FAQ
Logo Kaliskiego Towarzystwa Przyjaciół Nauk
PL | EN

Ustawienia prywatności (cookies)

Ta strona używa ciasteczek (cookies), dzięki którym nasz serwis może działać lepiej. Aby uzyskać więcej informacji i spersonalizować swoje preferencje, kliknij „Ustawienia”. W każdej chwili możesz zmienić swoje preferencje, a także cofnąć zgodę na używanie plików cookie na poniższej stronie.
Polityka prywatności (link otworzy się w nowym oknie)
* z wyjątkiem niezbędnych plików cookies do prawidłowego działania strony oraz realizacji obowiązków prawnych administratora
Przesuwając suwak w prawo aktywujesz konkretną zgodę. Przesuwając suwak w lewo wyłączasz taką zgodę.

Kapucyni w Lądzie w latach 1860-1864 w świetle rękopisu: „Historia Conventus Landensis Patrum Capucinorum. Tomus 1mus”

Data publikacji: 01.12.2025

Polonia Maior Orientalis, 2025, XII, s. 279-306

https://doi.org/10.4467/27204006PMO.25.013.22258

Autorzy

Krzysztof Płachciński
Kaliskie Towarzystwo Przyjaciół Nauk
https://orcid.org/0000-0003-2231-8776 Orcid
Wszystkie publikacje autora →

Pobierz pełny tekst

Drukuj drukuj Cytuj cytuj

Tytuły

Kapucyni w Lądzie w latach 1860-1864 w świetle rękopisu: „Historia Conventus Landensis Patrum Capucinorum. Tomus 1mus”

Abstrakt

Praca przedstawia fragment kroniki kapucynów z Lądu z lat 1860-1864. Był to szczególny okres w historii Polski, ponieważ w tym czasie wybuchło powstanie styczniowe (1863), a wcześniej odbywały się liczne manifestacje patriotyczne w wielu miejscowościach Królestwa Polskiego. Również w Lądzie odprawiano msze za ojczyznę, a samego klasztoru nie ominęły działania zbrojne w czasie insurekcji styczniowej. Kapucyni opisali także życie codzienne, które toczyło się zgodnie z kalendarzem liturgicznym i cyklem pór roku. Kronika jest bardzo cennym źródłem historycznym i wnosi wiele nowych informacji dotyczących między innymi aresztowania kapucyna Maksyma Tarejwy, który był czynnie zaangażowany w działalność niepodległościową.

Bibliografia

Pobierz bibliografię
Źródła archiwalne:

Archiwum Diecezjalne we Włocławku, Historia klasztoru lądzkiego ojców kapucynów z lat 1851-1875, sygn. Zak. 58 (172)

Archiwum Główne Akt Dawnych, Tymczasowa Komisja Śledczavol. 7

Archiwum o. o. Kapucynów prow. Warszawskiej Nowe Miasto n/Pilicą, Liber adnotationum Historiae Ecclesiae et Conventus Patrum Capucionorum

Archiwum o. o. Kapucynów prow. Warszawskiej Nowe Miasto n/Pilicą, Nowemiastae ad Pilicum1843-1866, t. 4

Archiwum Państwowe w Poznaniu Oddział w Koninie, Akta stanu cywilnego Parafii Rzymskokatolickiej Grodziec (pow. koniński)

Z Kroniki klasztornej o. o. kapucynów w Nowem Mieście nad Pilicą, wyciągu dokonał w lipcu 1918 roku Stefan Kotaniec, ze zbiorów Muzeum im. ks. Józefa Jarzębowskiego w Licheniu Starym

Źródła drukowane:

Cederbaum H. (1917), Powstanie styczniowe. Wyroki audytoryatu polowego lat 1863, 1864, 1865 i 1866, Warszawa, Lublin, Łódź, Kraków

Dokumenty Wydziału Wojny Rządu Narodowego 1863-1864 (1973), red. S. Kieniewicz, I. Miller, Wrocław-Warszawa-Kraków-Gdańsk

Kubicki P. F. (1933), Bojownicy kapłani za sprawę kościoła i ojczyzny w latach 1861-1915. Materiały z urzędowych świadectw władz rosyjskich, archiwów konsystorskich, zakonnych i prywatnych. Cz. 1. Dawne Król. Polskie. T. 3. Diecezje: sandomierska, sejneńska, warszawska. Emigracje kleru po r. 1863, zakony, zestawienia i spisy, Sandomierz

Zieliński S. (1913), Bitwy i potyczki 1863-1864. Na podstawie materyałów drukowanych i rękopiśmiennych Muzeum Narodowego w Rapperswilu, Rapperswil

Wspomnienia i pamiętniki:

Kopernicki F. (1959), Pamiętnik z powstania styczniowego. Notatki z powstania w województwie kaliskim 1863 i 1864, wstęp i przyp. oprac. E. Halicz, Warszawa

Niemojowski J. N. (1925), Wspomnienia, Warszawa

Oppeln-Bronikowski A. (1936), Wspomnienia z 1863 r. w województwie Kaliskiem, [w:] J. Staszewski, Generał Edmund Taczanowski, Poznań

Oxiński J. (1965), Wspomnienia z powstania polskiego 1863-1864, oprac. E. Halicz, Warszawa

Smorodinow W. G. (2003), Moja służba w warszawskim Okręgu Naukowym i zdarzenia ze szkolnego życia. Wspomnienia pedagoga, oprac. W. Caban, Kielce

Wieniawski J. (Jordan) [1911], Kartki z mego pamiętnika, t. II, Warszawa-Kraków

Prasa:

