TY - JOUR TI - Mechanizmy stosowane przez sprawców handlu ludźmi oraz ich konsekwencje dla ofiar AU - Piórkowska, Małgorzata AU - Siewert, Aleksandra TI - Mechanizmy stosowane przez sprawców handlu ludźmi oraz ich konsekwencje dla ofiar AB - Niniejszy artykuł koncentruje się na problematyce przemocy rozpatrywanej w wymiarze psychologicznym, ze szczególnym uwzględnieniem środków kontroli i manipulacji stosowanych przez sprawców wobec osób pozostających w relacji zależności. Przedmiotem analizy były mechanizmy charakterystyczne dla relacji przemocowych, w tym cykliczność zjawiska przemocy, proces stopniowej izolacji ofiary, metody oddziaływania emocjonalnego oraz techniki podważania jej poczucia własnej wartości.Przedstawiono skutki psychiczne i emocjonalne, jakie przemoc wywiera na osoby pokrzywdzone. Obejmują one w szczególności traumę, zaburzenia lękowe i depresyjne, obniżenie samooceny, a także występowanie zespołu stresu pourazowego (PTSD). Omówiono również konsekwencje długoterminowe, wpływające na funkcjonowanie jednostki w sferze społecznej i zawodowej, ze wskazaniem na zjawisko wtórnej wiktymizacji oraz trudności pojawiające się w procesie reintegracji społecznej.Odniesiono się do potrzeby udzielania kompleksowej pomocy psychologicznej ofiarom przemocy, obejmującej zarówno oddziaływania terapeutyczne indywidualne i grupowe, jak i wsparcie instytucjonalne oraz społeczne. W konkluzji podkreślono, że skuteczna interwencja w tego rodzaju przypadkach wymaga zastosowania podejścia interdyscyplinarnego, integrującego perspektywę psychologiczną, prawną i społeczną. VL - 2025 IS - Wydanie Specjalne 2025 PY - 2025 SN - 2956-7440 C1 - 2956-7610 SP - 99 EP - 109 DO - 10.4467/29567610PIB.25.023.22330 UR - https://ejournals.eu/czasopismo/pb-ls/artykul/mechanizmy-stosowane-przez-sprawcow-handlu-ludzmi-oraz-ich-konsekwencje-dla-ofiar KW - handel ludźmi KW - mechanizmy kontroli KW - wykorzystanie ofiar KW - przemoc psychiczna i fizyczna KW - konsekwencje psychologiczne