TY - JOUR TI - O wkładzie profesora Władimira Andriejewicza Możarowa w rozwój metalurgii w XX wieku AU - Zhurylo, Dmytro AU - Levchenko, Volodymyr TI - O wkładzie profesora Władimira Andriejewicza Możarowa w rozwój metalurgii w XX wieku AB - W artykule przedstawiono wyniki badań naukowych i działań dydaktycznych wybitnego metalurga pierwszej połowy XX wieku, profesora Władimira Andriejewicza Możarowa.Omówiono lata dorastania naukowca oraz motywy jego zainteresowania metalurgią. Na podstawie danych archiwalnych ustalono, że aktywna działalność zawodowa Władimira Andriejewicza Możarowa rozpoczęła się po ukończeniu Petersburskiego Instytutu Górniczego w 1907 roku.Od końca 1916 roku Możarow kierował Nikołajewskimi Zakładami Metalurgicznymi w Irkucku. Od marca 1920 do początku 1922 pracował w Irkuckiej Radzie Gospodarki Narodowej. W latach 1922–1925 pełnił funkcję wiceprzewodniczącego Irkuckiego Gubernialnego Komitetu Wykonawczego i Komisji Planowania. Z powodu poważnej choroby najstarszego syna rodzina została zmuszona do przeprowadzki do Charkowa. W listopadzie 1925 roku Możarow został głównym metalurgiem zarządu Południowego Towarzystwa Budowy Maszyn. Od końca 1929 roku pracował w Charkowskim Instytucie Metalurgicznym jako kierownik grupy hutniczej, kierownik wydziału energetyki cieplnej procesów metalurgicznych, a następnie zastępca dyrektora ds. prac naukowych.Najbardziej znanym dziełem zrealizowanym pod kierownictwem Władimira Andriejewicza Możarowa w latach 30. XX wieku było opracowanie technologii produkcji żelaza ARMCO i żelaza technicznego Toncan. Podczas ewakuacji w latach 1941–1943 pod kierownictwem Możarowa prowadzono prace mające na celu intensyfikację topienia i ciśnieniowej obróbki wlewków stalowych, zastąpienie ukraińskich rud żelaza rudami uralskimi i kuźnieckimi oraz wykorzystanie technologii produkcji żelazostopów z rud lokalnych. Po powrocie do Charkowa naukowiec kierował odbudową zniszczonego przez wojnę ukraińskiego Instytutu Metalurgii i przedsiębiorstw metalurgicznych. Władimir Andriejewicz Możarow zmarł pod koniec 1952 roku.Artykuł analizuje interesujące, zapomniane i mało znane fakty z biografii wybitnego metalurga, naukowca i nauczyciela Władimira Andriejewicza Możarowa, które stanowią integralną i ważną część historii metalurgii XX wieku. VL - 2025 IS - 24 (2025) PY - 2025 SN - 2451-3202 C1 - 2543-702X SP - 563 EP - 602 DO - 10.4467/2543702XSHS.25.017.21855 UR - https://ejournals.eu/czasopismo/studia-historiae-scientiarum/artykul/on-the-contribution-of-professor-vladimir-andreevich-mozharov-to-the-development-of-metallurgy-in-the-20th-century KW - Ural KW - Irkuck KW - Charków KW - UkrNIIMet KW - Możarow KW - generatory gazowe KW - stal KW - żeliwo KW - piec martenowski KW - metalurgia KW - żelazo ARMCO KW - żelazo Toncan