Aktywności osób dorosłych, które są związane z zabawą w przestrzeni miejskiej, na przykładzie Szczecina
Wybierz format
RIS BIB ENDNOTEData publikacji: 30.11.2025
Prace Geograficzne, 2025, Zeszyt 179, s. 135-152
https://doi.org/10.4467/20833113PG.25.015.22392Autorzy
Aktywności osób dorosłych, które są związane z zabawą w przestrzeni miejskiej, na przykładzie Szczecina
Artykuł przedstawia zagadnienia dotyczące aktywności osób dorosłych związanych z zabawą w przestrzeni miejskiej. We wprowadzeniu zawarto rozważania dotyczące terminologii zabawy i rekreacji w czasie wolnym, wskazując ich teoretyczne konotacje oraz praktyczne implikacje. Podkreślono znaczenie zabawy jako mechanizmu wspierającego budowanie więzi społecznych i integracji lokalnych społeczności. Celem głównym opracowania była identyfikacja oraz klasyfikacja form aktywności związanych z zabawą występujących w granicach dużego miasta na przykładzie Szczecina. Dobór miejsc oraz aktywności oparto na badaniach kameralnych, w tym analizie treści lokalnych portali prasowych oraz grup społecznościowych. Zidentyfikowane wśród społeczności szczecinian formy aktywności zlokalizowano w strukturze miasta, a następnie zweryfikowano ich występowanie w trakcie wizji terenowej. W toku analizy wyodrębniono dwie zasadnicze kategorie aktywności. Pierwszą stanowiła aktywność fizyczna, obejmująca sport wyczynowy, gry miejskie oraz inne formy wymagające intensywnego zaangażowania ruchowego. Drugą była aktywność intelektualna ukierunkowana na stymulację poznawczą, w szczególności interakcję z przestrzenią miejską poprzez sztukę uliczną o charakterze wizualnym i przestrzennym. Wyniki realizacji celu badawczego przedstawiono w formie diagramu, porządkującego podział aktywności na grupy i podgrupy. Wyniki badań sugerują, że aktywności związane z zabawą mogą wymagać od uczestników większego zaangażowania zmysłów niż standardowe doświadczenie w trakcie ruchu pieszego. To natomiast prowadzi do wniosku, że zabawa może odgrywać istotną rolę w procesie kształtowania tożsamości mieszkańców oraz wpływać na ich percepcję poszczególnych miejsc w przestrzeni miejskiej.
Augé M., 2010, Nicht-orte, CH Beck, München.
Badura P., Geckova A.M., Sigmundova D., van Dijk J.P., Reijneveld S.A., 2015, When children play, they feel better: Organized activity participation and health in adolescents, BMC Public Health, 15, 1090, 1–8.
Baggini J., 2014, The Making the City Playable conference is at the Watershed, Bristol, on 10 and 11 September, The Guardian, https://www.theguardian.com/cities/2014/sep/04/playable-cities-thecity-that-plays-together-stays-together (16.11.2023).
Banaszkiewicz M., 2012, Zabawa – i co z tego wynika?, [w:] T. Paleczny, R. Kantor, M. Banaszkiewicz (red.), Kultura zabawy, Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego, Kraków, 8.
Brzezińska A.I. i in., 2011, O roli zabawy w przygotowaniu dziecka do dorosłego życia, Wychowanie w Przedszkolu, 10, 5–13.
Brown S., Vaughan C., 2010, Play: How it shapes the brain, opens the imagination, and invigorates the soul, Avery, New York.
Ciabach A., Ruksza S., 2021, Murale Szczecina / Murals of Szczecin, TRAFO Trafostacja Sztuki, Szczecin.
Chen H., Sun H., 2017, Effects of active videogame and sports, play, and active recreation for kids physical education on children’s health-related fitness and enjoyment, Games for Health Journal, 6, 312–318.
Csikszentmihalyi M., 1990, Flow: The psychology of optimal experience, Harper & Row, New York.
Urząd Miasta Szczecin, 2024, Strategia Rozwoju Szczecina 2025. Developments in Szczecin (in the Re-Urbanization Context), https://bip.um.szczecin.pl/UMSzczecinFiles/file/_Strategia_Rozwoju_Szczecina_2025.pdf (28.02.2024).
Gehl J., 2013, Życie między budynkami. Użytkowanie przestrzeni publicznych, Wydawnictwo RAM, Kraków.
Gray P., 2013, Free to learn: Why unleashing the instinct to play will make our children happier, more self-reliant, and better students for life, Basic Books, New York.
Grésillon L., 2010, Sentir Paris: Bien-etre et materialite des lieux, Éditions Quae, Versailles.
Hassani F., Shahrbanian S., Shahidi S.H., Sheikh M., 2020, Playing games can improve physical performance in children with autism, International Journal of Developmental Disabilities, 68(2), 219–226.
