FAQ
PL | EN

Ustawienia prywatności (cookies)

Ta strona używa ciasteczek (cookies), dzięki którym nasz serwis może działać lepiej. Aby uzyskać więcej informacji i spersonalizować swoje preferencje, kliknij „Ustawienia”. W każdej chwili możesz zmienić swoje preferencje, a także cofnąć zgodę na używanie plików cookie na poniższej stronie.
Polityka prywatności (link otworzy się w nowym oknie)
* z wyjątkiem niezbędnych plików cookies do prawidłowego działania strony oraz realizacji obowiązków prawnych administratora
Przesuwając suwak w prawo aktywujesz konkretną zgodę. Przesuwając suwak w lewo wyłączasz taką zgodę.

Szpital Śląski w Cieszynie i jego ordynator Alfons Mackowski (1902–1972). Przyczynek do poznania problemów pogranicza polsko-czeskiego

Data publikacji: 15.12.2025

Kwartalnik Historii Nauki i Techniki, 2025, Tom 70, Numer 4, s. 79-99

https://doi.org/10.4467/0023589XKHNT.25.001.22775

Autorzy

Jolanta Epsztein
Instytut Historii im. Tadeusza Manteuffla PAN
https://orcid.org/0000-0001-5204-2972 Orcid
Kontakt z autorem
Wszystkie publikacje autora →

Pobierz pełny tekst

Drukuj drukuj Cytuj cytuj

Tytuły

Szpital Śląski w Cieszynie i jego ordynator Alfons Mackowski (1902–1972). Przyczynek do poznania problemów pogranicza polsko-czeskiego

Abstrakt

Through the history of the Silesian Hospital in Cieszyn, this article highlights the complex relations along the Polish-Czech border, as well as identity issues in the region, including religious and local ethnic identities. As a facility located in Cieszyn, the Silesian Hospital is embedded in the history of the city and of Cieszyn Silesia. Its fate depended on the national affiliation of the borderland area, which in turn shaped the sanitary policies implemented by the governing country.

Bibliografia

Pobierz bibliografię
Źródła archiwalne

Dział Starej Książki Medycznej Głównej Biblioteki Lekarskiej w Warszawie [DSKM GBL], sygn. PL\327\5\0\220 Izba Lekarska Katowicka. Teczka personalna Alfonsa Mackowskiego.

Źródła drukowane

Das Allgemeine Krankenhaus der evangelischen Gemeinde in Teschen: Bericht des Curatoriums über die Gründung dieser Anstalt und deren Entwickelung im ersten Halbjahre ihres Bestandes, Teschen 1893.

Krzyżanowski A., Kumaniecki K.W., Statystyka Polski: Handbuch der polnischen Statistik: Tableau statistique de la Pologne, Kraków 1915.

Trzaskalik H., Zapiski kronikarskie. Sucha Górna 1939–1956, s, 348-349, maszynopis dostępny w Śląskiej Bibliotece Cyfrowej, www.sbc.org.pl/Content/208190/Publikacja-KC-6531.pdf   [dostęp 28.11.2024].

Źródła wywołane

Rozmowa z Wojciechem Brachaczkiem, Cieszyn, 5.04.2024 r.

Rozmowa z Bogumiłem Chwajolem, Orlova, 13.09.2024 r.

Rozmowa z Józefem Folwarcznym, Cieszyn, 6.04.2024 r.

Rozmowa z Ireną French, Cieszyn, 12.09.2024 r.

Rozmowa z Różą Karwowską, Cieszyn, 11.11.2023 r., 5.04.2024 r., 6.04.2024 r., 12.09.2024 r.

Rozmowa z Pawłem Wacławikiem i Małgorzatą Wacławik-Syrokosz, Cieszyn, 10.11.2023 r.

Literatura przedmiotu

Bałut G., Mapy mentalne jako wyobrażenia miejskich obszarów kulturowych, „Studia Etnologiczne i Antropologiczne” 2013, nr 13, s. 47–56.

Baron R., Między Polską i Czechami. W optyce historyka z Brna, Toruń 2009.

Boda-Krążel Z., Problem Niemieckiej Listy Narodowościowej na Śląsku w latach 1941–1950, maszynopis, Archiwum Państwowe w Katowicach, zbiory online, www.sbc.org.pl/Content/56159/praca.PDF [dostęp 18.11.2024].

Brożek K., Polscy lekarze na Górnym Śląsku i Śląsku Cieszyńskim od końca XIX do połowy XX wieku, Katowice 2009.

Dubiański W., W sprawie lecznictwa w Szpitalu Śląskim w Cieszynie w okresie międzywojennym, „Pamiętnik Cieszyński” 1996, t. 11, s. 60–63.

Król J., Z dziejów cieszyńskiego lecznictwa, [w:] Szpital Śląski w Cieszynie, red. B. Orszulik, Cieszyn 1988, s. 7–18.

Księga Pamiątkowa Polskiego Gimnazjum Macierzy Szkolnej w Cieszynie 1885–1995, Cieszyn 2006.

Kubica G., Powrót pastora Haasego, czyli o problematyczności niemieckiego dziedzictwa i kształtowaniu się wielokierunkowej pamięci śląsko-cieszyńskch ewangelików, „Górnośląskie Studia Socjologiczne. Seria Nowa” 2021, t. 12, s. 32–54, https://doi.org/10.31261/gss_sn.2021.12.03.  

