FAQ

Kryminalistyka w służbie sprawiedliwości – nowe podejście do analizy przemocy domowej

Data publikacji: 30.12.2025

Pomorskie Studia Naukowe, 2025, 1, s. 217-232

Autorzy

Małgorzata Piórkowska
Wyższa Szkoła Kształcenia Zawodowego we Wrocławiu
, Polska
https://orcid.org/0009-0008-7016-3020 Orcid
Kontakt z autorem
Wszystkie publikacje autora →

Tytuły

Kryminalistyka w służbie sprawiedliwości – nowe podejście do analizy przemocy domowej

Abstrakt

Artykuł ukazuje przemiany w podejściu nauk kryminalistycznych do zjawiska przemocy domowej, traktując je jako problem wymagający nie tylko ścigania sprawców, ale także zrozumienia mechanizmów społecznych, psychologicznych i kulturowych leżących u jego podstaw. W tekście podkreślono konieczność odejścia od tradycyjnie represyjnej roli organów ścigania na rzecz bardziej kompleksowego, empatycznego i zindywidualizowanego modelu pracy. Nowe podejście zakłada analizę przestępstw z perspektywy relacji międzyludzkich, układów domowych i emocjonalnych zależności między ofiarą a sprawcą. Kryminalistyka nie ogranicza się jedynie do dokumentowania przestępstw, lecz współdziała z psychologią, medycyną sądową i pomocą społeczną, dążąc do identyfikacji czynników ryzyka i sygnałów ostrzegawczych. Istotnym elementem nowoczesnego podejścia jest również przeciwdziałanie wtórnej wiktymizacji oraz zapewnienie skutecznej ochrony ofierze już na etapie postępowania przygotowawczego. W tym celu promowane są rozwiązania proceduralne, takie jak szybkie reagowanie służb, wzmocnienie kompetencji biegłych, stosowanie środków ochrony i interdyscyplinarna współpraca. W publikacji zwraca się także uwagę na konieczność reformy przepisów i praktyki śledczej w taki sposób, by odpowiadały one rzeczywistej złożoności zjawiska przemocy domowej i umożliwiały skuteczniejsze dochodzenie do sprawiedliwości. Kryminalistyka, jako dziedzina wspierająca wymiar sprawiedliwości, może i powinna odegrać kluczową rolę w tym procesie.

Bibliografia

Pobierz bibliografię

Błoch-Gnych A., Syndrom sztokholmski w relacjach międzyludzkich, „Niebieska Linia” 2010, nr 4.

Czapska J., Jurzak K., Jak korzystać z dobrych praktyk w zakresie bezpieczeństwa, Kraków 2017.

Franchuk V., Kuntij A., Charakterystyka kryminalistyczna przestępstw przemocy domowej zgodnie z ustawodawstwem Ukrainy, „Edukacja – Terapia – Opieka” 2020, nr 2.

Gromska A., Szkurłat J., Przemoc domowa jako problem społeczny [w:] Przemoc w rodzinie. Instytu-cjonalne formy pomocy, red. M. Orłowska, M. Gościniewicz, G. Pisarczyk, Toruń 2015.

Gierowski J., Najda M., Obdzyńska-Jaśkiewicz T., Psychologia postępowaniu karnym, Warszawa 2010.

Hanausek T. Kryminalistyka. Zarys wykładu, Warszawa, 2009.

Herzberger S.D., Przemoc domowa. Perspektywa psychologii społecznej, Warszawa 2002.

Hołyst B., Kryminalistyka, Warszawa 2022.

Kordaczuk-Wąs, M., Szacowanie ryzyka wystąpienia przemocy w rodzinie oraz związanych z nią zagrożeń, „Niebieska Linia” 2012 r., nr 5.

Kucharska A., Polskie prawo wobec przemocy w rodzinie. Próba analizy wybranych zagadnień, Wrocław 2016.

Nowakowska K., Drastyczny wzrost przemocy wobec dzieci. Dwa lata i 2,5 razy więcej zgłoszeńhttps://serwisy.gazetaprawna.pl/orzeczenia/artykuly/9769788,drastyczny-wzrost-przemocy-wobec-dziecidwa-lata-i-25-razy-wiecej-zg.html (dostęp: 15.12.2025).

Payne-James J., James R., (red. wyd. pol.) Jurek T., Jankowski Z., SIMPSON Medycyna Sądowa,Wrocław 2020.

Psychologiczne skutki przemocy domowejhttps://poradnictworodzinne.pl/psychologiczne-skutki-przemocy-domowej/ (dostęp: 15.12.2025).

Raport podsumowujący działalność Ogólnopolskiego Pogotowia dla Ofiar Przemocy w Rodzinie „Niebieska Linia” w kwietniu 2024 rok, https://niebieskalinia.info/wp-content/uploads/2024/09/NL_Raport_za_kwiecien_2024.pdf (dostęp: 15.12.2025).

Raport dotyczący monitoringu zjawiska przemocy domowej w województwie warmińsko-mazurskim za 2024 r. https://ipuck.pl/kiedy-świadek-jestniewiarygodny-analiza-i-ocena-zeznań (dostęp: 15.12.2025).

Rode D., Dukała K., Kabzińska J., Zalewska-Łunkiewicz K., Kliniczna psychologia sądowa, Warszawa 2021.

Rode D., Psychologiczne i relacyjne wyznaczniki przemocy domowej: charakterystyka sprawców, Warszawa 2018.

Urban E., Cianciara D., Przemoc wobec kobiet w rodzinie, Warszawa 2008.

Widacki J. (red.), Kryminalistyka, Warszawa 2021.

Zielonka M., Wilczyńska A., Zaręba B., Wybrane aspekty przeciwdziałania przemocy domowej, Katowice 2024.

Informacje

Informacje: Pomorskie Studia Naukowe, 2025, 1, s. 217-232

Typ artykułu: Oryginalny artykuł naukowy

Tytuły:

Polski: Kryminalistyka w służbie sprawiedliwości – nowe podejście do analizy przemocy domowej
Angielski: Forensic science in the service of justice – a new approach to the analysis of domestic violence

Autorzy

https://orcid.org/0009-0008-7016-3020

Małgorzata Piórkowska
Wyższa Szkoła Kształcenia Zawodowego we Wrocławiu
, Polska
https://orcid.org/0009-0008-7016-3020 Orcid
Kontakt z autorem
Wszystkie publikacje autora →

Wyższa Szkoła Kształcenia Zawodowego we Wrocławiu
Polska

Publikacja: 30.12.2025

Status artykułu: Otwarte __T_UNLOCK

Licencja: CC BY-SA  ikona licencji

Udział procentowy autorów:

Małgorzata Piórkowska (Autor) - 100%

Korekty artykułu:

-

Języki publikacji:

Polski

Liczba wyświetleń: 55

Liczba pobrań: 25

Kryminalistyka w służbie sprawiedliwości – nowe podejście do analizy przemocy domowej

cytuj

Pobierz PDF Pobierz

pobierz pliki

RIS BIB ENDNOTE