FAQ
PL | EN

Ustawienia prywatności (cookies)

Ta strona używa ciasteczek (cookies), dzięki którym nasz serwis może działać lepiej. Aby uzyskać więcej informacji i spersonalizować swoje preferencje, kliknij „Ustawienia”. W każdej chwili możesz zmienić swoje preferencje, a także cofnąć zgodę na używanie plików cookie na poniższej stronie.
Polityka prywatności (link otworzy się w nowym oknie)
* z wyjątkiem niezbędnych plików cookies do prawidłowego działania strony oraz realizacji obowiązków prawnych administratora
Przesuwając suwak w prawo aktywujesz konkretną zgodę. Przesuwając suwak w lewo wyłączasz taką zgodę.

Pośmiertne życie zielnika Róży Luksemburg

Data publikacji: 19.01.2026

Medycyna Nowożytna, 2025, Tom 31 (2025) Suplement I, s. 571-592

https://doi.org/10.4467/12311960MN.25.053.22740

Autorzy

Magdalena Grenda-Kurmanow
Akademia Sztuk Pięknych w Warszawie
, Polska
https://orcid.org/0000-0001-7919-5469 Orcid
Wszystkie publikacje autora →

Pobierz pełny tekst

Drukuj drukuj Cytuj cytuj

Tytuły

Pośmiertne życie zielnika Róży Luksemburg

Abstrakt

Rosa Luxemburg (1870 or 1871–1919) was also active as a botanist in addition to her intense political activities. A nature lover since childhood, she studied natural sciences at the University of Zurich, eventually changing her field of study to law and economics and defending her doctorate on the development of industry in Poland. She returned to her passion in 1913, when she started her first herbarium notebook. She also collected plants while in successive prisons in Berlin, Wronki and Wrocław. The last notebook is dated October 1918, weeks before the day Luxemburg was murdered. Rosa’s herbarium, held in the Central Archives of Modern Records, is not a scientific herbarium, although the author did use an expert source to identify plants. However, like the author’s strong personality, the herbarium itself continues to inspire artists and researchers in various ways, creating further contexts for herbarium use due to the complex interpretations of the botanical activities of the famous revolutionary. Additional aspects that stimulate the interest of researchers are the speculations about the herbarium’s secretive nature and the attempt to extract the author’s DNA from the herbarium’s pages in 2009, after an unnamed corpse was found in Berlin, which, it was suspected, could have been the real body of the murdered activist.

Bibliografia

Pobierz bibliografię

Arabas I., Dziedzictwo kulturowe warszawskiego farmaceuty Ferdynanda Karo na tle inwentaryzacji świata, katalog wystawy, Muzeum Warszawy, Warszawa 2015.

Bronner S.E. (red.), Letters of Rosa Luxemburg, Westview Press, Boulder, Colorado 1978.

Drobnik J., Zielnik i zielnikoznawstwo, PWN, Warszawa 2009.

Gelles K., Róża Luksemburg, Oficyna Wydawnicza Atut, Wrocław 2023.

Grenda-Kurmanow M., Zielniki. Ochrona i konserwacja, PWN, Warszawa 2023.

Kostyrko W., Róża Luksemburg. Domem moim jest cały świat, Wydawnictwo Marginesy, Warszawa 2024.

Kujawska M., Łuczaj Ł., Sosnowska J., Klepacki P., Rośliny w wierzeniach i zwyczajach ludowych. Słownik Adama Fishera, Polskie Towarzystwo Ludoznawcze, Wrocław 2016.

Janicka E., Herbarium Polonorum (Heimatphotographie), „Studia Litteraria et Historica” 2020, nr 9, Article 2266, https://doi.org/10.11649/slh.2266.

CrossRef

Luksemburg R., Listy z więzienia, tłum. M. Bilewicz, PIW, Warszawa 1982.

Luxemburg R., Herbarium, RLS, Warszawa 2009.

Luxemburg R., Pic M., Herbier de prison, Éditions Héros-Limite, Geneve, 2023.

Luxemburg R., Wittich E., Politt H., Rosa Luxemburg Herbarium, Karl Dietz Verlag, Berlin 2016.

Małczyński J., Krajobrazy Zagłady w sztuce współczesnej, [w:] Krajobrazy Zagłady, Instytut Badań Literackich Polskiej Akademii Nauk, Warszawa 2018, https://doi.org/10.4000/books.iblpan.5015.

CrossRef

Pic M., Le problème de l’herbier. De l’ „Herbarium” de Rosa Luxemburg à „L’Herbier des villes” de Georges Perec, „Les cahiers du Musée National d’Art Moderne: histoire et théorie de l’art. Centre Georges Pompidou” 2021, nr 157, s. 18–45.

Sajewska D., Nekroperformans. Kulturowa rekonstrukcja teatru Wielkiej Wojny, Instytut Teatralny im. Zbigniewa Raszewskiego, Warszawa 2016.

Zych M., Dolatowski J., Kirpluk I, Werblan-Jakubiec H., A “plant love story”: The lost (and found) private herbarium of the radical socialist revolutionary Rosa Luxemburg, „Plants, People, Planet” 2023, t. 5, nr 6, s. 852–858, https://doi.org/10.1002/ppp3.10396.

CrossRef
Strony internetowe

Blixer R., Rosa’s secret collection, „The Berliner”, 10.01.2019, https://www.the-berliner.com/berlin/rosas-secret-collection/ [dostęp: 19.12.2024].

Comin P.V., Herbario Resistentehttps://herbarioresistente.weebly.com/ [dostęp: 19.12.2024].

Freino K., Wszystko znajome postaciehttps://bwa.wroc.pl/wydarzenie/wszystko-znajome-postacie/ [dostęp: 19.12.2024];

Kobyłt J., tekst kuratorski dotyczący pracy Karoliny Freino: https://bwa.wroc.pl/wp-content/uploads/2022/06/a4_ulotka_PL.pdf [dostęp: 19.12.2024].

Luksemburg R., List do Hansa Diefenbacha z 30.03.1917,: https://rosaluxemburg.org/en/material/2687/ [dostęp: 19.12.2024].

Orski W., projekt „Łąka (na podstawie zielnika Róży Luksemburg)” https://niepodlegle.artmuseum.pl/pl/artysta/198 [dostęp: 19.12.2024].

Informacje

Informacje: Medycyna Nowożytna, 2025, Tom 31 (2025) Suplement I, s. 571-592

Typ artykułu: Oryginalny artykuł naukowy

Tytuły:

Polski: Pośmiertne życie zielnika Róży Luksemburg
Angielski: The afterlife of Rosa Luxemburg’s herbarium

Autorzy

https://orcid.org/0000-0001-7919-5469

Magdalena Grenda-Kurmanow
Akademia Sztuk Pięknych w Warszawie
, Polska
https://orcid.org/0000-0001-7919-5469 Orcid
Wszystkie publikacje autora →

Akademia Sztuk Pięknych w Warszawie
Polska

Publikacja: 19.01.2026

Status artykułu: Otwarte __T_UNLOCK

Licencja: CC BY 4.0  ikona licencji

Udział procentowy autorów:

Magdalena Grenda-Kurmanow (Autor) - 100%

Korekty artykułu:

-

Języki publikacji:

Polski

Liczba wyświetleń: 219

Liczba pobrań: 147

Pośmiertne życie zielnika Róży Luksemburg

Pośmiertne życie zielnika Róży Luksemburg

cytuj

Pobierz PDF Pobierz

pobierz pliki

RIS BIB ENDNOTE