CrossRef Następne

Kubisz J., Dzieje Śląskiego Szpitala w Cieszynie, „Gazeta Lekarska Śląska Polskiego” 1.01.1936, r. 1, z. 1, s. 2–9.

Lusek J., Hermann Joseph Hinterstoisser (1861–1932) – dyrektor Szpitala Śląskiego w Cieszynie, „Acta Medicorum Polonorum” 2013, t. 3, s. 3–11.

Lusek J., Lekarze i personel pomocniczy Szpitala Śląskiego w Cieszynie w zbiorze fotografii Karola Skałki, „Acta Medicorum Polonorum” 2014, t. 4, s. 156–171, https://doi.org/10.20883/amp.2014/13.

CrossRef Następne

Mackowski A., Refleksje i wspomnienia, [w:] Pamiętniki chirurgów, Warszawa 1974, s. 215–224.

Madajczyk Cz., Polityka III Rzeszy w okupowanej Polsce, t. 1, Warszawa 1970.

Nowak I., Dama dworu na podcieszyńskich włościach: hrabina Gabriela von Thun und Hohenstein (1872–1957) jako przedstawicielka elit Śląska Cieszyńskiego w pierwszej połowie XX wieku, „Wieki Stare i Nowe” 2012, t. specjalny, s. 149–156.

Pavlíček T., „There Will Be No Free Bohemia without Free Poland, No Free Poland without Free Bohemia”. Masaryk’s Vision of Independent States, „Acta Poloniae Historica” 2022, t. 123, s. 207–237, https://doi.org/10.12775/aph.2022.125.09.

CrossRef Następne

Person K., Dipisi: Żydzi polscy w amerykańskiej i brytyjskiej strefach okupacyjnych Niemiec, Warszawa 2019.

Popiołek F., Szpitale cieszyńskie, „Roczniki Towarzystwa Przyjaciół Nauk na Śląsku” 1934, t. 4, s. 135–180.

Szyc S., „Niech żyje przyjaźń między narodami! Międzynarodowy program pomocy w odbudowie Koreańskiej Republiki Ludowo-Demokratycznej w latach 19531961. Zarys problematyki, [w:] Letnia Szkoła Historii Najnowszej 2016. Referaty, red. W. Bułhak, P. Pazik, Warszawa 2017, s. 70–80.

Wnęk J., Światowa medycyna w polskiej nauce i dydaktyce lekarskiej 1795–1939: pedagogiczny aspekt dyfuzji nauki, t. 1, Warszawa 2020.

Wysocki A., Dolecki M., Chirurgia krakowska w międzywojennym dwudziestoleciu, „Przegląd Lekarski” 2001, t. 58, s. 7–8.

Strony internetowe

French I., Historia szpitala, www.szpitalslaski.pl/strona-242-historia_szpitala.html [dostęp 20.11.2024].

Informacje

Informacje: Kwartalnik Historii Nauki i Techniki, 2025, Tom 70, Numer 4, s. 79-99

Typ artykułu: Oryginalny artykuł naukowy

Tytuły:

Polski: Szpital Śląski w Cieszynie i jego ordynator Alfons Mackowski (1902–1972). Przyczynek do poznania problemów pogranicza polsko-czeskiego
Angielski: The Silesian Hospital in Cieszyn and Its Chief Physician Alfons Mackowski (1902–1972) – A Contribution to Understanding the Problems of the Polish-Czech Border Region

Autorzy

https://orcid.org/0000-0001-5204-2972

Jolanta Epsztein
Instytut Historii im. Tadeusza Manteuffla PAN
https://orcid.org/0000-0001-5204-2972 Orcid
Kontakt z autorem
Wszystkie publikacje autora →

Instytut Historii im. Tadeusza Manteuffla PAN

Publikacja: 15.12.2025

Otrzymano: 14.01.2025

Zaakceptowano: 18.08.2025

Status artykułu: Otwarte __T_UNLOCK

Licencja: CC BY 4.0  ikona licencji

Finansowanie artykułu:

Artykuł powstał w ramach projektu Narodowego Centrum Nauki „Czechosłowacko-polskie Sieci Akademickie podczas Zimnej Wojny: między wielką polityką i strategiami indywidualnymi”. Bilateralny projekt OPUS LAP 20 jest fi nansowany przez Narodowe Centrum Nauki (nr 2020/39/I/HS3/03589) oraz przez agencję Grantová agentura České republiky (nr 21-45624L). Link do opisu projektu: projekty.ncn.gov.pl/index.php?projekt_id=502194

Udział procentowy autorów:

Jolanta Epsztein (Autor) - 100%

Informacje o autorze:

dr Jolanta Epsztein, doktor nauk medycznych i nauki o zdrowiu, zatrudniona w Instytucie Historii im. Tadeusza Manteuffla PAN. Obszar zainteresowań: historia społeczna XIX i XX w.; inteligencja na ziemiach polskich; historia medycyny; środowisko polskich i żydowskich lekarzy na ziemiach polskich XIX–XX w. e-mail: jola.epsztein@gmail.com

Korekty artykułu:

-

Języki publikacji:

Polski

Szpital Śląski w Cieszynie i jego ordynator Alfons Mackowski (1902–1972). Przyczynek do poznania problemów pogranicza polsko-czeskiego

cytuj

Pobierz PDF Pobierz

pobierz pliki

RIS BIB ENDNOTE