„Czas” – 1864

„Dziennik Warszawski” – 1864

„Gazeta Cieszyńska” – 1864

„Koniniana” – 2022

„Ład Boży” – 2024

„Ojczyzna” – 1864, nr 28

„Przegląd Koniński” – 2022

„Przewodnik Katolicki” – 1937

Opracowania:

Biegała B., Józefiak S. (2022), Polsce wolność wróć! Groby wojenne z okresu powstania styczniowego w Wielkopolsce, Poznań

Dobrecki K. (1992), Emisariusz czyli, rzecz o Maksymilianie Tarejwo, Konin

Domasłowski J. (1981), Kościół i klasztor w Lądzie, Warszawa-Poznań

Dziuba M. OFMCap. (1987), Kapucyni nad Wartą 1850-1864, [w:] Zakony franciszkańskie w Polsce, red. J. Kłoczowski, T. IV, Lublin

Gadacz J. L. (1985), Słownik polskich kapucynów, t. I, Wrocław Gadacz J. L. (1986), Słownik polskich kapucynów, t. II, Wrocław

Gołdyn P. (2002), Franciszkanie w powstaniu styczniowym na ziemi konińskiej, Konin

Gołdyn P. (2005), Klasztor lądzki w okresie powstania styczniowego 1863-1864, „Poznańskie Zeszyty Humanistyczne”, t. V

Gulczyński J. (2014), Ojciec Maksym Tarejwo OFMCap. Szkic do historycznego portretu, „Kronika Wielkopolski”, nr 1

Ihnatowicz I. (1962), Projekt instrukcji wydawniczej dla źródeł historycznych XIX i początku XX wieku, „Studia Źródłoznawcze”, t. VII

Kronika diecezji kujawsko-kaliskiej. Czasopismo poświęcone sprawom diecezji (1924), nr 2

Niebelski E. (2008), Nieprzejednani wrogowie Rosji. Duchowieństwo Lubelskie i podlaskie w powstaniu 1863 roku i na zesłaniu, Lublin

Niebelski E. (2015), Wobec roku 1863. Księża w powstaniu styczniowym i ich losy, Lublin

Płachciński K. (2020), Działania zbrojne na ziemi konińskiej w czasie powstania styczniowego 1863-1864, Warszawa

Pozorski K. (2020), Oliwetanie w Lądzie nad Wartą 1919-1921, „Polonia Maior Orientalis”, t. VII

Prejs R. (2013), Kapucyni Prowincji Polskiej w powstaniu styczniowym. Stan badań i kwestie dyskusyjne, „Teka Komisji Historycznej”, cz. X

Seweryn J. (2003), Udział duchowieństwa diecezji kujawsko-kaliskiej w powstaniu styczniowym, Włocławek

Sitnik A.K. (2021), Udział bernardynów w powstaniu styczniowym i ich późniejsze losy, „Roczniki Teologiczne”, t. LXVIII, z. 4

Słownik skrótów łacińskich (2024), skróty zebrał, przetłumaczył na język polski i opatrzył objaśnieniami Marek Winiarczyk, Wrocław

Sobczak-Waliś M., Waliś G. (2013), Miejsca pamięci powstania styczniowego na terenie powstańczego województwa kaliskiego, Kalisz

Szymański J. (1976), Nauki pomocnicze historii, Warszawa

Szymański J. (2016), Represje carskie wobec duchowieństwa diecezji kujawsko-kaliskiej po powstaniu styczniowym, „Archiwa, Biblioteki i Muzea Kościelne”, t. 105

Śmiałowski J. (1975), Kaliskie wobec demonstracji patriotycznych lat 1861-1862, „Rocznik Kaliski”, t. VIII

Wielkopolski Słownik Biograficzny (1983), red. A. Gąsiorowski i J. Topolski, Warszawa-Poznań

Wieniawski J. (Jordan) [1911], Kartki z mego pamiętnika, t. II, Warszawa-Kraków

Wojciechowski J. W. (2015), Girlandy. Studia nad wybranymi siedzibami ziemiańskimi i ich dawnymi właścicielami w północno-wschodniej Wielkopolsce, Konin

Zdrada J. (2007), Historia Polski 1795-1914, Warszawa

Netografia:

Nowiński J. SDB (2009), Ołtarz Matki Boskiej Częstochowskiej i powstańcza mogiła – dwie pamiątki patriotyczne w dawnym opactwie w Lądzie nad Wartąhttp://www.lad.pl/assets/powstanie-styczniowe.pdf [dostęp: 09.10.2024]

Informacje

Informacje: Polonia Maior Orientalis, 2025, XII, s. 279-306

Typ artykułu: Oryginalny artykuł naukowy

Tytuły:

Polski: Kapucyni w Lądzie w latach 1860-1864 w świetle rękopisu: „Historia Conventus Landensis Patrum Capucinorum. Tomus 1mus”
Angielski: Capuchins in Lad in the Years 1860-1864 in the Light of the Manuscript: „Historia Conventus Landensis Patrum Capucinorum. Tomus 1mus”

Autorzy

https://orcid.org/0000-0003-2231-8776

Krzysztof Płachciński
Kaliskie Towarzystwo Przyjaciół Nauk
https://orcid.org/0000-0003-2231-8776 Orcid
Wszystkie publikacje autora →

Kaliskie Towarzystwo Przyjaciół Nauk

Publikacja: 01.12.2025

Status artykułu: Otwarte __T_UNLOCK

Licencja: CC BY 4.0  ikona licencji

Udział procentowy autorów:

Krzysztof Płachciński (Autor) - 100%

Korekty artykułu:

-

Języki publikacji:

Polski

Kapucyni w Lądzie w latach 1860-1864 w świetle rękopisu: „Historia Conventus Landensis Patrum Capucinorum. Tomus 1mus”

cytuj

Pobierz PDF Pobierz

pobierz pliki

RIS BIB ENDNOTE