TY - JOUR TI - Droga do cyfryzacji AU - Gilliland, Anne J. TI - Droga do cyfryzacji AB - Od ponad 40 lat archiwa automatyzują swoje procesy i digitalizują treści. W tym czasie praktyki i koncepcje archiwistyczne przeżyły bezprecedensowy rozwój, archiwa zbudowały znaczącą obecność w sieci, a dokumentacja tworzona jest niemal wyłącznie w formie cyfrowej. Obecnie archiwa są postrzegane przez twórców sztucznej inteligencji i naukowców jako jedno z niewielu pozostałych źródeł dużych zbiorów danych, zarówno do szkolenia dużych modeli językowych, jak i do odkrywania nowej wiedzy o przeszłości i ludzkości. Niemniej jednak archiwa nie osiągnęły jeszcze pełni cyfrowych możliwości i funkcjonalności, i to nie tylko z powodu ograniczonych zasobów. Można zadać pytanie, czy kiedykolwiek to osiągną – a nawet czy powinny? Wykład ten stanowi przegląd historii cyfryzacji archiwów, zawierający analizę motywacji i wyzwań pojawiających się na różnych jej etapach. Rozważa, dlaczego i jak ewoluowały jej cele, w jaki sposób zmieniały się pytania pojawiające się w procesie podejmowania decyzji oraz jak mogą one dalej ewoluować z perspektywy przyszłej natury archiwów, ich roli i praktyk archiwalnych. VL - 2025 IS - 126 PY - 2025 SN - 0066-6041 C1 - 2658-1264 SP - 10 EP - 29 DO - 10.4467/26581264ARC.25.008.21260 UR - https://ejournals.eu/czasopismo/archeion/artykul/getting-to-digital KW - koncepcje archiwalne KW - teoria archiwalna KW - sztuczna inteligencja KW - archiwa cyfrowe KW - zarządzanie dokumentacją elektroniczną