Publikacja: 06.11.2020

Status artykułu: Otwarte __T_UNLOCK

Licencja: CC BY-NC-ND 4.0  ikona licencji

Udział procentowy autorów:

Jarosław Moklak (Autor) - 100%

Korekty artykułu:

-

Języki publikacji:

Polski

Sejmowe projekty tworzenia szkół ludowych dla polskiej mniejszości narodowej w Galicji Wschodniej. Przyczynek do historii stosunków polsko-ukraińskich na początku XX wieku

cytuj

Pobierz PDF Pobierz

pobierz pliki

RIS BIB ENDNOTE