%0 Journal Article %T Analiza organizacji działań oraz przyjętych praktyk w jednostkach ratowniczo-gaśniczych Państwowej Straży Pożarnej w zakresie minimalizowania wtórnej ekspozycji strażaków na toksyczne produkty rozkładu termicznego i spalania %A Wrzyszcz, Grzegorz %A Saleta, Damian %J Ochrona ludności i dziedzictwa kulturowego %V 2024 %R 10.4467/29563763.OLDK.24.010.21359 %N 5/2024 %P 9-46 %K bezpośrednia i wtórna ekspozycja, produkty rozkładu termicznego i spalania, działania gaśnicze, środki ochrony indywidualnej, rozwiązania organizacyjne, praktyki strażaków, inżynieria bezpieczeństwa %@ 2956-3763 %D 2024 %U https://ejournals.eu/czasopismo/olidk/artykul/analysis-of-the-organization-of-activities-and-accepted-practices-in-the-rescue-and-firefighting-units-of-the-state-fire-service-in-terms-of-minimizing-the-secondary-exposure-of-firefighters-to-toxic-products-of-thermal-decomposition-and-combustion %X Badania naukowe dotyczące ekspozycji strażaków na toksyczne produkty rozkładu termicznego i spalania doprowadziły do zaklasyfikowania tego zawodu jako zwiększającego ryzyko zachorowania na nowotwory. W związku z tym priorytetem działań formacji Państwowej Straży Pożarnej (PSP) staje się ochrona przed bezpośrednim, ale również wtórnym kontaktem z tymi produktami. Zwraca się uwagę, że odzież ochronna, bez cyklicznego i regularnego czyszczenia, nie będzie w stanie spełniać swojej podstawowej funkcji z powodu przenikania toksyn do materiału. W konsekwencji, zamiast chronić przed zanieczyszczeniami, będzie prowadzić do kontaktu z nimi. W oparciu o te fakty szczególną uwagę zaczęto zwracać na edukację i podnoszenie świadomości strażaków w zakresie właściwego użytkowania, czyszczenia i konserwacji środków ochrony indywidualnej (SOI) oraz sprzętu osobistego. Stało się to wymogiem, aby w jednostkach ratowniczo-gaśniczych wydzielać strefy czyste i brudne, co ma zapewnić przygotowanie odzieży i sprzętu do ponownego użycia. Rekomendacje te mają na celu ograniczenie wtórnej ekspozycji strażaków na produkty pożarowe. Artykuł przedstawia wyniki badań ankietowych dotyczących analizy i oceny organizacji działań oraz przyjętych praktyk w jednostkach ratowniczo-gaśniczych PSP w zakresie minimalizowania wtórnej ekspozycji strażaków na toksyczne produkty rozkładu termicznego i spalania, przeprowadzonych w Polsce na grupie 622 zawodowych strażaków. Wyniki wskazują na zasadność obranego kierunku zmian, jednocześnie ukazując sytuacje i wyzwania, z jakimi strażacy wciąż mierzą się w miejscu pełnienia służby.