Halegoua G., 2020, Smart Cities, MIT Press, Cambridge.
Huizinga J., 1949, Homo ludens: A study of the play-element in culture, Beacon Press, Boston.
Jałowiecki B., 2011, Miejsce, przestrzeń, obszar, Przegląd Socjologiczny, 2–3, 9–28.
Kaptur E., 2019, Zabawa we wczesnej terapii logopedycznej u dzieci z zespołem Downa, Poznańskie Studia Polonistyczne. Seria Językoznawcza, 26(2), 87–101.
Kupiec M., Bręcz S., 2018, Propozycja przestrzennej metodyki oceny obciążenia przestrzeni miejskiej reklamą zewnętrzną na przykładzie miasta Polic, Europa Regionum, 37, 85–99.
Loo W.B., Bunnell T., 2018, Landscaping selves through parkour: Reinterpreting the urban environment in Singapore, Space and Culture, 21(2), 145–158.
Lefebvre H., 1991, The Production of Space, Wiley-Blackwell, Oxford, 26–27.
Lynch K., 1990, The Image of the City, MIT Press, Cambridge.
Nijholt A. (red.), 2017, Playable Cities. The City as a Digital Playground, 1st ed., Springer Singapore; Imprint: Springer (Gaming Media and Social Effects), Singapore.
Xiong W., 2023, Skateboarding culture and its impact on Chinese streets, [w:] Proceedings of the International Conference on Social Psychology and Humanity Studies, 6(1), 458–467.
Parysek J., 2015, Miasto w ujęciu systemowym, Ruch Prawniczy, Ekonomiczny i Socjologiczny, 77(1), 27–31.
Pilewicz T., Sabat W., 2018, Behawioralna teoria lokalizacji – ewolucja, narzędzia i przyszłość, Kwartalnik Nauk o Przedsiębiorstwie, 1, 61–67.
Połucha I., 2015, Turystyka jako gra – innowacje w aktywizacji turystycznej, Ekonomiczne Problemy Turystyki, 1(29), 57–71.
Proyer R.T., 2013, The well-being of playful adults: Adult playfulness, subjective well-being, physical well-being, and the pursuit of enjoyable activities, European Journal of Humour Research, 1, 84–98.
Proyer R.T., 2017, A multidisciplinary perspective on adult play and playfulness, International Journal of Play, 6(3), 241–243.
Proyer R.T., Ruch W., 2011, The virtuousness of adult playfulness: The relation of playfulness with strengths of character, Psychology of Well-Being: Theory, Research and Practice, 1, 11.
Riggle N.A., 2010, Street art: The transfiguration of the commonplaces, The Journal of Aesthetics and Art Criticism, 68(3), 243–257.
Sochacka E., Rzeszotarska-Pałka M., 2021, Social perception and urbanscape identity of flagship cultural, Land, 10, 398.
Tuan Y.F., 1987, Space and Place: The Perspective of Experience, University of Minnesota Press, Minneapolis.
Ugolotti N., Genova C., 2023, Parkour, graffiti, and the politics of (in)visibility in aestheticized cityscapes, Space and Culture, Ahead of Print, 1–15.
Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, Dz.U. 2003 nr 80 poz. 717.
Wojnarowska A., 2016, Jakość przestrzeni publicznej centrum Zduńskiej Woli, Biuletyn Szadkowski, 16, 275–305. https://doi.org/10.18778/1643-0700.16.14.
Van Vleet M., Feeney B.C., 2015, Young at heart: A perspective for advancing research on play in adulthood, Perspectives on Psychological Science, 10(5), 639–645.
Van Vleet M., Helgeson V., Berg C., 2019, The importance of having fun: Daily play among adults with type 1 diabetes, Journal of Social and Personal Relationships, 36(11–12), 3695–3710.
Żbikowska A. (2020), Czas wolny nastolatkow w perspektywie teorii socjologicznej, Kultura i Społeczeństwo, 64(3), 53–73. https://doi.org/10.35757/KiS.2020.64.3.2.
Informacje: Prace Geograficzne, 2025, Zeszyt 179, s. 135-152
Typ artykułu: Oryginalny artykuł naukowy
Tytuły:
Szkoła Doktorska Uniwersytetu Szczecińskiego,
Uniwersytet Szczeciński
Polska
Instytut Gospodarki Przestrzennej i Geografii Społeczno-Ekonomicznej,
Uniwersytet Szczeciński
Polska
Publikacja: 30.11.2025
Status artykułu: Otwarte
Licencja: CC BY
Udział procentowy autorów:
Korekty artykułu:
-Języki publikacji:
PolskiLiczba wyświetleń: 115
Liczba pobrań: 88