System reagowania państwa na zaginięcia osób. Analiza efektywności i luki prawne
Wybierz format
RIS BIB ENDNOTEData publikacji: 22.04.2026
Prawo i Bezpieczeństwo – Law & Security, 2026, Wydanie Specjalne 2026, s. 179-189
https://doi.org/10.4467/29567610PIB.26.012.23484Autorzy
System reagowania państwa na zaginięcia osób. Analiza efektywności i luki prawne
Artykuł podejmuje analizę systemu reagowania państwa na zaginięcia osób w Polsce z perspektywy efektywności administracyjnej oraz spójności normatywnej. Punktem wyjścia jest problem badawczy dotyczący wpływu rozproszenia kompetencji instytucjonalnych oraz braku kompleksowej regulacji ustawowej na skuteczność działań poszukiwawczych i poziom ochrony praw jednostki. Celem opracowania jest ocena obowiązującego modelu prawno-instytucjonalnego oraz identyfikacja luk systemowych ograniczających sprawność i jednolitość reakcji państwa.
W badaniu zastosowano metodę dogmatyczno-prawną, analizę instytucjonalną oraz elementy analizy funkcjonalnej, odwołując się do literatury przedmiotu, raportów eksperckich oraz wybranych badań międzynarodowych dotyczących koordynacji międzyinstytucjonalnej w sprawach zaginięć. Przeprowadzona analiza wskazuje, że brak ustawowej definicji zaginięcia, niejednoznaczne określenie organu koordynującego oraz fragmentaryczne regulacje w zakresie wymiany informacji prowadzą do niejednorodności praktyk operacyjnych, opóźnień decyzyjnych oraz powstawania tzw. luk odpowiedzialności.
W konkluzji autor formułuje postulaty de lege ferenda obejmujące w szczególności potrzebę uchwalenia ustawy ramowej regulującej procedury poszukiwań osób zaginionych, ustawowe wyznaczenie organu koordynującego oraz wprowadzenie obligatoryjnych mechanizmów współpracy i wymiany danych między podmiotami publicznymi. Wzmocnienie normatywnych podstaw działania systemu stanowi warunek podniesienia efektywności reakcji państwa oraz zapewnienia realizacji konstytucyjnych obowiązków w zakresie ochrony życia, zdrowia i bezpieczeństwa jednostki.
Florczak-Wątor, M., Konstytucja jako źródło obowiązków państwa w stosunku do jednostki, „Ruch Prawniczy, Ekonomiczny i Socjologiczny”, 2018, 80(1), 119–131.
Gruza E., Zaginieni czy zagubieni – kilka uwag o prawnych aspektach poszukiwań osób zaginionych w Polsce, „Nowa Kodyfikacja Prawa Karnego”, 2020, 56, 73–88.
Londoño X., Ortiz Signoret A., Implementing international law: An avenue for preventing disappearances, resolving cases of missing persons and addressing the needs of their families, “International Review of the Red Cross”, 2017, 99(905), 547–567.
Malinowska I., Michalski M., Wybrane systemy współpracy międzynarodowej w zakresie zapewniania bezpieczeństwa osób zaginionych, „Prawo i Bezpieczeństwo”, 2023, 1, 77–89.
Mieszkalska P., Ocena funkcjonowania systemu poszukiwania osób zaginionych w Polsce, „Prokuratura i Prawo”, 2023, 9, 130–145.
Sferrazza Taibi P., Carrasco Núñez M., The search for missing persons: Comparative analysis of the incorporation of international standards into national search plans implemented in Latin American countries, “International Review of the Red Cross”, 2025, 107(929), 769–791.
Urbaniak A., Wieloletnie zaginięcia osób jako efekt działań przestępczych, „Biuletyn Kryminologiczny”, 2017, 24, 57–72.
Waring S., Monaghan P., Yates A., Girgiel N., Giles S., O’Brien F., Examining what factors affect inter-agency working in missing children investigations, “Policing: A Journal of Policy and Practice”, 2023, 17.
Informacje: Prawo i Bezpieczeństwo – Law & Security, 2026, Wydanie Specjalne 2026, s. 179-189
Typ artykułu: Oryginalny artykuł naukowy
Tytuły:
Europejska Wyższa Szkoła Prawa i Administracji
Polska
Publikacja: 22.04.2026
Status artykułu: Otwarte
Licencja: CC BY-SA 4.0
Udział procentowy autorów:
Korekty artykułu:
-Języki publikacji:
PolskiLiczba wyświetleń: 70
Liczba pobrań: 74